Bada comu parri
[.1] BADA COMU Parri
commedia comica in tre atti
di Francesco dArrigo
PERSONAGGI INTERPRETI
Agostino casarsa anni 55
rosa (moglie) 50
PAOLA (figlia) 25
SARETTO (figlio) 15
saro (padre di Agostino) 75
saridda (sorella di rosa) 45
Giovanni (marito di saridda) 50
Lucia (vicina di casa) 45
Carla (vicina di casa) 40
dottore 60
tano 30
Nino 35
postino 27
Filippo 30
****************************************************************************************************
LAZIONE SI SVOLGE A CATANIA, NELLA CASA DI AGOSTINO CASARSA. LA COMUNE E A DESTRA DELLO SPETTATORE, A SINISTRA UNA PORTA CHE VA
NELLA STANZA DA LETTO ED IN CUCINA.AL CENTRO, UN BALCONE CON FILO
DI FERRO CHE DA SULLA STRADA , DOVE CI SONO POCHI PANNI STESI, LARREDAMENTO E MODESTO.
UNA SCRIVANIA CON LAMPADA NELLANGOLO A DESTRA , UNA LIBRERIA
CON TANTI LIBRI GIALLI. SEMPRE A DESTRA UN DIvaNETTO CON TAVOLINO,
A SINISTRA UN TAVOLO DA PRANZO CON QUATTRO SEDIE UNA CRISTALLIERA CON TAZZE, BICCHIERI, BOTTIGLIE E MODESTI QUADRI APPESI ALLE PARETI.
********************
PRIMO ATTO
SCENA PRIMA
AGOSTINO - ROSA
AGOSTINO - (seduto sul divano sta leggendo un romanzo giallo )
ROSA - (entra mentre si mette lo smalto sulle unghie) Agostino su Ta fari u bagnu,aiutiti Ca
lacqua sarrifriddau.
AGOSTINO - dacci n spirina.
ROSA - N spirina, a cui?
AGOSTINO - A lacqua non dicisti ca sarrifriddau?
ROSA - Quantu si scunghiurutu.
AGOSTINO - Pi ora lassimi stari ca mi staiu liggennu u rumanzu giallu .
ROSA - (seccata) Quannu tu voi fari, tu fai, tantu pi tia a cosa chi mpurtanti sunu i
rumanzi gialli .Lautri cosi non esistunu, unni camini camini lassi sti rumanzi,
ci n unu na cucina, unu na stanza lettu ,e chissu ca ai ne manu.
AGOSTINO - (subito) E chiddu do cessu tu scuddasti?
ROSA - Comu fai a capiri chiddu ca leggi, su fai ncoppu chiddu, ncoppu chistu .
AGOSTINO - E ncoppu ta veniri a tia na ucca, accussi non pari assai.Iu i capisciu picch oramai
aiu na cuttura sugnu accutturatu.
ROSA - (sarcastica) Comu a triaca .
AGOSTINO - (seccato) Senti lassimi mpaci . Pi parari cu tia pessi u filu.
ROSA - Appoi u trovi. Possibili ca tutti dui non putemu parari mai comu a lautri cristiani?
AGOSTINO - (seccato) Comu ? Ogni vota ca parramu mi dici ca sdilliriu (chiude il romanzo) Avanti chi ma diri?
ROSA - Viri ca ma pigghiari a lavatrici.
AGOSTINO - (sbalordito) A lavatrici! E chi si cinta?
ROSA - U sceccu ca si! A lavatrici nova, ca si spasciau (siede) chidda ca voi diri tu, si chiama levatrice , no lavatrici.
AGOSTINO - Menu mali.I pinsai , me muggheri ncinta e non sacciu nenti?
ROSA - (ridendo) A ste t mi dici ca sugnu ncinta? Quannu una ncinta, si ni va nellostetrica , no na levatrice. Si chiama ostetrica.Ogni tantu cecca di parari annicchia di italianu.Di quandavi ca mi maritai cu tia mammacchiai a lingua.
AGOSTINO - Non ca tammacchiasti , ca facisti divintari pizzuta.E lassila stari a to famigghia
siti cunvinti ca parrati in italianu, ma no ca veru!
ROSA - Auh, na pigghiari a schezzu . I non pozzu lavari i robbi senza lavatrici.
AGOSTINO - I lavi na pila, comu i lavaunu lantichi .
ROSA - (seccata) Tu si pazzu! I mi fazzu i manicuri, mi passu a crema e mi spaddu i manu
na pila? No diri mancu pi schezzu.
AGOSTINO - No! I u dicu appiddaveru.
ROSA - (piange) Tu si maritu egoista. non hai piet di mia. Tutta a iunnata sbattu intra comuna cani, a pulizziari i mobbili, a lavari i piatti, a scupari a casa, e a sira mi cuccu stanca motta .
AGOSTINO - (subito) Ca comu metti i spaddi nd lettu, arrunfi e cu sa vistu sa vistu .
ROSA - U viri ca u sai!
AGOSTINO - Cettu ca u sacciu. Macari ca unu ti vulissi dari u baciu da bona notti, no tu po' dari.
ROSA - (seccata) Bada comu pari, u sai ca appoi mi smounu i nevvi.
AGOSTINO - A tia? E iu cvissi a diri. Viri cara moglie, a t iunnata si svolge nel seguente
modo:a matina quannu ti susi, cio vessu i deci, rapi u baccuni...........
ROSA - Picchi u baccuni si rapi semmai a diri a porta do baccuni.
AGOSTINO - Taffacci , e comu savissuru appuntamentu saffaccia macari a signura da nfacci.
E accuminci: bongionnu signura, bongionnu arrispunni idda,e tu ; sa visti assira a
telenovella? E a signura:si, ma visti,bella non veru?Veni tu:a scusari, succomu
misi a cafittera supira, sta niscennu u caf. Trasiti intra dopo cincu minuti
vaffacciati nautra vota.Tu cu na pezza ne manu e a signura ca scupa e accumincia
ti a parari (si affaccia dal balcone e imita la moglie) signura passau chiddu do pisci?No, ancora na passatu. Su passa mi chiama? Ora iu laia lassari picchi ma ghiri a lavari i piatti da sira , ca mi duleva a testa; cetti voti mi capita macari a mia trasiti intra. Dopu cincu minuti si fa manziornu, signura a scusari si fici taddu, ciaia cucinari a me maritu e si non ci fazzu attruvari u mangiari prontu, cu senti.
Ragiuni iavi signura, macari me maritu e daccussi. Ch camuriusu. E vi salutati.
Quannu trasiti intra, cucinati nautra cosa di chiddu ca vostru marito vuleva mangiari. Aristamu ca vo fari, pasta ca sassa e canni arrustuta? U maritu invece attrova pasta che rocculi e puppetta. Menu mali ca i mariti non sunu ncinti,allura
ciavissunu fattu u disiu.
ROSA - Bada comu pari. Finisti?
AGOSTINO - Ancora no!.....
ROSA - Ch c ancora, sintemu.
AGOSTINO - C ca assagiati unu di tuttu. Diciti ca pi sentiri comu di sali e vammuccati mpuppettu, i patati e u pani abbagnatu na sassa. Quannu venunu di poveri mariti di
travagghiari, sassettunu pi mangiari e virunu a muggheri ca non mangia, si pigghiunu collira. A muggheri cu da facci di fissa, ci dici: u sai caro, oggi non sacciu picch non aiu fami. Certu, dopu ca prima vata mangiatu macari a pignata.
ROSA - Ci n chi?
AGOSTINO - Mentri ca ci semu, vidi ca a mia, u fattu ca ti veni u duluri di testa a cumannu, mi
siddiau.
ROSA - A cumannu?
AGOSTINO - Sissignura, tu rioddi: dominica passata, iu ti dissi. Rosa, viri ca no pomeriggiu amaghiri ni me patri a farici n visita. Vinisti tu e mi dicisti va beni.
ROSA - E allura?
AGOSTINO - Quannu si fici lorariu pi nesciri, mi dicisti, u sai Agostino, ni to patri non ci putemu
iri, mi sta scuppiannu a testa. Tantu ca i, mi misi a shirzari e ti dissi: non ti preoccupari, ca ncasumai a purtamu no gummista e a facemu riparari. Tu rioddi?
ROSA - E con ci? Mi duleva a testa e non mi sintiva di nesciri.
AGOSTINO - Giustu, ma dopu menzura mi dicisti: senti Agostino, sottolineo ca mi chiamasti
Agostino, accussi duci ca na cassatella di Savia sava mettiri di cantu , chi f ci iemu
ni me matri a farici na visita? Ora cara muggheri, quannu si tratta di iri ni to matri
u duluri di testa ti passa; quannu amagghiri ni me patri, ti veni. Eccu picch ti dicu ca lhai a cumannu . U sai cu ca ti fa veniri u duluri a testa?
ROSA - Cui?
AGOSTINO - I munzignarii. Ora,su una non voli iri na mpostu, non c bisognu di fari a sceneggiata . Basta diri non ci vogghiu veniri: non succeri nenti.
ROSA - Ancora?..... Ci finisti?
AGOSTINO - Quannnu a sira ni cuccamu e ti vogghiu dari mbacio, basta diri non ni vogghiu e non succeri nenti. tantu i fimmini siti da cuss, si vuliti accuminciati:mio tesoro, mio adorato, tu si u me brillanti......ca paremu o munti di SantAita di quantu oro c. Quannu non vuliti, trasi a munzignaria e scatta u duluri di testa.Tu staiu dicennu di
ora e su ti veni ti pigghi na pinnula: viri ca duminica amagghiri ni me patri.
ROSA - Non pu essiri!
AGOSTINO - Chi , ti veni?
ROSA - (seccata) Non mi veni nenti!
AGOSTINO - E allura?
ROSA - U maestru di to figghiu Saretto mi dissi, ca duminica u picciriddu a fari u saggiu.
AGOSTINO - (sbalordito) Saretto duminica a fari u saggiu?
ROSA - Chi c di straurdinariu su dominica Saretto fa u saggiu.
AGOSTINO - (ride) Ma comu, iavi di quantavi ca nasciu ca fa u tostu e giustu giustu, duminica fa
u saggiu picch ci dissi u maestru? Chi chi spettu di nuautri.
ROSA - U saggiu la fari a scola.
AGOSTINO - Ah, la fari a scola! No ca. I mava priatu.
ROSA - Non fari finta ca no capisti, to figghiu, non si sta nsignannu u pianufotti?
AGOSTINO - Si... e allura?
ROSA - Duminica, e sei di pomeriggiu, tutti i carusi ca sturiunu musica, fanu u saggiu.
AGOSTINO - I non ci pozzu veniri.
ROSA - Picch?
AGOSTINO - Ciaiu na riunione di gialli.
ROSA - Di cinisi?
AGOSTINO - Ni riunemu tutti chiddi ca ci piaciunu i rumanzi gialli e lappuntamento e fissatu pi
duminica e cincu.
ROSA - Ca non ci vai!
AGOSTINO - Chi ca dicisti? Non ci vaiu? No diri mancu pi schezzu!
ROSA - E u maestru di to figghiu chi dici ca tu non ci veni.
AGOSTINO - Ca diri non ci stai iennu tu?
ROSA - Beddu patri iavi to figghiu, ca mancu ci va a virillu.
AGOSTINO - Bedda matri.
ROSA - (subito) Non ci giurari ca fai piccatu.
AGOSTINO - Cu ci sta giurannu.
ROSA - Tu ricisti bedda matri.
AGOSTINO - I parava di tia, non ti scuddari caieri a scola ni to figghiu ciappaghiri i picch tu
non ci pusti iri, chi ti rissi cosa?
ROSA - Chi centra! Chissu nautru discussu. U picciriddu, ci teni aviri u patri e a madri
quannu fa u saggio.
AGOSTINO - E pi stavota ci v sula a madri. Chiutostu staiu niscennu vaiu o solitu ufficiu e metri
ca ci sugnu passu ni me patri, viremu comu st. (prende una borsa dove c una
sveglia, una pistola di plastica e una mano di legno)-(prende lombrello ed esce)
ROSA - Iddu sta beni, nuautri ca stamu mali.
SCENA SECONDA
ROSA - PAOLA - SARETTO
PAOLA - (Entra) Mamma nuautri semu pronti. (a Saretto) Saretto, amuninni ca gi si fici
taddu.
SARETTO - (entra) Chi primura ca hai.
PAOLA - I u fazzu pi tia. Non ca ci putemu iri sempri in ritaddu no maestru!
SARETTO - Megghiu , accussi sturiu chi picca;
ROSA - Inveci a sturiari assai, accussi diventi un grande maestro! ( lo sistema un po' le da unbacio e dice) fai u bravu senti?
SARETTO - Va beni mamma, ciao (esce).
PAOLA - Ciao mamma (esce).
SCENA TERZA
ROSA - POSTINO - AGOSTINO
(suonano) -
ROSA - Cu ?
POSTINO - Sono il postino c un pacco.
ROSA - (fra se) Mpaccu? Iu naspettu nuddu paccu! (apre) Si accomodi.
POSTINO - Grazie signora, c stu paccu per il sig. Agostino Casarsa.
ROSA - E me maritu.
POSTINO - U chiamassi piffavuri.
ROSA - Non c nisciutu, mu po' lassari a mia?
POSTINO - Cettu, basta ca mi fimma cca.
ROSA - (Prende il pacco firma)
POSTINO - Finalmenti u cunzignai stu paccu, iavi ca mu pottu dappressu na para di ionna
ROSA - E picch?
