Tut per marié sta fija!

ATTO I

Tut per

mari

sta fija!

due atti comicissimi di

TREMAGI

(SIAE sez. DOR pos. n 103597)


PERSONAGGI

Felice Tarocco, padron d ca

LIC

Rina, soa fomna

RIN

Lucia, soa fija

LUC

Alfredo, fieul dun colga d Lice

FRE

Piera, na nvoda dij Tarch

PIE

Sandro Villata, amis d le fije

SAN

Beppe, amis d famija

BEP

Questa volta la figlia da marito deve vedersela con una madre possessiva, chiacchierona e intraprendente. Gli equivoci conseguenti allimpulsivit della matrona rischiano di rovinare irrimediabilmente amori ed amicizie e solo una serie di casi fortunati ricondurr le storie dei protagonisti al lieto fine. Lunico a dover subire ogni angheria con stoica rassegnazione il povero Felice Tarocco, destinato a dover sopportare con eroica pazienza la vulcanica consorte.

La scena fissa e ricalca lambiente di un appartamento piccolo borghese di citt, con un ingresso dallesterno in fondo a destra, una uscita verso il giardino in fondo a sinistra, una porta sul lato sinistro che d accesso alla cucina ed una sul lato destro alle camere da letto. Completano larredamento sedie, tavolino, divano, quadri, attaccapanni, ecc.


Felice Tarocco, padron d ca

un parpagnaco, succube della moglie, sempre trasandato, malvestito, con un completo grigio molto fuori moda, sgualcito, sdrucito e molto carente in quanto a bottoni. Completa labbigliamento una cravatta piccola e di colore insignificante. Anche quando si arrabbia, non mai troppo alterato, sguaiato o aggressivo. piuttosto rassegnato a subire le prepotenze della moglie con ironia.

Rina, soa fomna

la vera padrona di casa. lei che comanda. Tuttavia le piace farlo in modo subdolo, dando agli altri limpressione di essere una specie di vittima. Le piace tramare per portare acqua al suo mulino, per s e per sua figlia, ed anche quando le cose non vanno per il verso giusto, pur rimanendo inizialmente stizzita, trova sempre il modo di rigirare la frittata per il suo tornaconto. Veste in modo troppo austero, ma quasi elegante.

Lucia, soa fija

Un po viziata, ma decisamente disincantata. Da dimostrazione di aver assimilato molto bene la lezione della madre. piuttosto superficiale nel rapporto con gli altri e cerca solo di far andare le cose in un modo adeguato alle sue esigenze. Si veste e si acconcia con moderno buon gusto.

Alfredo, fieul dun colga d Lice

un ragazzone timido e tontolone, che tarda parecchio a capire quel che gli succede intorno, ma di buon cuore. Vorrebbe sposare Lucia, ma pi per accordi fatti tra suo padre e Lice, che per lessere preda di una travolgente passione. I suoi abiti sono corti e stretti, un po superati. Fa sempre la figura del bivo.

Piera, na nvoda dij Tarch

Giovane carina ed elegante, veste alla moda. un po superficiale ed ingenua, cos finisce per trovarsi incastrata in un ingranaggio che non comprende, cadendo preda di indecisioni ed insicurezze, anche nei confronti del suo futuro.

Sandro Villata, amis d le fije

il tipico blagheur, il chiacchierone che sa di piacere alle donne, se ne compiace e fa di tutto per incrementare la sua popolarit, anche a costo di essere frainteso nelle sue intenzioni. persona di carisma pure nei confronti degli altri personaggi maschili, anche se bisogna dire che ci vuole poco. elegante, brillante e lascia trasparire volentieri nei suoi atteggiamenti, fintamente ritrosi, il benessere economico e sociale della sua famiglia.

Beppe, amis d famija

La sua semplicit, abbinata ad una certa dose di faciloneria, lo porta ad impegolarsi in una faccenda che gli sfugge rapidamente di mano. Tutto allinizio gli sembra chiaro e semplice, ma poi, anche a causa delle torbide acque smosse dalla signora Rina, la vicenda si complica in modo per lui addirittura traumatico.