POSTINO - Allautru iunnu, vinni, tuppuliai e non cera nuddu.
ROSA - Ch voli fari! Qualche vota capita ca intra non ce nuddu.
POSTINO - Signura per cortesia, mu po' dari bicchieri di acqua?
ROSA - Certu, aspittassi ca ci o pigghiu da banna (esce)
POSTINO - (rimasto solo) Ma sta signura mi pari a canuscilla; sicuramenti e iddda.Ora comu
veni minfommu .
ROSA - (entra con un bicchiere pieno dacqua) A pigghiai do frigurifero, ma non frisca
frisca.
POSTINO - Megghiu appoi troppu frisca fa mali (beve, e d il bicchiere a Rosa) grazie.
ROSA - Prego.
POSTINO - (guarda Rosa) Signura, mi scusi, iu a canusciu.
ROSA - (credento ch il postino vuole attaccare il discorso dice)sintissi, non c bisognu di diri scunghiurutaggini, cu mia nattacca. Ora u cap, u bicchieri di acqua fu na scusa.
POSTINO - Na scusa?
ROSA - Sicuru, e su non si ni v subbutu subbutu di ca intra, i u dinunziu. vastasu! I sugnu felicementi sposata e matri di figghi, u capiu?
POSTINO - Signura, chi st dicennu! Non mi permetterei mai. I a canusciu appiddaveru. Lei
non a signura Rosa, chidda ca stava appressu porta da signura Cuncetta Papale?
ROSA - Si! Veru .
POSTINO - U st virennu? I a canuscii subbitu, iu sugnu Giacomino, u figghiu da signura
Cuncetta.
ROSA - Taliannulu bonu, ora u staiu canuscennu. Giacomino!..... E chi trasiu a posta?
POSTINO - Si! Iavi du anni. E mi chiama di lei? Mi canusci di nicu.
ROSA - Chi centra, tannu eri mpicciriddu. T madri comu st?
POSTINO - Bene.
ROSA - Ma saluti, culavaddiri, Giacomino. Quantanni ai ora?
POSTINO - Vintisettanni.
ROSA - (sbalordita) Vintisettanni? passi a ieri ca nascisti.
POSTINO - B l salutu, a scusari.
ROSA - Chi centra; anzi, a scusari a mia, ca non ti canuscii subbitu.
POSTINO - Bongiornu (esce).
ROSA - I casi da vita, cullavaddiri ca u pustinu, era u figghiu da signura Cuncetta.
AGOSTINO - (nellentrare guarda il postino, scuote la testa e dice) Chi pari sula? Ora si, ca si completa...... ma dimmi n cosa, cu era du picciottu?
ROSA - Ta rioddi a signura Cuncetta, chidda ca stava vicinu a nostra casa?
AGOSTINO - Ma rioddu, e allura?
ROSA - Chissu so figghiu, trasiu a posta.
AGOSTINO - E a mia chi minteressa.
ROSA - Invece tinteressa.
AGOSTINO - E picchi?
ROSA - Vinni c, e puttau mpaccu pi tia.
AGOSTINO - (Salta dalla gioia) Mpaccu pi mia? Unni . Iavi ca u spettu!!
ROSA - Supra u tavulu.
AGOSTINO - (prende il pacco lo apre ed esce fuori tre libri) Finalmente mi mannanu.
ROSA - Chi c na stu paccu?
AGOSTINO - Libri.
ROSA - E chi libri su?
AGOSTINO - Libri scritti di un scrittore sicilianu. A Catania ne truai, e mi fici mannari direttamenti di Milano.
ROSA - A chiddu ca viru ana essiri importanti.
AGOSTINO - Importantissimi mi mancaunu na collezzioni.
ROSA - Na collezzioni di sti maliritti libri ca leggi tutta a iurnata.
AGOSTINO - ( legge i titoli) A morti ovva ca non ti pigghia.
ROSA - ( crede ch Agostino parli con lei) dice:accussi speriamu.
AGOSTINO - Su mi fai siddiari tammazzu.
ROSA - Tu provaci ca ta dinunziu.
AGOSTINO - U maritu ammazzau a muggheri picch aveva a lingua longa.
ROSA - Si pu sapiri di chi stai parannu?
AGOSTINO - De titoli de libri.
ROSA - Mi pareva ca parravi cu mia., qualche ghiornu nesci pazzu cu tutti sti libri ca leggi.
AGOSTINO - A tia non tinteressa, ora o cleb i me colleghi simmirianu ca i ci laiu e iddi no.
ROSA - Cui i giallinusi?
AGOSTINO - Ti proibiscu di chiamalli giallinusi.
ROSA - Chiddi ca leggiunu i romanzi gialli non si chiamu giallinusi?
AGOSTINO - No!
ROSA - Allura comu si chiamanu?
AGOSTINO - Giallatani.
ROSA - Giallatani? Su dici tu! Chiuttostu allufficiu comu finiu?
AGOSTINO - A.... nenti non ni vosunu sapiri, dici ca sunu invenzioni scunghiuruti.
ROSA - Mettiti na testa na cosa: tutti invenzioni ca fai e ci porti dda, non laccettuno picch
non anu sensu.
AGOSTINO - Invece pi mia sunu importanti e ca iddi ne capisciunu, (prende una pistola di plastica e dice) viri... chista e na pistola ca quannu spara fa mamma,mamma.
ROSA - (sbalordita) Comu fa? Mamma, mamma e picchi?
AGOSTINO - Tutti i pistoli quannu sparanu non fanu pa!..pa!, invece chista ca inventai i fa
mamma, mamma.
ROSA - (meravigliata) Ca leviti piffaureddu e lautri invenzioni quali sunu?
AGOSTINO - (fa vedere lombrello) Chistu lumbrella intelligenti.
ROSA - Lumbrella intelligenti?
AGOSTINO - Certu, chiddu ca canuscemu nuautri, bestia, invece chistu ca inventai i
intelligenti.
ROSA - E di unni si viri?
AGOSTINO - Lumbrella ca canuscemu bestia, picch quannu chiovi iddu si vagna, e a nuautri
na ripara, mentri chistu ca inventai i non si pu drapiri, aresta chiusu e non si
vagna eccu picch intelligenti.
ROSA - Ci n chi?
AGOSTINO - C a sveglia gi puntata pi chiddi ca vanu a travagghiari. (fa vedere la sveglia con una pistola di plastica attaccata) A sira, quannu unu si vo cucca, metti a canna da
pistola a lorario ca cinteressa, e gia puntata. A sveglia pu fari du usi: u primu
gi tu dissi, u secunnu pe manu.
ROSA - Po primu usu, u pozzo capiri, ma pe manu chi centra?
AGOSTINO - Comu chi centra. A tia non ti capita mai ca ta dummisci a manu Ci metti a sveglia
di supira, idda sona, e a manu sarusbigghia.
ROSA - Chissi su invenzioni ca fai tu? Ca o cucchiti.
SCENA QUARTA
AGOSTINO - ROSA - LUCIA
(Suonano)
AGOSTINO - Sunanu viri cu .
ROSA - (apre) Signura Lucia lei ? Avanti si accomodi.
LUCIA - (entra) Bongiorno signura Rosa, a scusari sa disturbu, ma ciaia parari.
ROSA - Chi va dicennu, quali disturbu.
LUCIA - (vede Agostino) Bii... c so maritu? Allura tornu chi tardu.
ROSA - Nenti ci fa, non si preoccupi.
AGOSTINO - Sata parari di cosi importanti, mi ni pozzu macari iri dda banna..
LUCIA - No! Semmai mi ni vaiu i.
ROSA - Chi centra signura Lucia.
LUCIA - Non giustu c so maritu!
ROSA - Me maritu? Facissi finta ca non c.
AGOSTINO - Tantu i non cuntu.
ROSA - Chi centra stu discussu, Chiuttostu, bada comu pari, a signura Lucia, po pinsari ca i ti trattu mali.
LUCIA - I non pensu nenti, non sunu cosi ca minteressunu.
ROSA - Allura signura Lucia, parassi.
LUCIA - Eccu si tratta di chistu.... Succomu pi passari tempu mi pigghiai a rappresentanza di
cosmetici, profumi, russetti, creme, i vinni ca, pi sapiri si iavi bisognu di qualche
cosa, datu ca lei i usa.
AGOSTINO - E pi passari tempu veni ne casi de cristiani a vinniri profumi, russetti e creme?
Saccattassi nchilu di simenza e sassetta a villa.
ROSA - Tu statti mutu e non ti ntricari.
AGOSTINO - Comu dici munzignarii.
LUCIA - (seccata) Cu ca dici munzignarii..... Bada comu para.
AGOSTINO - Lei! picch non dici ca vinnennu sti porcherie, ci varagna.
LUCIA - Virissi ca non sunu porcherie. Chisti sunu prodotti di na casa seria, la famosa ditta
Saratonella ca na fimmina a matina sarusbigghia laria, comu si passa sta crema
addiventa bella. ( fa vedre la crema)
AGOSTINO - Allura lei picch non sa passa.
LUCIA - Virissi ca i ma passu tri voti o iornu.
AGOSTINO - (a Rosa) Non ta pigghiari no viri ca effettu non ni f!
LUCIA - Comu non ni f.
AGOSTINO - Signura lei dissi ca sa passa tri voti o ionnu? e nta facci accuss arrapata?
LUCIA - (offesa) Arrapata ci po essiri so soru, A me facci di quantavi ca ci passu a crema,
addivintau chi liscia.
AGOSTINO - Picchissu va peri peri a vinniri cremi. Picch ci voli a facci liscia!
LUCIA - Sintissi circassi di essiri educatu ca non sugnu so soru.
ROSA - U lassassi parari a me maritu, iddu di cremi non ni capisci nenti. Lunica crema ca ci piaci e chidda de pasticcini.
AGOSTINO - I fimmini non faciti autru di spenniri soddi pi sti fissarii. A crema pi dimagriri, a
crema pe rughi, a crema pi luari i pila, a crema pa notti, chidda po iornu. A cosa
chi bella , ca vi mangiati du uri davanti o specchiu.
ROSA - Tu i spenni pi romanzi, i i spennu pe cremi. A proposito ciavi macari a maschera?
LUCIA - Certu.
AGOSTINO - A maschera!.. Ta vestiri di carnaluari?
ROSA - Chi centra, mi servi pi luvarimi i rughi.
AGOSTINO - E picch non ti levi cu chianozzu de falignami, oppuri ca carta vitrata e ti ni vai o sicuru.
ROSA - Auh, finiscila! (a Lucia) mi rassi na crema po iornu, una pa notti e na maschera.
Quantu costuno?
LUCIA - Tutti cosi ducentumilaliri, co scuntu centusittantamila.
AGOSTINO - Accussi assai? chi vinni oru?
LUCIA - Chista e a crema Saratonella.
AGOSTINO - (subito) Ca na fimmina laria addiventa bella.
LUCIA - Su mparau a memoria?
ROSA - Non fari u lisciu, dacci i soddi.
LUCIA - (da le creme a Rosa)
AGOSTINO - (d i soldi a Lucia) Tinissi e non turnassi chi.
SCENA QUINTA
AGOSTINO - ROSA - LUCIA - CARLA
(suonano)
AGOSTINO - Sunanu.
ROSA - O rapi t.
AGOSTINO - Su ti isi u cestinu da seggia ti scozzoli?
ROSA - U cestinu?
AGOSTINO - U panaru (fa il segnale del sedere)
ROSA - U panaru e u chiami cestinu?
AGOSTINO - Tu dissi in italiano staiu circannu di aggiornarmi.
LUCIA - Signura Rosa i minnivaiu, aia ghiri na nautra clienti.
AGOSTINO - (apre) A lei ? Si accomodi chi vi dasturu appuntamentu?
CARLA - Bongiorno c somuggheri?
AGOSTINO - C ma accupata.
ROSA - Non sugnu accupata sugnu libira, a signura Lucia si ni sta ghiennu.
CARLA - (a Lucia) Signura mentri ca c, voli partecipari a riunioni de prodotti pa casa? Ci sucosi di pocu prezzu e cummeni.
LUCIA - Na stu mumentu non mi servi nenti me maritu maccattau unu di tuttu. Chiuttostu su
iavi bisognu di cremi, russetti i aiu a ditta Saratonella ca na fimmina laria quannu
si passa a crema diventa bella.
CARLA - Na stu mumentu ci manca sulu a crema.
LUCIA - Non ci nteressa? Allura mi ni vaiu. Bongiorno (esce)
CARLA - Bongiorno.
ROSA/AGOSTINO - Bongiorno.
CARLA - Signura Rosa! Lei, cu chista me, sa fattu gi du riunioni?
AGOSTINO - Me muggheri non ni perdi una. Comu naccucchia deci, ci dununu u premiu. U bellu
, cappoi, i soddi laia nesciri i.
ROSA - Non ci dassi cuntu.
CARLA - Signura, su so maritu non voli, i mi ni vaiu.
AGOSTINO - (al pubblico) E quannu,....mai?
ROSA - Iddu dici daccuss. Non sapi i proodotti ca ci volunu pa casa. Ci voli u lavasten, u
polverin, u saponin e tanti autri.....
AGOSTINO - (subito) Fitinzii.
ROSA - Signura Carla, allura cu semu.
AGOSTINO - Picchi oltri a riunioni faciti macari i custureri?
ROSA - Chi stai dicennu, picch avissumu a fari i custureri.
AGOSTINO - Ci dicisti a signura: allura, cusemu.
CARLA - So muggheri vuleva diri, chi siamo, quantu semu. No ca cusemu!
AGOSTINO - U capii.
ROSA - Pi fozza ta fari canusciri?
AGOSTINO - Comu? dici ca parri in italiano?
ROSA - Quannu ci voli, no ora? Signura Carla chi siamo?
CARLA - C a signura Sortino a signura Spampinato e a signura Di Prima.
AGOSTINO - A signura di prima ci dissi quattru e quattru fanu ottu ca non ci veni.
CARLA - Chi centra chidda ca sinniiu.....A signura di prima e nautra. E me cummari
non lo s.
AGOSTINO - Non sicura?
CARLA - Di cui?
AGOSTINO - Di so cummari.
CARLA - Me cummari veni.
AGOSTINO - Lei dissi e me cummari non lo s.
CARLA - Ch capiu me cummari si chiama non lo s.
AGOSTINO - A scusari non lava caputu.
ROSA - Ora ca u capisti statti mutu e non parari assai.
CARLA - Signura Rosa a pozzu scriviri?
ROSA - Certu, anzi mi dicissi unni aia veniri, e a chi ura.
CARLA - A me casa versu i sei e menza, setti.
ROSA - Va beni aristamu accuss. A propositi comu sta so soggira?
CARLA - Ora ringrazziannu a Dio chi megghiu ma i passau quattru.
AGOSTINO - Picch caveva.
CARLA - Mentri i stava lavannu a casa, idda stava iennu a pigghiarisi bicchieri dacqua na
cucina, sciddicau nterra e si rumpiu u femore. E parannu cu rispettu, a notti
quannu a ghiri no bagnu, mi laia mpuniri di ncoddu.
AGOSTINO - E non sa pu mpuniri so maritu.
ROSA - (ridendo) Si so maritu.
AGOSTINO - (a Rosa) Chi ci riri non so matri? chi ci f.
ROSA - So maritu di quantu voti sa mpuniu, ci calau a vaddiri, u ricoveranu o spitali, a ieri
u operanu.
AGOSTINO - Mi dispiaci! Ci dicissi e s figghi.
CARLA - Allura u signor Agostino non sapi nenti?
AGOSTINO - Caia sapiri? Semu na stissa scala e non sacciu nenti.
CARLA - Me figghia sciddicau.
AGOSTINO - U capii, si ni fuiu e non c.
CARLA - Sciddicau da scala, si rumpiu a iamma, a gnissanu, ora ricoverata.
AGOSTINO - Macari idda? E so figghiu?
CARLA - A me figghiu si ci rumpenu
AGOSTINO - (subito) E pi fozza scusi!
CARLA - E pi fozza chi?
AGOSTINO - Si ci rumpenu i..............
CARLA - (subito) I pusa de manu e non si pu moviri. Ogni gnornu vaiu o spitali, e fazzu
ncoppu da banna e ncoppu cabbanna.
AGOSTINO - Sempri su a lei non ci succeri nenti. Lei a fari na cosa!
ROSA - Ch cosa?
AGOSTINO - Pigghia u spitali cu tutti i medici e i nfimmeri, si porta a casa. Ammenu non fa
viaggi.
ROSA - Agostino non ci schirzari.
CARLA - Nenti ci f signura Rosa megghiu ca pigghiamu a ridiri.
AGOSTINO - Ca cosa di spararisi! Ma scusari, Lei cu tuttu su spitali ca iavi intra si metti a fari
riunioni de prodotti? Ma si vergogni...!
CARLA - I u fazzu pi distrarmi. Mi ni vaiu (a Rosa) signura Rosa i aspettu.
AGOSTINO - Auguri signura.
CARLA - Picch auguri chi fici u nomu?
AGOSTINO - Non dissi caspetta.
CARLA - Aspettu a so muggheri luned de sei e setti bongiorno (esce)
AGOSTINO - (sbalordito) Naia vistu genti scarugnata, ma comu a chista mai.
ROSA - U voi capiri ca quannu ci sunu persone estranei, ta cumpurtari bonu.
AGOSTINO - Picch chi dissi?
ROSA - Nenti, dicisti sulu nsaccu di fissarii. Ma u capisci, ca quannu si para che cristiani, ci voli grazia.
AGOSTINO - A prossima vota quannu aia parrari chiamu a m cucina.
ROSA - Ch centra to cucina?
AGOSTINO - Me cucina non si chiama Grazia!
ROSA - (seccata) Canciamuu discussu ca megghiu.
SCENA SESTA
AGOSTINO - ROSA - PAOLA - SARETTO
PAOLA - (entra) Ciao pap, ciao mamma.
SARETTO - (entra Ciao.
AGOSTINO - Saretto tu sempri ca risparmi, saluti a na persona sula. Ora a cu salutasti, a mia
o a to matri?
ROSA - Lassulu iri o picciriddu.
AGOSTINO - Sa mparari a ducazioni.
SARETTO - Pap i ducazioni naiu di vinniri.
AGOSTINO - E nuddu saccatta.
PAOLA - Pap, viri ca Saretto, ogni vota ca f lezioni co maestru, si comporta mali.
AGOSTINO - Chi cumminau sta vota?
PAOLA - Mentri faceva u soffeggiu, mi fici fari na mala cumpassa
ROSA - Chi fici u tostu?
PAOLA - Chissu a parti. Non faceva autru ca du noti musicali, e u maestru non si faceva
persuasu.
AGOSTINO - Chi noti musicali faceva?
PAOLA - Faceva sempri: mi . fa . fa mi. i a primu coppu, no capii, quannu u cappii, ci faceva
signali di canciari nota, iddu sempri : mi, fa, fa, mi! quannu u capiu macari
u maestru, mi dissi; su purtassi a mangiari e u facissi studiari, allura addiu saggio.
AGOSTINO - Picch facevi sempri sti du noti?
SARETTO - Picch mi piaciunu.
AGOSTINO - (seccato) No! E ca pensi sempri a mangiari.
PAOLA - (ridendo) Iavi u vermi solitario.
AGOSTINO - Macari Dio......era solitario, chiddu lavi accumpagnatu.
PAOLA - Comu niscemu do maestru, vosi accattatu narancinu e na pizzetta.
AGOSTINO - Pari u frati di Romolo e Remo lu bestia.
ROSA - Chi centra Romolo e remo?
AGOSTINO - Chiddi avevanu a lupa.
SARETTO - Pap su i addiventu maestru di pianoforti, chi maccatti?
AGOSTINO - Tu cu sa testa, si capaci ca fai stunari macari u pianoforti.
ROSA - Chi ci dici o picciriddu! U maestru luttima vota ca ci parai, mi dissi ca purtatu.
Dici ca lavi no sangu.
AGOSTINO - (ride) Si? E di unni si naccurgiu u maestru?
ROSA - De manu.
AGOSTINO - De manu?
ROSA - U maestru mi taliau i manu a mia e mi dissi: signora so figghiu pigghiau di lei,
iavi i manu di villutu, so figghiu diventer un grande maestro.
AGOSTINO - Su to figghiu non ci fa a sunari u campanellu da nostra casa ca u sona stunatu
(ride)
ROSA - Picch stai ridennu.
AGOSTINO - Stava pinsannu ca su qualche vota ci facemu analisi o sangu ciarisutta u pianuforti,
e sugnu curiusu di sapiri chi midicinali ci duna u dutturi.
PAOLA - Pap sugnu sicura ca Saretto diventer un grande maestro.
AGOSTINO - Macari tu si cunvinta?
PAOLA - Certu u maestru mu dissi macari a mia.
AGOSTINO - Su maestru parau cu tutti, sulu cu mia non para (chiama Saretto) Saretto veni cca.
SARETTO - Chi voi pap.
AGOSTINO - Veru ?
SARETTO - (crede che Agostino parli della musica) Pap, chi ci pozzu fari! I comu sentu
u suono de noti musicali mi. fa. fa. mi. mi veni pitittu.
AGOSTINO - Non paru di musica.
SARETTO - Annunca di chi sta parannu?
AGOSTINO - Di to soru.
SARETTO - Di to soru, comu pi diri a to soru? O di me soru Paola.
AGOSTINO - Di to soru Paola. Ca mi dissi ca tu sarai un grande maestro.
SARETTO - Su dici iddu!
AGOSTINO - Tu non si cunvintu?
SARETTO - A musica mi piaci comu a sentu................
AGOSTINO - Ti fa fami u capemu, ntantu dumani no maestru ci vaiu i, Ci vogghiu vidiri chiaru.
ROSA - Annunca a ghiri na loculista.
AGOSTINO - Quantu si liscia!!
ROSA - Senti, i mi ni vaiu a cuccari, ca gi si fici tardu. Tu chi fai?
AGOSTINO - Ancora mi cunnuciu ca mi leggiu u finali do rumanzo. Comu finisciu vegnu.
ROSA - Paola, Saretto, amuninni da banna (escono) (Rosa ritorna da Agostino) Ago non fari
tardu. (esce)
AGOSTINO - (sbalordito) Ago? (poi ci pensa) U capii. Mi chiamau in italiano, Su mi chiamava a
catanisa, mi chiamava augghia. (spegne le luci, rimane accesa solo la lampada da
tavolo studio, legge a voce altta) Willy prende la pistola, sta per sparare a Mortimer
mentre arriva Greson gridando: no! fermati Willy non sparare. Lui non merita di
essere ucciso con un colpo di pistola, merita di essere squartato vivo, cos capisce
come hanno sofferto le sue vittime. Legalo, dopo averlo legato Greson a Willy, prendi il coltello. Willy esegue e con il coltello si scaglia su Mortimer colpendolo ripetutamenente (questa scena deve essere recitata come se il personaggio la vede veramente,alza lo sguardo verso la porta della stanza da letto e vede Rosa davanti la
soglia in vestaglia da notte con la faccia tutta bianca piena di crema come una
maschera Come la vede getta un grido fortissimo e sviene.
FINE PRIMO ATTO
SECONDO ATTO
STESSA SCENA DEL PRIMO ATTO
SCENA SETTIMA
ROSA - PAOLA - DOTTORE
ROSA - (ansante) Paola iavi du uri ca manchi, chi ti dissi u dutturi?
PAOLA - Mi dissi, ca quannu si spiccia de genti ca iavi no studiu, veni.
ROSA - Ci dicisti ca e na cosa urgenti?
PAOLA - Certu ca ci dissi.
ROSA - Speriamu ca veni prestu.
PAOLA - Comu sta u pap?
ROSA - Ora sta ripusannu. Tutta a nuttata sautava ntalaria e diceva chi era laria malanova,chi era laria malanova!
PAOLA - E tu chi ci dicisti?
ROSA - Comu i ci dissi: Agostino sugnu to muggheri! non dissi chi chi era laria malanova
PAOLA - No?
ROSA - No! Dissi: chi si laria malanova!
PAOLA - Ma alluura si mprissiunau appiddaveru!
ROSA - Chi mprissioni ci puteva fari annicchia di crema na facci.
PAOLA - U fattu st ca ci pigghiau ncoppu comu dici tu e si ntisi mali.
ROSA - Ora, comu veni u dutturi, ni la spiegari.
(suonano)
ROSA - Rapi ca sar u dutturi.
PAOLA - (apre) Iddu ..Avanti si accomodi.
DOTTORE - (entra) Permesso? bongiorno.
ROSA - Bongiorno dutturi, mi scusi su u fici veniri finu a casa, c me maritu ca si senti mali
DOTTORE - (siede) Che cosa gli successo?
ROSA - Ci spiegu in due paroli. Assira quannu tutti ni iemu a cuccari, me maritu aristau
sulu a liggirisi u romanzu giallu, iavi stu vizziu e non su vosi livari chi.
DOTTORE - Signura unu ca leggi voddiri ca appassionato e allora?
ROSA - Assira, i mi misi a maschira na facci.
DOTTORE - (ride) A maschira?
ROSA - Picch arriri? A maschira di crema! Comu passai ca banna pi dirici ca mi stava
iennu a cuccari, non iappi mancu u tempu di parari: mi taliau nta facci, ittau na
schigghia, e ntappau nterra.
DOTTORE - Tuttu nta na vota?
ROSA - No! A pezzu a pezzu.
DOTTORE - Signora non scherziamo.
ROSA - Pi fozza mi dici tuttu nta na vota!
DOTTORE - Dov suo marito.
ROSA - Da questa parte (indica la stanza)
DOTTORE - Bene, ora lo visitiamo e vediamo di che cosa si tratta. (escono)
SCENA OTTAVA
PAOLA - SARO - ROSA - DOTTORE
(suonano)
PAOLA - (apre) Nannu tu cc? E cu ti ci porta.
SARO - Comu cu mi ci porta? Mi dicisti ca to patri si ntisi mali e vinni. Unni .
PAOLA - Da banna, ca mamma c u dutturi ca u sta visitannu.
SARO - A ieri, quannu vinni ni mia, era bonu, chissi su tutti colliri ca ci runa to matri.
PAOLA - Nannu chi e ca dici!
SARO - Sar chi discussioni iappunu, pi mia, to patri non potti spuari, eccu ca si ntisi mali.
Ma ora comu veni a vanniu.
PAOLA - Chi ci cuppa a mamma, non e ca fu idda ca u fici sentiri mali.
SARO - Tu na canusci bona a to matri. u sai ch pizzuta amara cu iavi chiffari cu idda.