ATTO 1

SCENA I

(Lucia e Lice)

(LA SCENA VUOTA; SUONA IL F]CAMPANELLO% DELLA PORTA)

LUC (D.D.) I ven-o... (SEGUE UN MOMENTO DI SILENZIO)

LIC (D.D.) Bja spinass, a j quaidun cham ven-a a deurbe sta prta?

(SUONA NUOVAMENTE IL F]CAMPANELLO%)

LUC (D.D.) I ven-o! Si lhai dit chi ven-o i ven-o, no? Chi a l?

LIC (D.D.) Amis

LUC (ENTRA DALLE CAMERE E VA AD APRIRE) E chi cha son sti amis?

LIC (D.D.) I son mi, no?

LUC (RIENTRA) Ah Ciao, pap!

LIC (ENTRANDO) A l nen posbil! Tute le vlte chi torno a ca, am conven mand prima n telegrma! Sempre listessa stria, con vojutre! Mi i capisso nen...

LUC Ma i jera ddl chi lesa e peuj it lhas dim-lo ti d f parej

LIC S, a l vera i lhai dite d nen deurbe con trpa facilit e d ciam sempre prima chi cha l'... perch as sa mai ma quand it sente la mia vos...

LUC Eh... la voce del padrone!

LIC Prpi n bel padron! Con doe fomne ntc E ndova cha l toa mare?

LUC Fra.

LIC Fra?

LUC Fra!

LIC A stora? Ma sa lha fame vn a ca prima da travaj per giuteve a prepar la toa festa dancheuj dpmesd i rivo e chila a l fra?

LUC Eh a river

LIC Frsa, cha l tard.

LUC Csa?

LIC I lhai dit cha l tard.

LUC Per f?

LIC Per mang! I lhai fam. A l pront?

LUC Csa?

LIC Come csa? Per un cha lha fam, cs a dovra esse pront? l tranvai?

LUC Ma mama a l ncora nen torn

LIC Chas taca! A l ncora nen torn E peuj am dis a mi d f n pressa, d nen fela spet A che ora cha l surta?

LUC Oh, beh D sicur prima d des e mesa, lora chi son aussame mi A des e mesa a lera gi via.

LIC Des e mesa! Dime ti (GUARDA L'OROLOGIO) Guarda mach se mi i deuvo st s a discute con na plandra a lora d disn! E lautra chiss ndoa cha l nvece d cud la cusin-a Dsbreuite, ti! E va ddl a camp gi doi tajarn o ln cha j!...

LUC Prima d tut, cercoma d capisse: i lhai dov s-cianchme l'anima per fich n pch a pst la ca i lhai fin-a rifit ij let!

LIC Dpo des e mesa

LUC I son prontame colassion...

LIC Dpo des e mesa

LUC I lhai gi fin-a tir fra da larmari la vesta da but a la festa

LIC Dpo des e mesa

LUC I son gnanca riessa a fin d lese l liber

LIC It fisse mach aussate a des e n quart

LUC Guarda, pap... mi i son bele stofia d mai avj un moment per mi! It lo diso ciair! Sta vita s i peuss p nen fla! I vddo nen lora desse n pch indipendenta dandmne via da sta ca!

LIC Prima campa la pasta, peuj va ndoa chit veule!

LUC It pense mach sempre a mang! (ESCE)

SCENA II

(Lice e Lucia)

LIC Sempre doe vlte al d, l! Mi i sai nen... Am ven na fln-a chi sai nen c i fara! Ma afinir, neh i sai nen quandi, ma a finir! Guarda n pch stamatin Rina, mia fomna, am dsvja cha jero gnanca sinch ore e am dis (IMITANDO MALE LA VOCE DELLA MOGLIE): Sent, Lice, im racomando ven a ca prest, che i loma da prepar per tuti coj fieuj. E ti it deuve esse a pst. P che a pst. A l ora chi la mario, sta cita! E ti it deuve f l pare, f bela figura! A l ora chit daghe nardriss, na bon-a vlta! S, nardriss! (APRE LE BRACCIA E SI GUARDA I VESTITI) I son but chi smijo l barba pver chas ten-o antca per compassion! Che ardriss it veule chim daga? E peuj a dis Sauto colassion, ven-o a ca chi s-ciairo p nen da la fam... Al! Madama a j nen! A sta fra quatr o sinch ore... e mi son s! Chila n!