ROSA - (entra) Dutturi chi dici, comu sta me maritu?
DOTTORE - (entra)Signora non si allarmi. E stato uno shock. Veda, suo marito , sicuramente
quannu a visti ca facci tutta nzunzata di crema, in quel preciso momento si
scioccato.
ROSA - Vadda che bella, ca ora non mi pozzu mettiri mancu a crema na facci.
DOTTORE - Lei pu fare chiuddu ca voli. Ma ci sono persone che in certi momenti, non ponu
supputtari emozioni. Voddiri ca so maritu uno di chisti.
ROSA - Iddu ci cuppa! Su non si liggissi i rumanzi gialli, certi cosi non ci succirissunu.
DOTTORE - Chi centra stu discussu. A so maritu ci piaciunu i romanzi gialli, e con ci?
U problema non chissu. Ripeto, chiddu era un momento particolare. Ecco picch
sintisi mali.
ROSA - Dutturi mu dicissi quattro e quattro fanu ottu. Me maritu chi gravi? Secunnu lei
saricupigghia?
DOTTORE - Certu ca si ricupigghia.
ROSA - Mu dici appiddaveru? Non criru ca resta scemuniteddu?
DOTTORE - Chi va dicennu, non si deve preoccupare suo maritu tantu lucidu di menti.
ROSA - U ntisi comu trasemu chi dissi?
DOTTORE - No!.... Chi dissi.
ROSA - Dissi: comu si ni va u dutturi, taballu supra a panza!
DOTTORE - (ride) Ecco, veda. Di docu la capiri ca ragiuna beni ed tranquillo.
ROSA - Si ma i non sugnu tranquilla. Chiddu comu si susi u fa appiddaveru.
SARO - Veramenti ci vulissi na bedda sugghiata di coppa.
ROSA - (che fino al quel momento non si era accorta di Saro) dice: A vossia ca cu ciu potta!
non era na funnu di lettu? Chi fici abbruvisciu? A motti ovva ca non su pigghia.
SARO - Viri ca a motti capricciusa; lassa a vecchia pigghia a carusa.
ROSA - Sa stari mutu, iddu ca sugnu bedda vunghiata. U voli capiri ca so figghiu sintisi mali
SARO - Sicuramenti, pi cuppa to; ca ci ni cummini di tutti i culuri.
ROSA - Inveci sintisi mali picchi si scantau.
SARO - E di cui?
ROSA - Di mia.
SARO - E comu, accussi sa ridduciu, ca si scanta di tia?
ROSA - Mu fa u piaciri ca si sta mutu, caiapparari co dutturi, (al dottore)
dutturi a scusari, chi stava dicennu.
DOTTORE - Veramenti non stavo dicennu nenti, e lei ca sta parannu, ad ogni modo, cu da pinnula ca ci resi, a stura si cammau.
ROSA - Spiriamu. Mi dicissi quantu pau.
DOTTORE - Cinquantamilaliri.
ROSA - (sbalordita) Cinquantamilaliri? ...
DOTTORE - U sacciu signura, sunu picca!
ROSA - Picca?.... A mia veramenti mi parunu assai.
DOTTORE - Signura, mi staiu pigghiannu tantu, picchi iavi vintanni ca ni canuscemu.Iu na lautri clienti, mi pigghiu chiossai.
PAOLA - Mamma, iavi ragiuni u dutturi. Ti metti a discudiri po prezzu? Sulu sulu ca vinni
subbutu.
SARO - Giustu dici to figghia. Mancu su tava dumannatu ducentumilaliri.
ROSA - Si, ca i ci stava rannu.
DOTTORE - Purtroppo lo s. Su inveci lei chiamava a chiddu ca ciaggiustava a televisione, macari ca ciaddumannava ducentumilaliri ci rava, o no?
ROSA - Chi centra. A televisioni nautra cosa. Dda, una si viri i fimmi, i telenovelli........
SARO - Chi discussi ci fai o dutturi! Su sapi to maritu ti vannia.
ROSA - Vossia sa stari mutu, sempri iddu si ntrica (a Paola) Paola vai da banna e no
casciolu do candaranu, pigghi cinquantamilaliri, ca ci ramu.
PAOLA - Va beni. (esce)
DOTTORE - Signura, iu pensu ca non c di bisogno, ma si cosa c mi chiama.
SCENA NONA
ROSA - DOTTORE - SARO - AGOSTINO - PAOLA - SARETTO
AGOSTINO - (entra) Dutturi, ancora c lei?
DOTTORE - Chi f disturbo? Minnivaiu subbutu.
AGOSTINO - Pi carit dicevu accuss. Cu tuttu u chiffari ca iavi........(vacilla) buttigghia di .......
stava ntappannu nterra.
ROSA - (seccata) Cu tu fici fari a susiriti! Su ntappi nterra ti rumpi na iamma, appoi ciaia cummattiri i.
AGOSTINO - (fa le corna) Teee.........
DOTTORE - Signor Casarsa, lei deve riposare, annunca nama fattu nenti.
AGOSTINO - Non si preoccupi, gi mi sentu megghiu, ca scaricai.
DOTTORE - Chissu mi fa piaciri, a pinnula ca ci desi fici effettu.
AGOSTINO - Certu ca mi fici effettu iavi di quantavi ca maresi ca sugnu assittatu no cessu.
DOTTORE - Chi voli diri ca sbagghiai pinnula?
AGOSTINO - Chissu no sacciu. (vede Saro) Pap chi f, ficiunu scantari macari a tia?
SARO - Comu Paola mi dissi ca ti pigghiau ncoppu, non potti stari chi e vinni.Ora comu
ti senti?
AGOSTINO - Mpocu megghiu, ma tu nava nesciri ca brunchiti ca iai. Su pigghi ncoppu daria
ta quagghi.
SARO - Tu pensa pi tia.
ROSA - Giustu dici to patri, pensa pi tia. U dutturi ti dissi ca ta ripusari.
AGOSTINO - Ma riposu no cessu... Anzi, ora mi pigghiu u romanzu e mi mettu a leggiri, accuss
sbariu.
ROSA - (gridando) Nautra vota? (al dottore) U sta sintennu? Allura ai a testa dura! Comu
semu morti do scantu e tu...........
AGOSTINO - I stava murennu po scantu, no tu. Per ora sugnu debuli, ma comu mi sentu
megghiu ni facemu i cunti.
ROSA - Quali cunti nama fari, i non centru nenti, u voi capiri si o no?
AGOSTINO - Comu, mi facisti nattentatu, mi pigghiai scantu, ca su non era autru ca forti, ma quagghiava e non centri nenti?
ROSA - (gridando) Secunnu tia a cuppa e a me?
AGOSTINO - (gridando) Certu ca a cuppa a t. Ma non ta passi liscia.
ROSA - E tu, tocchimi.
AGOSTINO - Cu navi a piaciri non si u me tipo.
DOTTORE - Ma tutta a iunnata faciti daccussi? Calmativi, signor Casarsa, lei non sa gitari,
allura si senti mali nautra vota..
AGOSTINO - (rivolto al medico)In quanto a lei non furunu i romanzi a farimi scantari.
ROSA - Ascuta a mia, non leggiri chi romanzi gialli.
AGOSTINO - Ora mi leggiu chiddi rosella.
ROSA - (al dottore) U sta sintennu a me maritu ch spiritusu.
AGOSTINO - Annunca chi leggiu?
ROSA - Leggiti paperino, ammenu cu chiddu non ti scanti.
DOTTORE - A proposito, signor Casarsa, me lo spiega che cosa successo?
SARO - Gi chi succiriu?
AGOSTINO - Ora vu cuntu: Mentri era no finali do romanzu ca mi stava liggennu, cera Willy ca
stava tagghiannu a pezzi Mortimer. Ci stava scippannu u cori, u ficutu, u primmuni,
latmosfera era macabra, ntuttuna mi appare avanti a porta una figura. Laria, ma
laria, ca locchi mei non nounu vistu mai, cu na facci tutta ianca, summaggina,
scuru ca cera ittai na schigghia e ntappai nterra.
DOTTORE - E nomu curaggiusu comu a lei si scanta di na maschira di crema?
ROSA - Chiddu ca ci dissi i.
AGOSTINO - Ca, ci n nautru! Non ca mi scantu.
ROSA - Annunca picch ntappasti nterra svinutu?
AGOSTINO - Acuss, pi passari tempu. Senti, tu dicu davanti o dutturi, su pi lu to
diavulu tarrischi chi a mittiriti a crema, ti ni poi iri di sta casa.
ROSA - Chi fai sintemu?
AGOSTINO - Chi fazzu? Voi sapiri chi fazzu? Mi mettu a crema macari i, ti cumparu davanti e
appoi viremu su non ti scanti.
ROSA - U scunghiurutu ca si.
PAOLA - (entra, da i soldi al medico) Tinissi e grazie.
DOTTORE - Prego. (a Rosa e Agostino) Mi raccomando, non vacchiappati nautra vota.
ROSA - Iavi raggiuni u dutturi. Comu non ti vergogni trattari daccuss na povira muggheri,
cu ta mparau a ducazioni? A mi lava scurdatu, to patri. ca chi maladucatu di tia.
AGOSTINO - Picch untuvi a me patri, ca non centra.
SARO - Lassila parrari, u pisciaru nzoccu iavi vannia.
AGOSTINO - Appoi a mia mi dici maleducatu? Viri ca ora mi sentu megghiu e su mi fai siddiari,
non sacciu comu ma pensu.
DOTTORE - A vaia finitila, mi pariti du picciriddi. ma com signura Rosa, di unni ci vinni tuttu
stu spirutu contru a so maritu.
ROSA - E iddu ca mi fa smoviri a nirvatura.
AGOSTINO - Tu ci la finiri!
ROSA - Senti, viri chi ti dicu; su pi disgrazia tavissi a sentiri mali, i o dutturi no chiamu
chi, poi moriri nta na gnuni.
DOTTORE - No! Cara signura, macari ca lei mi chiama, sugnu i ca non vegnu, accostu ca ma
dinunziati! Signuri mei chi genti, chi genti...(esce)
PAOLA - Certu ca i cristiani comu ni virunu, ni scriunu, belli cumpassi facemu? (esce)
ROSA - A to patri ci l diri.
AGOSTINO - A mia? Chi cuppa naiu, si si vucitara.
ROSA - Dopu ca mi fai smoviri i nervi, non pozzu spuari, e iettu uci.
SARO - Chissu vizziu caviti tutta a razza.
ROSA - Chi ci voli diri a me razza. tantu pi sapillu semu i so patruni.
SARO - I patruni....i, i tegnu na stadda.
AGOSTINO - Pap, ora finemula! Oramai chiddu ca successi successi, chittostu comu ti senti?
SARO - Bonu mi sentu.
AGOSTINO - Comu bonu? Aieri non putevi respirari! E dautra ca tassiste a pavamentu chi ci sta
a fari.
SARO - Na pau chi, a mannai o so paisi, pi mia licenziata.Appoi era troppu camuriusa.
Mi trattava comu mpicciriddu.
AGOSTINO - Comu mpicciriddu?
SARO - Sissignura, su mi fumava a pipa, mi diceva : vossia na fumari ca brunchiti ca iavi,
ci fa meli.
ROSA - Chi diceva na cosa sbagghiata?
SARO - Muta statti. Non tintricari. Su mangiava: vossia mangia assai, a mangiari chi
picca , annunca accupa. E appoi, u mangiari no truvava chi. Ca su purtava a casa...Su mi vireva a televisioni, ca mi piacciunu i film gialli......
ROSA - A razza .
AGOSTINO - Ti stai muta, sempre tu pari.
SARO - Mi diceva: chi si viri sempri sti film? Comu non si siddia! E canciava canali pi
viririsi i telenovelli. I non ci diceva nenti pi ducazzioni. Ora non sulu mi trattava
daccussi, spatti a pavava.
AGOSTINO - Accuss non fa a nfimmera, fa a patruna!
SARO - Ca certu.
ROSA - Ben ci st, non fu vossia ca vosi stari sulu?
SARO - Certu! megghiu sulu ca malu accumpagnatu.
ROSA - Cu chissu chi voli diri?
SARO - Vogghiu diri, ca intra non ca ma passava megghiu.
ROSA - U senti cumu para.
SARO - Comu paru? Staiu dicennu a verit.
AGOSTINO - Va beni! Ora picch vinisti?
SARO - Non tu dissi! Vinni Paola a me casa, dicennumi ca ti sintevi mali.Nava veniri?
Non si me figghiu.
AGOSTINO - Non cera bisognu ca ti muveva di intra, specialmenti ca statu poco beni. Ma
canuscennuti bonu c qualche autra cosa.
SARO - E va beni, tu dicu. Vogghiu stari na para di iorna cu vuautri, ca ci su i me niputi e
passu tempu.
AGOSTINO - Si, vi mittiti a ghiucari ammuccia ammuccia, o a carica botti.
SARO - Ma unni Sarettu?
ROSA - Da banna, ora u chiamu. Sarettu.., c u nannu, passa ca banna.
SARETTO/PAOLA - (entrano) Ciao nonno, comu stai?
SARO - Bonu e tu? Comu finiu a scola, promossu?
SARETTO - Nonno, chi cerano dubbi?
SARO - Bravo! Datu ca fusti promossu, tarialu na cosa.
SARETTO - Chi cosa nonno?
SARO - Pi ora nsegretu.