LUC (RIENTRANDO) Pap, it lhas portlo?

LIC Csa?

LUC It lhas portlo?

LIC Ma csa?

LUC l pss!

LIC l pss? Mi i duva port n pss a ca?

LUC S. Mama a lha dime chit duve port a ca l pss.

LIC Mi?

LUC S.

LIC E mi i duva sugnme d port a ca ij pss?

LUC Sent pap... mi i na sai gnente... Mama a lha dit parj.

LIC Ma guarda n pch... a mi a lha nen parlame d gnun pss A lha nen dime nassident d gnente

LUC Alora ads it lo diso ciair come l sol...

LIC Che rba?

LUC Antc da mang a j n bel gnente. Zero. Frigo veuid. Sa j nen l t pss i soma bele sit.

LIC Vate a cog chit tacon-o ti e tute le fomne dl mond! Cola-l am dis gnente e mi a venta chim seugna d port a ca l pss! Sai nen am pija na fln-a, chi sai nen csa i fara! Ma a finir, neh I sai nen quandi, ma a finir! (ESCE IN CAMERA)

SCENA III

(Rina, Carla, poi Lice)

RIN (ENTRA DALLA COMUNE) hmmi, hmmi... a l tardi, neh? Pap a l gi riv?

LUC S, s A l gi riv... e as peul nen disse cha sa bin dispst.

RIN Boh Guarda, ti va ddl a fichte n pch an ordin. Va a gavte sta vesta. It cambie e..

LUC Oh, mamina i sono prpe straca. (SI SIEDE) Pensa chi son campame gi dal let cha lera gnanca des e mesa!

RIN Oh, i son tanto straca dc mi! (SI SIEDE ANCHE LEI, STREMATA) Tanto straca chi na peuss pi! Figurte chi son staita dc da magna Neta, cola ciaciaron-a... I duva mach ciamje l nm d col mobili ndoa cha l ndita a cambi l sof lautrani, ma i nava prpi nen veuja. Cola dna at taca sempre certi boton a ciaciara sempre d col tant Ma i lava prpi da manca davj col indiriss

LUC E cs a lha dite?

RIN A jera nen. Peuj i son stita da la sartira per l cotin...

LUC E l cotin a lera pront?

RIN A jera nen. Alora i son pass da la mercandin-a a cat l fil

LUC E it lhas catlo? (ENTRA LICE, NON VISTO)

RIN A jera nen. Peuj i son andita da madama Lisetta

LUC E a jera nen

RIN No, no Madama Lisetta a jera. I son pass fin-a da chila, perch i vora savj

LIC (LA INTERROMPE) I son mi chi vora savej fin-a a ndoa cha riva la toa cognission, eh?

RIN Perch?

LIC Come perch? Mi i lhai fam, altro che perch!

RIN Ma come mai, Lice, it ses gi a ca?

LIC Am ciama come mai, am ciama! Am ciama come mai i son gi a ca...

RIN S it ses gi a ca, no?

LIC Eh, i sava nen andoa ndme a stende e parej i son dime: "Andma n pch a ca!"

RIN (CON FARE IRONICO) Oh, i ciamo scusa a col sgnor se quiche m comportament a peul avilo ofend!

LIC Ma che scusa e scusa, Rina! It lhas dsvjame a sinch ore per dime d f prest, chi loma la festa d Lussa. (IMITANDOLA GOFFAMENTE) Torna nen dpo n bt, chit lhas da giutne a prepar e a riceve jspiti...