ROSA - (al pubblico) E nsegretu aresta! Chiuttostu mangiasti?
SARETTO - Si iu e Paola ficiumu i tost.
AGOSTINO - E quannu mai, e dautra pagghiola mancu si siddia
SARETTO - Chi capisti, ficiumu i tost, setti mi mangiai i e unu Paola.
AGOSTINO - A scusari su fonu picca.
SARETTO - Pap i aiu fami.
AGOSTINO - Tu sempri fami hai. Non c mumentu da iurnata ca non hai fami. Su sapeva,
mentri cera u dutturi, ti faceva passari na visita, ammenu sapeumu di unni ti vineva
SARO - (tossicce)
AGOSTINO - Pap, sta tussi non mi piaci. Picchi ti muvisti di intra.
PAOLA - Nonno, su non ti sintevi bonu, picch vinisti.
SARO - To patri spittaculusu. Non aiu nenti; anticchia di brunghiti (tossisce) soffru
anticchia di prissioni, i duluri artrosi, i iammi ca mi fanu giacumu giacumu,
anticchia di suddania e a testa ca mi furia comu ntuppetturu!
ROSA - E non iavi chi nenti.
SARO - Avissi aviri autri cosi?
ROSA - No dicu e tutti sti malatii vossia i purtau cca? Picch ne lassava a so casa.
SARO - A comu staiu capennu, disturbu, voddiri ca mi ni vaiu nautra vota a me casa.
AGOSTINO - Ma chi dici pap, Rosa scherza.
PAOLA - Certu nonno, a mamma scherza.
ROSA - No ca non scherzu. Quannu stava bonu, vosi stari sulu picch ca non si sinteva a suo
agio, diceva ca u faceumu soffriri. Ora ca pari spitali ambulanti voli stari cu nuautri
SARO - Sempri linguta si non canci mai.
ROSA - Sugnu linguta pe cosi giusti. Su riodda ca u priamu comu nsantu pi stari cu nuautri
e vossia tistardu vosi stari sulu.
AGOSTINO - E va beni acqua passata. Ora me patri si cunvinciu ca sulu non e bonu mancu
mparadisu e voli stari cu nuautri.
PAOLA - Non criru ca appoi va..via.
AGOSTINO - Chissu sulu ci manca pi essiri completu.
SARO - Tu giuru figghia aiu tanti malatii, ma finu a stu mumentu grazie a Dio, non maia
vaviatu mai.
ROSA - Me figghia vuleva diri, va...via , ca si ni v a so casa.
SARO - I ava caputu nautra cosa. (ad Agostino) di sti tempi i carusi comu parrunu.
AGOSTINO - In italiano. E unu pigghia na cosa pi nautra. Non puteva diri si ni v e non si
vaviava nuddu.
SARO - Chiddu ca dicu i. (a Saretto) Saretto amuninni da banna ca ariscuru cu tia ca ni
capemu megghiu.
SARETTO - Si nonno (escono)
SCENA DECIMA
AGOSTINO - ROSA - SARIDDA - GIOVANNI - PAOLA - SARO
(suonano)
AGOSTINO - Sunanu, viri cu .
PAOLA - (apre) E a zia, ciao zia, ciao zio (esce)
AGOSTINO - Ora accuminciunu i visiti de parenti.
ROSA - Saridda a soru, cu ti ci porta cca,(labbraccia)
SARIDDA/GIOVANNI -(entrano)
SARIDDA - Ho dovuto scennere per fozza. Tuo cognato scellecao ntappao nella cancellata e si sdolicato il razzo.
AGOSTINO - Accuminciau litaliano.
GIOVANNI - E menu mali ca mi finiu accuss?
SARIDDA - (a Rosa) Tuo marito arrestato chillo ch era: un cafone senza aggiornamento.
AGOSTINO - Inveci tu ti ai aggiornata.
SARIDDA - Certo che mi aio aggiornata, non sogno come t.
AGOSTINO - Non e ca tutti dui putemu fari i stissi sogni.
ROSA - Lassulu iri a me maritu e allura?
SARIDDA - C lo ito a portare alla zia Mara, chella ch aggiusta i razzi e c lo fatto
aggiustare.
ROSA - (a Giovanni) E chi ti dissi?
GIOVANNI - Dici ca laiu sdulicatu.
SARIDDA - (a Giovanni) Quanti voti te lo devvo dire che devi parrare in taliano! Non si dici
sdulicato, volgari, si dici sdolicato.
GIOVANNI - A stissa cosa . Iddi mi capisciunu.
AGOSTINO - No! Su non pari talianu comu a to muggheri, non ti capemu.
GIOVANNI - Voddiri ca di ora in poi paru talianu.
ROSA - Ca intra semu ntra nuautri. Comu voi parari pari.
SARIDDA - Rosa... mi sono accorgiuta che ti sei ammarchiata la lingua. Prima di sposarti te lo
ricevo, non te lo pigghiare, non fino come noi, non sa parrari il taliano, vedi come
ti sei arridduciuta. Il proverbio dice: chi non ascolta non arregna.
ROSA - I ca intra paru in sicilianu, ma fora paru talianu.
SARIDDA - In talianu si parra intra e fora. Annonca non ti poi strogghiri a lingua.
AGOSTINO - No..! Ca strugghiuta lavi.
ROSA - Canciamu discussu, perci lassasti u mari. E bagnu oggi non ti ni poi fari.
SARIDDA - E per una vota che casca il monno?
AGOSTINO - U bagnu unni su fa a plaia, unni na vota lavaunu i scecchi. (ride)
SARIDDA - (seccata) Tu sei sempri insortante. A plaia?I ch sogno cosa di fare il bagno dda.!
AGOSTINO - Sbagghiai! Tu sogni di fariti u bagnu na gebbia.
SARIDDA - Io tanto per saperlo mi sono affettata.
AGOSTINO - (subito) Comu a muttadella.
SARIDDA - Comu a muttadella.... Ma che mi fai dire! Mi sono affettata una casa allangolo.
AGOSTINO - Allangolo di strada? Ti fai u bagnu da?
SARIDDA - Allangolo dopo Vaccarezzo.
AGOSTINO - A cui?... A to soru poi accarizzari, no a mia?
GIOVANNI - Voli diri Agnuni.
SARIDDA - Tutti quelli como a me che sano in taliano perfeto diciono allangolo.
AGOSTINO - Mi lava scuddatu ca tutta a razza aviti a fissazioni di parari in talianu.
SARIDDA - Chi cosa bue. Noi ci siamo aggiornati.
AGOSTINO - (sbalordito) Chi cosa bue? E che significa.
GIOVANNI - Significa chi cosa voi.
AGOSTINO - Gi u voi in itallianu.
SARIDDA - Rosa non che io mi pozzo mettere a discurire con lui che non capisce nenti? Io
sogno passata di quane, prima di tutto per vedere t che sei mia sorella, poi pecch o saputo ca a tuo marito ci a prenduto un corpo e sogno accoruta al suo capezzolo.
AGOSTINO - Si ca ora i ti rava u me latti a tia.
SARIDDA - Che centra il latte.
AGOSTINO - Pi fozza dici capezzolo, si dice capezzale.
SARIDDA - Ad ogni motto.
AGOSTINO - Ci mettunu i ciuri.
SARIDDA - Con t non parro pi (a Rosa) Rosa te la ricordi la commari Santina?
ROSA - Certu ca ma rioddu.
SARIDDA - E motta.
AGOSTINO - A mia mi pareva Misterbianco.
ROSA - Sempri tu si, quannu mossi?
SARIDDA - Tre giorni f. Era al mare e ci a prenduto u corpo come chillo che ci a prenduto a tuo marito. Solo che lei non ha avuto il tempo di dire piu, e se la quagghi.
Invece tuo marito stato fortunato.
GIOVANNI - Certu ca fu furtunatu, di solitu quannu pigghiunu sti coppi, un u ci resta siccu.
AGOSTINO - Ntantu i, pi si e pi no, fazzu i corna (fa la mossa)
GIOVANNI - A stari attentu o cugnatu. Viri, ncoppu ti pigghia oggi ncoppu ti pigghia dumani e..
AGOSTINO - (subito) E ncoppu vi pigghia a maritu e muggheri, ca mi stati ittannu u picciu..
GIOVANNI - Taffinnisti? I tu dicu pi tia. Ogni tantu fatti musurari a prissioni. Ora c let.
AGOSTINO - Picch, chi f a prissioni!
GIOVANNI - No? E allura chi f? Sciddicasti comu a mia?
AGOSTINO - Mi scantai.
GIOVANNI - Ti scandasti? Non staiu capennu nenti.
ROSA - Non ci dari cuntu. A cosa longa. A poi tu spiegu.
SARIDDA - Paola, che aristata l banda? Chiamila ca ci devo parrare.
ROSA - (chiama Paola) Paola....Paola.
PAOLA - (entra) Chi voi mamma.
ROSA - A zia ta parari.
SARIDDA - Paola, quanno voi veniri a mare, poi venire, non che te lo devo dire io.
PAOLA - Grazie zia. Qualche vota vegnu, non criru ca u ziu si siddia?
GIOVANNI - Picch maia siddiari.
SARIDDA - Gi, picch si deve selleare. Non pare che comanda lui, se te lo dico io poi stare
tranquilla.
AGOSTINO - (a Giovanni) Tu nenti dici?
GIOVANNI - Caia diri. Non senti comu para. Cu sarisica.
AGOSTINO - (a Paola) Mentri ca ci s, pottiti macari a to frati.
SARIDDA - No! Non lo devi dire manco per schezzo. Lanno scosso tuo figlio mi a faciuto fare
una mala compassa con le persone. E troppo tosto.
AGOSTINO - Chi dici? Me figghiu fa u saggiu, Appoi si non ci veni iddu non ci veni mancu Paola.
SARIDDA - E pecch.
AGOSTINO - Cu ca a teni accura.
ROSA - Picch sa mangiunu?
SARIDDA - Vedi che come dico io! Non ti sei aggiornato. Senti io te lo dico nella faccia. Ti devi convincere che tua figghia e bedda pilosa se la sporuglia issa. Non te la puoi tenere sulla vocca di lamma. Appoi inutile che la riscoriamo se ci vuole venire tu non c lo puoi impedire.
PAOLA - Pap iavi ragiuni a zia. Chi sugnu na picciridda?
SARIDDA - Brava allura ti asperto (a Giovanni) Giovanni andiamo ch gi si faciuto tardi.
ciao a tutti.....(escono)
SARO - (entra) Agostino, Paola mi dissi ca cera to cugnata, menu mali ca non passai, na
pozzu sumputtari. e troppu superba po me carattuli.
ROSA - (seccata) Invece vossia iavi beddu carattiri, ringraziannu a Dio. Megghiu ca mi ni
vaiu annunca fazzu dannu. (esce)
AGOSTINO - Pap, ma fari nfauri. Sa stari cu nuautri a parari picca, allura non iemu
daccordu ( esce )
SARO - Va beni.
SCENA UNDICESIMA
SARO - FILIPPO - AGOSTINO - ROSA
(suonano)
SARO - Stanu sunannu. Non veni nuddu? Voddiri ca ci rapu i (apre) Lei, cu ca cerca.
FILIPPO - Bongiorno, permette che mi presento? Maccarone (da la mano)
SARO - Casarsa....(da la mano)
FILIPPO - U sapeva i....
SARO - Lei mi canusci?
FILIPPO - Finu a stu mumentu non ho avuto il piacere.
SARO - Annunca picch dissi, u sapeva i.
FILIPPO - Unni mi presentu, mi diciunu maccaruni.. ca sassa.
SARO - Prima di tutto a mia non mi ntaressa e appoi, i mi chiamu Casarsa, no
ca.... sassa, u capiu?
FILIPPO - Mi scusi sono mortificato.
SARO - Chi mi voli pigghiari in giru? Ora ora, non dissi ca si chiama Maccarone?
FILIPPO - Certu.
SARO - E dunca, picch mi dici ca si chiama mortificato?
FILIPPO - Sono mortificato, pi lei... po bisticciu delle parole.
SARO - Quali pasticciu?........Ma poi, picch pi mia mortificato e pi lautri Maccarone?
Aspittassi. (chiama Agostino)
AGOSTINO - (di fuori) Chi voi pap.
SARO - C Mortificato.
FILIPPO - No mortificato. I sugnu Maccarone.
SARO - C Maccaruni mortificato, ca ti cerca. (esce)
AGOSTINO - (entra) Prego desidera?
FILIPPO - Permette? Maccarone. (da la mano)
AGOSTINO - Casarsa.
FILIPPO - Macari lei?
AGOSTINO - Picch, non ci piaci?
FILIPPO - Per carit, succomu du signore mi dissi pure Casarsa.
AGOSTINO - E me patri, Casarsa iddu Casarsa i. Di chi si tratta?
FILIPPO - Ecco lei sposato con la signora Fiorito.
AGOSTINO - No Fiorito. Rosa Fiorita.
FILIPPO - Strano, di solito si dice Fiorito.
AGOSTINO - U sacciu unni voli arrivari lei. Quannu me soggiru iu a rivilari a me muggheri o
sbagghiau iddu o sbagghiau limpiegatu.
FILIPO - O capito nata.
AGOSTINO - Certu ca nasciu su e cca.
FILIPPO - Quando nata?
AGOSTINO - A quannu nasciu... il dieci di maggio 1944.
FILIPPO - Mummagginava i ca nasciu na maggiu si chiama Rosa Fiorita! E lei.
AGOSTINO - Nautra vota? Casarsa!
FILIPPO - Chissu u sacciu, chi ci pari ca sugnu stunatu?
AGOSTINO - Allura picch mu dumanna?
FILIPPO - I non ciaia dumannatu nenti.
AGOSTINO - Comu, dissi e lei?
FILIPPO - I dissi e lei comu pi diri lei, cio sua moglie.
AGOSTINO - U capii.
FILIPPO - Menu mali. Sua moglie in casa?
AGOSTINO - Si? Voli ca ci chiamu?
FILIPPO - Mi farebbe una grande cortesia.
AGOSTINO - Rosa, c un signore ca ti cerca.
ROSA - (entra) Buongiorno cercava me?
FILIPPO - Buongiorno. Signora lo s che la possiamo chiamare fortunata.
ROSA - E picch, su i mi chiamu Rosa.
FILIPPO - Chissu u sacciu mu dissi so maritu.
ROSA - E allura picch dissi ca maia chiamari fortunata.
FILIPPO - Fortunata perch a vinto un premio.
ROSA - (sbalordita) Un premio...?
FILIPPO - Si! Un premio.
AGOSTINO - Mannasti qualche cartolina a qualcunu?
ROSA - No!
FILIPPO - La mia ditta, la casa editrice Centanni, ha fatto un sorteggio, fra tutte le casalinghe,
e lei ha vinto il premio. Che sono tre libri gialli. Due li a vinti, e uno lo paga alla
modesta cifra di trentamilalire. La ditta ha scelto lei, perch dai sondaggi fatti, ha
saputo che lei una accanita lettrice di romanzi gialli.
ROSA - Chi v ncucchiannu! I na me vita, naiu liggiutu mai un romanzu, ne giallu e
mancu russu.
AGOSTINO - (fra se) Signuri mei, chi furtuna. A idda, ca non ci piaciunu vinci, i non vinciu mai
nenti.
FILIPPO - Signora, non mai troppo tardi. Su liggissi e poi mi dici su naveva raggiuni.
AGOSTINO - Non sunu cos pi idda. Parassi cu mia. I non capisciu picch a so ditta fici u
sorteggiu femminili. E fimmini, non tantu ci piaciunu i romanzi gialli, a iddi ci
piaciunu i telenovelli. A so ditta sbagghiau. Ava fari u sorteggiu maschili.
FILIPPO - Ha ragione il signor Casassa.
AGOSTINO - E chi su scorda sempri? Casarsa.
FILIPPO - Signor Casarsa, posso essere sincero con lei?
AGOSTINO - Certu, parassi.
FILIPPO - Non fu a me ditta ca fici u sorteggiu, fu i.
AGOSTINO - Lei?... Sbagghiau.
FILIPPO - U sacciu. Ora ci spiegu. Prima di bussare ca, non sapevo ca cera lei, di solitu
i mariti non ci sonu mai, perci iu partii mprima ca signura. Giustu giustu capitai
a chidda ca no ci piaciunu i romanzi, ma succumu a lei ci piaciunu, si pigghia e non
si ni para chi.
ROSA - Annunca mi vuleva pigghiari in giro, vastasu e facchinu.
FILIPPO - Signora bada come para.
ROSA - Bada comu para u diciu i.
AGOSTINO - Veru . U dici sempri idda.
FILIPPO - Allura chi fazzu?
AGOSTINO - Chi voli fari, mi pigghiu i e di dumani in poi mi cumenciu a spuppari.
FILIPPO - Grazie, lei un signore. (da i libri)
AGOSTINO - (prende i libri e d i soldi) Tinissi e a prossima vota aviri nasu.
FILIPPO - Buongiorno e buona lettura (esce)
AGOSTINO - U sintisti? Mi dissi ca sugnu un signore!
ROSA - Picch non ti canusci!
AGOSTINO - A parari cu tia inutile.
ROSA - Chiuttostu comu ti leggi sti romanzi, non criru ca ti scanti nautra vota?
AGOSTINO - A sta vota, ca ta resta (fa il segnale del gargarozzo) comu ti viru spuntari, tarriva na seggia (FINE SECONDO ATTO)
terzo atto
(STESSA SCENA)
SCENA DODICESIMA
AGOSTINO - ROSA - PAOLA - SARETTO
Saro il padre di Agostino morto. E posto sopra un lettino, al centro della stanza
Tutti sono vestiti a lutto.
AGOSTINO - (sta preparando la camera ardente per il padre)
(a Rosa) Rosa, i ciuri mettili vicinu e peri. I cannili di latu, una ca bbanna e una da
bbanna.(a Paola) Paola, u cartellu unni c scrittu me patri mossi ca brunghiti,
vicinu a testa, accuss cu ca trasi u viri.
ROSA - E su no virunu u cartellu , chi succeri?
AGOSTINO - Non virunu ncartellu di chistu, chi su orvi?
ROSA - Unni sa ntisu diri mai ca no mortu ci mettunu u cartellu.
PAOLA - Pap a propositu, picch ciu stai mittennu?
AGOSTINO - A sapiri, ca quannu c u mortu, tutti chiddi ca venunu a fari visita diciunu sempri;
comu mossi? I ci mettu u cartellu, iddi u virunu, accuss evitu di spiegariccillu.
(a Saretto) Saretto, vadda chi fai: mettiti vicinu o nannu ca facci seria. Ogni tantu
talli a mia, accuss quannu ti fazzu u signali, ci fai na bella chianciuta co sigghuzzu.
SARETTO - Chi signali mi fai pap?
AGOSTINO - Gi, chi signali ti fazzu...(pensa) Ti fazzu u solitu signali, ti scacciu locchiu.
SARETTO - Va beni pap.
ROSA - Chi ci stai cucchiannu o picciriddu, ma chi hai canigghia nda testa?
AGOSTINO - Ch chianci t?
ROSA - I? Stu sbaddu aiu di chianciri pi to patri.
AGOSTINO - Annunca si metti a chianciri Paola.
PAOLA - Pap ma chi dici, u chiantu na cosa istintiva, non ca unu chianci a cumannu.
AGOSTINO - Insomma, qualcunu ma fari cumpagnia a chianciri. Su veni qualche parenti o
qualcuno do vicinatu e non ni viri chianciri, chi cumpassa ci facemu.
ROSA - Su iavi na nuttata ca chianci.
AGOSTINO - U sacciu per ca notti non mi visti nuddu. Ora ci voli a chianciuta di iornu pa genti
ca veni. Avanti pruvamu.
ROSA - Cama pruvari chi si spustatu?
AGOSTINO - Paola attacca t, ci facemu na bella chianciuta, viremu comu veni.
PAOLA - E va beni. (piange a m di lamentu) E sinniiu u beddu nannu......
ROSA - (a m di lamentu) Finalmenti...........
PAOLA - E picch ni lassau?............................
ROSA - Capiu antifuna, pinsau ca su non moru, qualcunu sa pensa e mammazza.
PAOLA - Non mu spittava ca mureva accuss prestu.....
ROSA - Ma chi dici, anzi ci pinsau troppu tardu.
PAOLA - Ca era u cori di lamici?.......
ROSA - E di parenti non ci nteressava nenti?....
PAOLA - (cambia tono) Su ci diceva: nannu mi runi decimilaliri iddu mi diceva.....
ROSA - (subito) O siggitilli a banca..........
PAOLA - Quannu era picciridda mi diceva: Paola duminica ti portu a villa e ti fazzu viriri
comu si fanu i giri co cavadduzzu i picciriddi..
SARETTO - Allura i cavissi a diri, ca a quannu a quannu u nannu mava fari u rialu, mossi
ROSA - Macari docu fu tintu ca non ti resi prima. Pricchiu comu a iddu non cinnera.
Chiddu co sulu pinseri ca tova o fari u rialu mossi.
AGOSTINO - Ancora, viri ca non mi st piacennu chiddu ca stai dicennu di me patri. Non ca a
genti ciama fari sapiri sti cosi. Ca lassulu mpaci, macari ora ca mortu, u nzutti?
ROSA - Non ca u staiu nzuttannu, u stamu ariuddannu quantu era beddu.
AGOSTINO - Chissu u poi diri. I non pigghiai di iddu? Era mpocu pricchiu, ma non era capaci
di fari mali a na musca.
ROSA - To patri u piaciri di fari mali, non ci sinteva che muschi,.. ci sintevi che cristiani.
AGOSTINO - Quannu passava me patri da strada, i genti si..........
ROSA - (subito) Vutaunu di da bbanna.
AGOSTINO - Si nchinaunu a salutallu. E ta siccari a linqua quannu parri di iddu.
PAOLA - (seccata) Ci finiti? Non parramu chi do nannu. Oramai u mortu e mortu pinsamu
o vivu. Pap ta pigghi na tazza di latti, tu fazzu....
AGOSTINO - Non ni vogghiu!
PAOLA - Iavi na nuttata e tutta a matinata ca si svegliu a teniri accura o nannu. Ti fa beni i
non ti pozzu viriri na stu statu.
ROSA - Lassulu stari, no cutturiari. (sarcastica) Tiniu accura a so patri tutta a nuttata
menzamai ci rrubbaunu a stu bbeddu spicchiu.
AGOSTINO - Per, su era to patri, non parravidaccuss. Chiuttostu vadda chi fai, pigghia u pipi
mu porti.
ROSA - U pipi? Chi ca fari.
AGOSTINO - C annicchia di pipi intra, si o no!
ROSA - C.
AGOSTINO - Pigghiulu e mu porti.
ROSA - Va beni. (esce)
PAOLA - Pap i u capisciu ca u nonnu mossi e tu si pigghiatu di collira. A mamma chi ci
curpa, picch a tratti daccuss.
AGOSTINO - A senti comu parra do nannu.
ROSA - Lassila iri, ti pari ca non si ni pigghiau cllira po nannu.
AGOSTINO - Accss dici a mia non mi pari.
PAOLA - Ca certu pap.
ROSA - (entra con un contenitore di pepe) Cca c u pipi. (lo d ad Agostino)
AGOSTINO - (si alza e butta il pepe al padre come s dovesse contire linsalata, Rosa, Paola,
Saretto lo quardano con la bocca aperta)
ROSA - Chi stai facennu si pu sapiri?
AGOSTINO - (seccato) No viri, cii iettu u pipi a me patri.
ROSA - Chissu u staiu virennu, ma picch?
AGOSTINO - Picch me patri, aviri a cmmara ardenti comu a tutti lautri.
ROSA - Appoi dici cca sugnu i a scunghiuruta, megghiu mi staiu muta.
AGOSTINO - Ci fai chi cumpassa. Ch ura s?
SARETTO - I deci e menza pap.
AGOSTINO - I deci e menza? E ancora Giuvanni non veni, unni si ni iu.
ROSA - A villa a farisi na riscuruta che papiri. Certu ca su sava spicciatu, astura era cca.
Comu navemu paci macari ora ca ce mortu.
AGOSTINO - Viremu quannu ci finisci.
ROSA - U voi capiri ca ormai to patri mossi e non ci putemu fari nenti.
AGOSTINO - E veru ca prima morunu i cristiani boni.
ROSA - (sarcastica) Gi chi era bonu to patri, non ci nerunu no munnu genti boni comu a
iddu.
AGOSTINO - Viri ca a me patri u vulevunu beni tutti.
ROSA - Chiddi ca no canusceunu?
AGOSTINO - Canciamu discussu cca megghiu.
ROSA - Tantu non ca putemu stari tutta a matinata a discurriri de stissi cosi.
PAOLA - Giustu dici a mamma a vita continua.
AGOSTINO - Allura camaffari?
ROSA - (a paola) Paola ntantu amuninni da bbanna, tu ti metti a sbarattari e i priparu
qualche cosa pi mangiari.
AGOSTINO - No1 Ch mangiari e mangiari, non priparari nenti.
SARETTO - Chi non si mangia? I iaiu fami.
AGOSTINO - Comu.. macari co mortu ammenzu a casa iai u sbaddu di mangiari?
ROSA - A gi ca semu a luttu e oggi non si mangia.
AGOSTINO - Non vuleva diri chissu.
ROSA - Allura ch vuleva diri?
AGOSTINO - Pi ora, non priparari nenti, aspetta. I aia ntisu diri ca quannu mori qualcunu, i
vicini di casa pi rispettu o mortu e parenti ci portunu a mangiari e a vviri.
ROSA - E s non ni portunu, ch facemu, non mangiamu?
AGOSTINO - Ma ch dici, su ci lanu purtatu a tutti, a nuautri picch non lavissunu a purtari?
ROSA - Picch nuautri, a lautri non ci ma purtatu mai nenti.
AGOSTINO - Chissu veru, per prima aspittamu, non si sa mai, dopo si pensa, tantu ancora
prestu.
ROSA - Va beni, (a Paola) Paola passamu da bbanna.(a Saretto) Saretto a mamma, veni cca
ti rugnu u pani ca nutella (escono)
AGOSTINO - (rimasto solo parla con il padre) Pap tu ntisu nenti, ma u sai comu taia difinnutu.
Certu, me muggheri chidda ca , per assai ci ni cumminasti. Eruvu comu u cani
cca iatta, e nto menzu cera i ca faceva da pacieri. Dava ncoppu raggiuni a tia e
ncoppu raggiuni a idda. Tu mi dicevi sempri, ti vogghiu tantu beni, si figghiu unicu
e tuttu chiddu cca pusseru un giorno sar u t. Certu i stava cu du pinseri. Diceva
me patri a stura cu sapi quantu soddi mi st accucchiannu. Ma ch? Na truvai
mancu na lira ca ti mangiasti ch fimmini. Beddu patri ma risuttasti. Chi cumpassa
fazzu ora, cu me muggheri. Ma chiddu ca mi fici siddiari chiossai f, ca muristi ora.