RIN (GLI FA SEGNO DI STAR ZITTO, CHE LUCIA PRESENTE)

LIC (NON CAPISCE) Eh?

RIN (GLI FA SEGNO DI STAR ZITTO)

LIC Ah!...

RIN (A LUCIA) Vate a cambi, Lussa, cha l tardi. (LUCIA FA PER USCIRE)

LIC (RIPRENDE IL DISCORSO INTERROTTO) E a basta nen! It lhas compagname fin-a an sla prta per riptme d nen f tardi... (LUCIA SI FERMATA SULLA SOGLIA E ASCOLTA) E a basta nen, ricord-te! It lhas ancora mandme nurlo gi per le scale a riptm-lo (LA MOGLIE LO GUARDA MALISSIMO; LUI ABBASSA LA CRESTA) Nurlo per le scale a sinch e n quart a la matin nurlo sinch e n quart per le scale

RIN It lhas fin?

LIC Per ades, s.

RIN E alora? A l lamentasse quaidun, dij m urlo per le scale?

LIC Ehm A jera Lussa cha durma, pvra cita. Dc chila a l aussasse presto, t sas? A des e mesa, a l aussasse, s lajanon d na fija!

LUC (PROTESTA RISENTITA) A lera ncor nen des e mesa! E peuj, come a sara a d: "lajanon d na fija"? (LE DUE LO SQUADRANO ACCUSATRICI)

LIC Ah It lhas sent, eh?

LUC Am smija!

LIC Ma it duve nen andete a cambi? Sit laveisse nen scotme, it sente nen!... E peuj, cs a j d mal? Lajanon d na fija... Ecco! I lhai torna dilo. I peus nen cambilo. As peul nen d diferent! Se i cambio, i diso "fija dun lajanon", che second mi, a l pss! (SI SCUOTE) Ma tornoma a stamatin E a va bin!... Im s-cianco lanima, i sauto colassion, i scapo da lufissi, i ven-o a ca pien ad fam... e la madama a j pa ncora! A sta fra da ca quatr o sinch ore e, quand a torna brm! As campa nsima a na cadrga e a bogia p nen da l! Ma, cs it fase n bele l? As mangia o as mangia nen?

LUC Va bin... i vado a pront taula!

LIC Perch, a j' ncora nen taula pronta? Verggna! Na verggna, a l!

LUC Ah, gi! (SI RIVOLGE A RINA) Mama, a lha pa portlo

RIN Csa?

LUC l pss. It lave nen dit che l pss a duva portlo pap?

RIN Come mai it l'has nen portlo, Lice?

LIC E ti t lhas portje le banane?

RIN Ma, t campe ij dadi? Mi, i dova port a ca le banane?

LIC E mi i dova port a ca l pss? Perch, eh? Perch?

RIN Perch i lhai dit-lo stamatin!

LIC E mi, dle banane, i l'hai dit-lo staneuit!

RIN Euh, a va bin...

LIC Eh, no Eh no, Rina, a va nen bin It lhas prpi dime gnente!

RIN Ma dabon, i lhai nen dit-lo?

LIC No.

RIN I lhai propi dite gnente?

LIC Gnente, gnente, gnente.

RIN (TAGLIA CORTO) A veul d chi sari dsmentiame!

LIC (PROTESTA) Sempre parej Ti t fase tut con la testa ant l sach e peuj chi a deuv pijesse la colpa, i son sempre mi!

RIN Euh, a va bin

LIC Andve a f bened tute ansma!

RIN (IMPERATIVA) Lice! A basta, eh, adss! A basta!

LIC (FA ANCORA UN PO LOFFESO, MA SI DA UNA BELLA CALMATA) S, s... A basta! (A LUCIA) E ti, cs it fase l, ambalsam? Va a pront la tula!

LUC Ah, mi la tula i la pronto anche... ma peui ansima cs ij fico?

RIN Come se antca ai fissa gnente! Ant l frigo a j deuv, no?

LUC Aj na j doi...

RIN S, doi! I na mangioma pa vintequatr! (LUCIA ESCE DALLA CUCINA)

LIC Doi euv?

RIN Doi euv! E a j dc na mesa bota d conserva, no?

LIC Doi euv, Rina? E chiss da quand a son l Magara ndrinta a j dc l pip! A va a fin chit dise chi son mangime doi polastr! Con la fam chim sento, doi euv! A l come deje n cicolatin an caval! Na frla an boca a naso! (LA MOGLIE LO GUARDA MALISSIMO; LUI ABBASSA LA CRESTA) An boca Na frla Caval Deje

SCENA III bis

(Rina e Lice)

RIN It lhas fini?

LIC I lhai fin, s... i lhai fin...

RIN Brav! Alora, it lo sas cs it diso? Che i soprto pi nen quandi t dise ste boricade davanti a la cita! Cap?

LIC Va bin.

RIN Se it lhas quaics da dime, it lo dise quand i soma soi! D'acrdi? Quand i soma soi!

LIC Va bin.

RIN Quand i soma soi, ti cra, rusa, strepita A mi a manteressa prpi nen. Fa pura tut ln chit veule.

LIC Va bin.

RIN Disme n pch, ti Ma cs it chrde, che nt una ca ai sia gnente da f? Eh?

LIC Per...

RIN It chrde desse mach ti a rusite l fidich? Eh?

LIC Ma mi...

RIN Guarda, che tut l peis d sta ca a l nsima a ste spale! (SI BATTE FORTI E MINACCIOSE MANATE SULLE SPALLE) It lo sas?

LIC Per...

RIN Tim lasse tut da f a mi!

LIC Ma mi...

RIN Mai chit im daghe najt!

LIC Per...

RIN E it lhas ancor l coragi da banf e an presensa dla cita!

LIC Ma mi...

RIN E gi Mons a veul tut come chai pias a chiel! As capiss!

LIC Per

RIN E quandi cha parla chiel tuti cito!

LIC Ma mi

RIN Ma gi! Tute le matin chiel a seurt! A fa n girt an ufissi, quatr ciance con jamis e a smija cha fasa tut chiel! Anvece... Sta brav, Lice, sta mach brav... che ntca a j d baron d rbe da f: ten-e polide le stansie, stir le camise, fje ogni santa matin la riga a le braje (LICE SI GUARDA I PANTALONI SDRUCITI) Perch sa j nen la riga a le braje, chiss cs ai riva, a mons! E peuj (CON TONO DI RIMPROVERO) Se soa fomna ai ciama najt, a dis che voroma la persona d servissi! Chi loma la mana d f spatss! Chi loma nen veuja d f gnente! Chi loma mach veuja d camp via i sld! A l nen vera chit lo dise?

LIC (SI SENTE COLPEVOLE) S. Ln i lhai dlo, i lhai dlo i lhai prpi dlo

RIN Oh, basta, neh!

LIC Per, it la fase cos grssa, con sto stir, lav, ectera, ectera, ectera... It dise chit im fase la riga a le braje! Ma se ij la faso mi con un crajon, la riga a le braje! Tute le sman-e! L'ultima vlta chit lhas stirme ste braje s, im lo ricordo benssim, a l stait quandi la cita a lha fait la Cominion!

RIN Tavanade!

LIC Capisso, che ant una ca ai sa tant da f, ma dincinato! I son s chi smijo Senza famiglia! I vado n gir chi smijo un d coj cha deurmo ant ij vagon feroviri o un d coj cha van a pij la mnestra al Cotolengo! I son s chi faso verggna! Quand i vado n gir e im guardo nt le vetrin-e, im ciamo: "Ma chi a l col dsgrassi l? I son mi. Guarda sti polsn. A perdo le file. A filo da tute le part! A l na verggna Daje doi pont Fai-je d da toa fija! Si leve nen temp, disim-lo i j dari magara mi Rina! Peuj i diso p gnente, neh Guarda le stringhe dle scarpe It lo sas cham va mes'ora per scarpa, a la matin, con tuti i grop cha j? Ogni matin, mes'ora per scarpa! Disgrop-ne un e falo torna peuj ai na j naotr, peuj naotr, peuj naotr, naotr, naotr... A j tanti d coj grop, chas podra d l rosari, con ste stringhe! A l na verggna... na verggna (METTE LE MANI IN TASCA) Ecco! Th! Guarda le sacce! A son for! Se ij fico na monda, tintiritintintin! A va drita drita per tra!