Chissa f lultima cca vulisti cumminari. Dicu, fra du iorna pigghiavi a pinsioni e ti
sei permesso di moriri prima? Allura lavevi cu mia. U sai ch ti dicu, ca io ti ho
perdonato, sugnu sicuru cca macari u Signuri ti perdona. Eccu chissu e quantu
tava diri. E su qualche vota ama vutu chiacchiri ti prego di perdonarmi, riposa in
pace.
SCENA TREDICESIMA
AGOSTINO - SARIDDA - GIOVANNI - ROSA
SARIDDA|GIOVANNI - (entrano)
GIOVANNI - Ciao Agostino comu semu?
SARIDDA - (entra con una bottiglia involtata) Ciao Agostino, Rosa dov?
AGOSTINO - E la banda con Paola, st facendo le pulizie.
SARIDDA - Le pulizie? Astora con il motto a menzo la casa? Ch sballo avi.
AGOSTINO - Non to soru? E testa di trunzu comu a tia.
SARIDDA - Non accominciamo a offendere e bada comu parri.
AGOSTINO - Au non ci fazzu chi a sentiri sta parola, me muggheri mi dici bada comu parri, tu
mi dici, bada comu parri, i parru comu mi pari e piaci e basta.
GIOVANNI - Pi fauri, senza ca vacchiappati, almenu pi rispettu o mortu.
SARIDDA - Anche tu sei contro di me. Non vedi che lui ch mi insorta. Meglio me ne vado la
banda, cos non ti vero. (esce)
AGOSTINO - Megghiu e, (a Giovanni) Comu finiu?
GIOVANNI - Spurigghiai tutti cosi (siede) senti Agostino, na mumentu comu a chistu, mi dispiaci
parrari di spisi; ma ora, chi tardu, o dumani nama parrari u stissu.
AGOSTINO - Chi centra chiddu ca giustu giustu.
GIOVANNI - Puttai a nota de spisi (esce un foglio di carta e legge) u tabbutu custau dumiliuni a
a mia picch mi canusceunu, cinquantamilaliri i vosi u parrinu pi quannu ci dici a
missa, trentamilaliri pi spurigghiari i documenti; appoi ci s cinquantamilaliri ca ci
la ma dari a chiddi da lapa ca su portunu do deposito finu a nicchia, trentamilaliri
o muraturi pi mittirici a cocina e a balata. totale dumiliunicentusissantamilaliri.
AGOSTINO - Mi..zzica accuss assai mi costau.
GIOVANNI - A tia non ti custau nenti, picch lentrata laveva pavata. Ma ci sunu genti cca non canusciunu a nuddu e ci costa chiossai.
AGOSTINO - Signuri mei du miliuni! Non cummeni moriri.
GIOVANNI - Dumiliunicentusissantamilaliri, non ti scurdari cca mi rasti dumiliuni e centumilaliri
lautri ci misi i e mi la dari.
AGOSTINO - Veru non mi sappi fari u cuntu.
GIOVANNI - Pi chissu non ti preoccupari, ci sugnu i cca mu sacciu fari.
AGOSTINO - Comu su portunu ti rugnu.
GIOVANNI - Non c primura.
AGOSTINO - Chiddu ca non mi po' paci su era bonu, cava migliuratu, picch mossi?
GIOVANNI - Avemu u iornu signatu.
AGOSTINO - Non mu fari arriuddari allura mi pigghiu collira. (si da delle sberle in faccia)
GIOVANNI - Ora non fari raccussi, u sacciu, u duluri, quannu mori mpatri ranni.
AGOSTINO - Chi centra u duluri?
GIOVANNI - Allura picch.
AGOSTINO - Dicu i, sava moriri non puteva moriri du iorna dopu? No ca ciappizzai macari a
pinsioni.
GIOVANNI - A pinsioni?
AGOSTINO - Sissignura non e ca i ma pozzu pigghiari, ne documenti arisutta u iornu ca mossi,
e su limpisi si na duna, ma fa pavari cara. Non mi po' paci signuri mei.
GIOVANNI - Non ti preoccupari ca limpisi non si na duna.
AGOSTINO - A tia ti pari. Appoi cca furtuna cca iaiu i, sinnadduna subbutu megghiu fazzu i cosi
in regola.
GIOVANNI - Su era i mi pigghiava, comu fineva fineva.
AGOSTINO - Fineva ca a mia mattaccaunu.
GFIOVANNI - Chi vai dicennu, mancu sava fattu qualche omicidiu. Chittostu viri cca e tri precisi,
chiddi da carozza su ca.
AGOSTINO - E tri? Chi primura ca anu. Non dununu mancu u tempu cca unu si rendi contu su
mossi o non mossi.
GIOVANNI - Dimmi na cosa, to patri quannu mossi?
AGOSTINO - A ieri versu i tri.
GIOVANNI - E allura si la na purtari pi forza oggi, allura feti.
AGOSTINO - Me patri chi ti pari na fedda di baccalaru.
GIOVANNI - Na pigghiari a scherzu, chissa a liggi.
ROSA\SARIDDA - (entrano)
ROSA - Allura, comu finiu, quannu su portunu?
GIOVANNI - E tri sunu cca.
ROSA - Accuss tardu?
AGOSTINO - (seccato, a Rosa) Non ti pari lura ca tu levi di ca intra.
ROSA - Na vota ca si la na purtari; chi prestu su portunu megghiu , accuss na rizzittamu.
Chiuttostu ringrazia a me soru va ni purtau na buttigghia di marsala.
AGOSTINO - U fici stu sforzu.
SARIDDA - Senti vedi che sono selleata e ti vanneio, non sei mai contento di chello ch uno f.
GIOVANNI - Nautra vota?
SARIDDA - E lui cca mi insorta.
AGOSTINO - A vo leviti pi faureddu. A diri a me cugnata ci mossi u patri, e non si ponu moviri di
intra. Ci portu nchilu di carni, sa fanu arrustuta e mangiunu, inveci ni porta na
buttigghia di marsala! Ma u sai cca si precchia.
ROSA - A me soru ci dici precchia? Certu, ora chi dannuzza, ma no cca e accuss laria.
AGOSINO - Cu ci sta dicennu cca laria?
ROSA - Tu
AGOSTINO - I?
ROSA - Ci dicisti cca e precchia.
AGOSTINO - I ci dissi pricchia, in italiano non si dici precchia?
SARIDDA - basta pi favorello non ni parramo chi. A proposito, al cimitero lo mettete nella
tomba, lui se laveva comprata prima.
AGOSTINO - Quali tomba, sa mangiau.
SARIDDA - (sbalordita) Si mangiata a tomba?
AGOSTINO - Si, sa fici cca cipudduzza e u pumaroru. Sa vinniu.
SARIDDA - Se l venduta? E ora dove lo mettete?
AGOSTINO - Nannicchia.
SARIDDA - Anticchia, unni?
AGOSTINO - No purtusu, no colombaro. marristasti davveru gnuranti a cugnata.
ROSA - In casa abbasta a to sula intelligenza.
SCENA QUATTORDICESIMA
ROSA - AGOSTINO - GIOVANNI - SARIDDA - CARLA - PAOLA
CARLA - (entra con una bottiglia involtata) Permesso? Signura Rosa, i sugnu a signura
Carla.
ROSA - Si accomodi.
CARLA - (bacia Rosa) Condoglianze.
ROSA - Grazie, grazie...
CARLA - (ad Agostino) Condoglianze, signor Casarsa.(le da la mano)
AGOSTINO - (piange) Grazie signura, a mia ch f, non mi vasa?
CARLA - Picch laia vasari, non ci basta sulu a manu.
AGOSTINO - Mi pareva? (piangendo chiama Paola) Paola, unni si o pap, mi lassasti sulu?
Picch non veni, c a signura Carla, porta a Saretto.
CARLA - A lassassi stari da bbanna a carusa, sar stanca.(da la bottiglia a Rosa) Signura
Rosa, ci purtai na buttigghia di marsala.
ROSA - Grazie, signura Carla.
PAOLA - (entra, vede Carla e piange) Signura Carla, me nonnu mossi.
CARLA - U sacciu figghia, allura picch sugnu cca.
SARETTO - (entra, guarda Agostino ch f il segnale e piange) Signura Carla, aveva u nannu e
ora non laiu chi.
CARLA - Ai ragiuni figghiu ma chi ciputemu fari.ntantu i era o supermercatu e dissi, chi ci
cattu, su ciaccattu deci uova?....
AGOSTINO - (subito) Ciaia lavari a scoccia.
CARLA - Ciaia lavari a scoccia, ma ch mi f diri.
AGOSTINO - (ride) I scherzu dissi na parola parririri.
ROSA - Comu, iavi na nuttata ca chiangi ca non ta pututu cunnuttari e ora avanti a signura
a pigghi arririri?
CARLA - Nenti ci f signura Rosa, u proverbiu dici non c zita ca non si chiangi, non c
mortu cca non sa riri. A propositu comu mossi u signor Saro?
AGOSTINO - Quannu trasiu no liggiu u cartellu?
CARLA - Quale cartellu?
AGOSTINO - Chiddu vicinu o mortu.
CARLA - (legge) Me patri mossi c brunchiti .
AGOSTINO - (piange) Sissignura cu na semplici brunchiti.
CARLA - Avi ragiuni non si pu cunuttari, chi voli fari, voddiri carrivau u so iornu.
AGOSTINO - Pi favuri non parrassi di iorna.
CARLA - Ma suffriu assai?
ROSA - No! Assai, non suffriu, ci vinni ncoppu nziccu.
CARLA - Chissa a megghiu morti. Chi ci putemu fari, a unu a unu tutti d amagghiri.
(ad Agostino) E non stassi accuss pigghiatu di collira pari ca iavi u mortu a mezzu
a casa.
ROSA - Signura Carla ma chi st dicennu?
CARLA - Ma scusari, sbagghiai.
PAOLA - Pap i e Saretto chiangemu da bbanna.
AGOSTINO - Per comu vi chiamu viniti subutu.
PAOLA - Va beni, amuninni Saretto. (escono)
CARLA - (a Saridda) Signura Saridda a lei cca, cu ci porta?
AGOSTINO - Sa trova di passaggiu.
CARLA - Di passaggio?
SARIDDA - Ch cosa incorchi! Mi hanno avvisata a me e mio marito e siamo corruti per dare
lestremo saluto a mio compare, anche se non se lo meritava.
AGOSTINO - Stai attenta a comu parri.
GIOVANNI - (subito) Era nomu ca non ci nerunu i stissi.
ROSA - E menu mali.
AGOSTINO - Chi voi diri.
ROSA - Vogghiu diri, cca na stu munnu, i genti boni si ni vanu prima.
CARLA - Chissa a santa virit.
AGOSTINO - Grazie signura a nomu di me patri.
CARLA - (a Saridda) Chi si dici, iavi assai ca non ni viremu.
SARIDDA - Almenu deci arni, suo marito, i suoi figli come stanno? Astora sono grandi.
CARLA - Me figghiu maritatu, iavi na picciridda, me figghia ancora schetta.
SARIDDA - Scherta?
CARLA - No scherta, schetta. Ancora non si voli maritari.
SARIDDA - Ho capito, ma si dice scherta.
CARLA - I sacciu ca si dici schetta no scherta.
AGOSTINO - Scherta in talianu idda no para chi u sicilianu.
CARLA - A ora?.. E di quantavi?
SARIDDA - Di sempri. A casa mia si parrava in taliano, e se mio padre ancagghiava a
quaccunu che nollo parrava, ni vanneava!
CARLA - Allura so soru picch no parra?
SARIDDA - Picch di quantave che si maritavo, si ammacchi la lingua.
AGOSTINO - Tantu ca dumani matina iavi nappuntamentu.
ROSA - Unni?
AGOSTINO - Na smacchiatoria.
SARIDDA - (a Rosa) Rosa noi andiamo a fari mpoco di spesa.
ROSA - Non iti a nudda banna. Muzzucuni vu mangiati cca quannu vinemu do funerali.
AGOSTINO - Muzzicuni tu rassi a tia, su si volunu fari a spisa picch ti ntrichi.
GIOVANNI - (ch a capito) Stamu turnannu, Saridda amuninni. (escono)
SCENA QUINDICESIMA
AGOSTINO - ROSA - CARLA - LUCIA
LUCIA - (entra) Signura Rosa.
ROSA - Trasissi signura Lucia.
LUCIA - Condoglianze signura Rosa. (la bacia)
ROSA - Grazie.
LUCIA - Condoglianze signor Casarsa. (da la mano)
AGOSTINO - Grazie signura.
LUCIA - A scusari su vinni ora, aiu avutu chiffari, fici na riunioni di cremi, e non potti lassari
me maritu si scusa non po veniri picch travagghia.
AGOSTINO - Nenti ci f signura.
LUCIA - Signura Rosa ci purtai..........
AGOSTINO - (subito) Na crema pa facci.
LUCIA - No1 Na buttigghia di marsala (la d a Rosa)
AGOSTINO - Macari lei? Chi ci fonu scunti speciali?
LUCIA - Scunti speciali? Chi voli diri.
ROSA - Signura Lucia, me maritu scherza.
LUCIA - Cu mortu a menzu a casa, iavi u sbaddu di schirzari?
ROSA - Succomu a signura Carla, puttau macari idda na buttigghia di marsala.....
LUCIA - E chi ci pozzu fari i.
AGOSTINO - Nenti, non criru ca si pigghia di collira?
LUCIA - I a collira, a lautri ci fazzu pigghiari!
CARLA - Giustu, dici a signura Lucia, chi centra stu discussu.
ROSA - Me maritu vuleva diri.....
LUCIA - U sacciu chi vuleva diri, appoi comu si dici, ogni fiore segno damore. Chittostu
non potti sapiri comu mossi u signor Saro.
AGOSTINO - La sapiri pi forza?
LUCIA - No! su mu vuliti diri.
AGOSTINO - Allura liggissi u cartellu.
LUCIA - Quale cartellu?
CARLA - Ci misunu u cartellu.
LUCIA - (legge) me patri mossi cca bronchiti picch si scuzzulava su mu diceva? Ama
leggiri u cartellu, su una no viri comu u sapi.
AGOSTINO - (seccato) Sintissi, datu ca u cartellu non ci piaciu, me patri aveva a brunchiti,
saggrav e u truvamu mortu no lettu, cuntenta?
LUCIA - Cu ci sta dicennu cosa. (a Carla) Non criru ca u duluri pa morti di so patri, u sta
facennu parrari daccuss.
CARLA - Ci pari ca sbagghia? E a comu pigghia. Marioddu ca quannu mossi me soggiru,
tutti i parenti chiancevunu; invece me maritu a pigghiau a ridiri.
LUCIA - (sbalordita) A ridiri?
CARLA - Annunca no! Si stricava nterra de risati, tantu ca i so frati u rimproveraunu.
LUCIA - E iddu?
CARLA - Iddu? Chi u rimproverauno e chi arrireva. Dopu qualche du uri si calmau.
Quannu i ci rissi non ci crireva.
LUCIA - Certi voti u duluri fa fari chissu e autru.
CARLA - Inveci o signor Agostino, ci sta pigghiannu di schirzari. Chi ci po fari per, u duluri
ca mossi so patri, ci resta no cori pi sempri!
LLUCIA - Certu ci mancassi autru.
AGOSTINO - (a Carla e Lucia) Di chi stati parrannu si po' sapiri?
CARLA - Ci stava dicennu ca a morti di so patri lei a pigghiau a scherzari. Me maritu inveci,
quannu mossi so patri, a pigghia a ririri.
AGOSTINO - A ririri?
CARLA - Ci giuru.
AGOSTINO - Signura, chi c bisognu ca ci giura, ci criru!
LUCIA - (a Carla) A propositu, comu st so figghiu? Iavi ca no viru.
CARLA - Bene, pensu ca sta bene.
LUCIA - Comu pensu, no sapi?
CARLA - No sacciu, me figghiu non veni sempri, veni a ogni morti di papa.
LUCIA - Comu mai?
CARLA - Dici ca iavi sempri chiffari. Abbasta ca veniri ni mia, iavi na scaciuni a vota. Mi fa
diri a testa ca a zazzamita ca non ci fa veniri.
LUCIA - A zazzamita?
CARLA - Me nora! Su lei a talia bona, pari na zazzamita.
LUCIA - Idda , ca non ci fa veniri chi?
CARLA - Idda idda !
LUCIA - A mia ma scusari, ma u pisci feti da testa. Na stu casu, ci curpa so figghiu.
AGOSTINO - (seccato) No. Ci curpu i ca non vi iettu fora a tutti dui! Chi facisturu, casa e putia?
Na sta casa c mortu! O chianciti, oppuri sti discursi facitili e vostri casi. Sparitteri
ca non siti autru.
CARLA - (si alza) A mia mi dici sparittera?
AGOSTINO - A lei sula? A tutti dui.
LUCIA - (si alza) Macari a mia?
AGOSTINO - Lei chi chi spetta?
LUCIA - Na cristiana veni cu tanta ducazione a farici visita pi so patri, ni tratta daccuss.
CARLA - Faciti beni na stu munnu.
AGOSTINO - I di stu beni non ni vogghiu fattu. Macari me patri ca mortu si siddiau.
pigghiasturu na calata, ca na finisturu chi.
ROSA - (ha capito ch Agostino ha sbagliato dici) Non ci faciti casu, me maritu nirvusu.
CARLA - I nervi, quannu parra che cristiani, lha lassari a casa.
AGOSTINO - E i a me casa sugnu.
ROSA - Avanti, non ci statu nenti, assittativi.
LUCIA - (offesa) Assittativi, dopu chiddu ca dissi so maritu? I a casa mi ni staiu iennu.
CARLA - Macari i. Aspittassi ca scinnemu assemi. (escono)
ROSA - Belli cumpassi facemu.
AGOSTINO - A iddi pensu a u patruni casa.
ROSA - Da bbanna sugnu. Su hai bisognu cosa, mi chiami (esce)
AGOSTINO - Macari i passu da bbanna, caia fari na cosa.
ROSA - Ca fari?
AGOSTINO - Na poi fari pi mia, cosa personale !
SCENA SEDICESIMA
NINO - TANO - ROSA - AGOSTINO - SARIDDA
GIOVANNI - PAOLA - SARETTO
NINO\TANO - (entrano)
NINO - E unni s i parenti? Chi ficiunu, lassanu u mortu sulu?
TANO - Picch si scanta?
NINO - U bestia ca si. Secunnu tia, normali ca u mortu u lassunu sulu?
TANO - Senti,.. a mia mi pari ca sta cascia na porta non ci trasi, pigghia u metru..
NINO - ( prende il metro e lo da a Tano)
TANO - (misura la porta) Non tu dissi i, a cascia larga novantacincu, a porta novanta?
NINO - E ca pigghianu chi larga?
TANO - Forsi, u ficiunu pi quannu u mortu si furia ncoppu ca bbanna e ncoppu da bbanna.
NINO - Annunca chi facemu, sdirubbamu a pareti?
TANO - U bestia ca si? Lassamu a cascia da bbanna e nu purtamu a manu.
NINO - Mentri ca ci semu, misuramu o mortu non si sa mai.
TANO - Veru ...(misura il morto) metru e sittanta.
NINO - Ora comu facemu decicentrimetri chi curta, non ci trasi ci la ma fari canciari.
TANO - Chi vai dicennu, i iammi ci gnutticamu.
NINO - Si ca era linzolu, (si sentono dei passi)
TANO - Mutu ca sta vinennu qualcunu.
ROSA - (entra) Buona sera finalmenti arrivasturu?
TANO - Chi semu in ritardu?
ROSA - Succomu dissunu ca su purtaunu e tri.
NINO - Signura pessumu tempu pi strada, cera mpoco di fudda.
ROSA - Si ma cuntasturu. A diri ca non funziona nenti. A ta essiri puntuali.
TANO - (a Nino) A sintisti a signura chi primura ca iavi. Mai mava capitatu, di solitu tutti
diciunu nautra menzura, appoi vu purtati. Ausu ca menzura dopu u mortu si susissi
e caminassi.
NINO - Sar ca ci lavi supira a panza.
AGOSTINO - (che aveva sentito, entra) Comu u capisturu.
NINO - Lei cu u maritu?
AGOSTINO - I sugnu u figghiu.
TANO - U figghiu da signura? Accussi granni?
AGOSTINO - U figghiu do mortu!
NINO - (a Tano) Statti mutu. Ca quannu parri tu fai ddannu. Ma scusari, datu ca lei u
figghiu do mortu, parramu cu lei.
AGOSTINO - Di ch cosa si tratta?
NINO - Vegnu e mi spiegu; per chiddu ca ci staiu dicennu non la sapiri nuddu.
AGOSTINO - Picch?
TANO - E na cosa delicata. Su o comuni sanu ca ci stamu dicennu na cosa di chista, nabbiunu fora e piddemu u pani.
NINO - Lei chi pensa, ca giustu perdiri u pani? Chi ci ramu a mangiari e nostri figghi.
AGOSTINO - Su non sacciu di chi si tratta. Appoi, picch lavissunu a sapiri? I mutu mi staiu.
TANO - Eccu di chi si tratta. Comu staiu virennu, c non ca c genti assai. Non giustu
ca u mortu si ni v o campusantu senza na bella chianciuta. Ora nuautri avemu pi
manu coppii di maritu, muggheri e figghi ca fanu chianciuti a pagamentu e ci costa
picca, cinteressa?
AGOSTINO - No! Picch nuautri, macari ca semu picca, sapemu fari belli chianciuti, gi ficiumu
i provi.
TANO - Come no detto (a Rosa) signura, parru cu lei ca fimmina, (a Nino) Nino pigghia a
borsa (Nino prende la borsa e la da aTano) Dunca, signura, nuautri per arrotondari
u stipendiu vinnemu cosetti niuri,lutti po razzu,buttuni,cravatti e tuttu chiddu ca
occorri pi fari na bedda cumpassa e non costunu assai. (li fa vedere)
ROSA - No, non ninteressa nenti. Nuautri semu gi vistuti a luttu.
TANO - Mancu buttuni si pigghia?
ROSA - Nenti! Comu va la iaddiri:....
TANO - Va beni.(a Nino) Nino accuminciamu a pripararini.
AGOSTINO - Comu laviti u curaggiu di purtarivi a me patri.
TANO - Chi ci voli curaggiu? Nuautri di quantu ni viremu non ni fanu chi mprissioni.
AGOSTINO - Certu, aviti pratica.
TANO - No a pratica laviri lei.
AGOSTINO - Chi ci laia mettiri i no tabbutu?
TANO - No tabbutu ci mittemu nuautri!
AGOSTINO - Allura, picch dissi caiaviri a pratica?
NINO - U me cullega parra de documenti, lei ci iu o cumuni?
AGOSTINO - No!
NINO - No? E ora comu nu puurtamu.
TANO - Su non iu o cumuni, non nu putemu purtari. Binirittu cristianu, no sapi ca quannu
mori unu, sa ghiri o comuni.
AGOSTINO - O comuni ci iemu.
NINO - Ora, ora, dissi ca non ci iu.
AGOSTINO - Non ci ii i, ma ci mannai a me cugnatu.
TANO - Allura a pratica lavi so cugnatu?
AGOSTINO - Ni stamu cassariannu, a pratica laiu i, o cumuni ci iu me cugnatu.
TANO - Mi dicissi na cosa, a so patri unni lama purtari?
ROSA - A villa! Unni u vu vuliti purtari, ca o campusantu no?
NINO - Chissu u sapemu, ma prima unni.
AGOSTINO - A chiesa.
NINO - Benissimo, pi puttallu a chiesa, nu puttamu a spadda, oppuri ca carozza?
AGOSTINO - Chi differanza c?
TANO - A spadda, na dari a mancia, ca carozza non pava nenti.
ROSA - Megghiu ca carozza.
NINO - Giustu dici a signura, per tanta cumparsa non f.
ROSA - E a mia chi minteressa. Almenu si maritava.
TANO - Iavi raggiuni u me cullega, aspadda nautra cosa (ad Agostino) lei chi dici?
AGOSTINO - Chiddu ca dici me muggheri.
TANO - (a Nino) Nino, oggi non n zzittamu mancu una.
NINO - Pazienza, sar pi nautro murtu.
TANO - Speriamu.
SARIDDA - (entra con la borsa della spesa e dice) Siamo quane.
GIOVANNI - (entra) Ci rivamu ntempu, menu mali.
TANO - (a Nino) Nino tu pigghiulu da testa ca i u pigghiu de peri.
NINO - (guarda il morto poi tano) U viristi vunghiatu.
TANO - Certu, vunghiatu pe fatti s sar quantu na vistu na sta casa. Ch tinteressa
pigghia di docu, (prendono il morto) Stamu attenti no biamu nterra annunca
scoppia.
NINO - Si ca era bballuncinu.
AGOSTINO - Vi raccumannu non ci livati nenti a me patri, tuttu sanu u vogghiu na tomba.
NINO - Picch dici daccuss?
AGOSTINO - U sacciu, u sacciu ca fanu u commerciu di organi.
TANO - Si, di chitarri,mandolini, e fisarmonichi. Chi st dicennu lei.
AGOSTINO - Organi, comu pi diri, occhi, cori, figutu, primuni....
TANO - (subito) A chi ci pari ca su chiangheri?
NINO - I sugnu vegetale, mangiu sulu virdura mi fanu schifu, a quarumi, u figutu,
u primuni. (scena a soggetto portano il morto fuori)
TANO - (entra) Signura ci voli dari nautra taliata prima ca chiuremu a cascia?
ROSA - No! Ca gi laiu taliatu abbastanza.
AGOSTINO - (a Rosa) Sempri tu si, non canci mancu di fronte a morti.(chiama Paola,Saretto,
pronti semu).
SARETTO - (entra) Pap, i ci vulissi fari lultima chianciuta o nonnu, ci fazzu ca intra o na
strada?
PAOLA - Macari i pap.
AGOSTINO - Ca non vi vidi nuddu, megghiu na strada, accuss a genti viri quantu u vuleumu beni.
(tutti escono dietro Tano e Nino per accompagnare il morto)
FINE
bada comu parri
- Edizione inedita 1995 - Autore Francesco Darrigo - Diritti riservati - SIAE -
- Stampato su PC.Word.teatro.doc -
[.1]