RIN Sfido! It j fiche d tut, an saccia!

LIC Ij buto tut ln cha venta butje

RIN No! It j bute d tut! Baron d fassolt, sld, tre o quatr mass d ciav! It lo sas mach ti, csa!

LIC Ma per frsa, Rina...

RIN Eh... no, no!

LIC Per frsa!

RIN Eh... no, no!

LIC Alora a veul d chi seurtiri con un cabart! E dzora al cabart ij buto ln che jutri as fico n saccia! A son pa strie L'autr ier i seurto. I son per la str e i sento un cham fica na man an sla spala e am dis: "Senta, belluomo"

RIN (LO INTERROMPE RIDACCHIANDO) A lha ciamte "bell'uomo"?

LIC S! A lha dime "Senta, bell'uomo...

RIN A lha ciamte prpi "bell'uomo"? (RIDACCHIA)

LIC S... bell'uomo!

RIN A lha dte: "Senta, bell'uomo" (RIDACCHIA)

LIC Beh a vnisa da darra...

RIN Ah, beh... (RIDACCHIA)

LIC Dgni mdo a lha dime: "Senta bell'uomo, io l'avverto che lei, pezzettino per pezzettino, sta perdendo la camicia" A lera n fassolet cham surta da na gamba dle braje! Na verggna, Rina, na verggna! (RINA RIDE) Tuti ij d m na capita un-a neuva! L'aotr ier i jera an Piassa Carlin-a, da n client. Quand i son a met scala, la portiera am fa: "Andar!" "No ij diso mi I lhai da mont s! No, no! a fa chila vietato l'ingresso ai mendicanti!

RIN (RIDENDO) A lava pijate per n strasson

LIC Per frsa, Rina! I lhai mai contte cola dij ragg?

RIN No.

LIC Euh, diav Cola dij ragg i lhai mai contatla?

RIN No. It lhas mai contme gnente.

LIC A sar... na sman-a...

RIN Ah si?

LIC S. A l capitme la sman-a pass. I jera nufissi. A lera na bela giorn, con un bel sol. A lhan dime cha j d ragg dl sol cha fan tant bin! Ai diso raggi ultraviolanti...

RIN Ultravioletti.

LIC Eh, a va bin ultraviolenti Dp-mangi, i son setme nsma a la banca cha j' nt l giardin davanti a lufissi e i son dime: "Guarda l, adess im pijo doi o tre ragg!... I son gavme l capel, i l'hai butlo l davzin a mi e im la goda. A n certo moment, mi i jera l chim pijava i m ragg... e ai passa un... im lo ricordo benissim!... As ferma, am guarda e am fa parei (FA UN CENNO DI SALUTO CON LA TESTA, SORRIDENDO) I lhai pens: "A sar un cham conss e i lhai faje dc mi parej (RIPETE IL GESTO DI SALUTO) Rina! A lha ficme d sld ant l capel e a l andsne! It lhas cap che rba? Na verggna na verggna

RIN Ma va l! (RIDACCHIA)

LIC Dabon! Am chrd nen... It diso mach p costa e peuj a basta! Guarda n pch sta giaca...

RIN A l' marn

LIC It veule d cha lera maron!... Per, pensandje bin, it lhas rason gni tant, a j' dc d marn! Ecco, guarda s tch s (SI GIRA, MOSTRANDO UN LEMBO DELLA GIACCA) A l marn ma perch a j na macia d caf!... Rina, guarda n pch s (FA VEDERE LE ASOLE) Un-a, doe e tre. Tre botonre. Tre. Ades guarda n pch da sta part da s! (FA VEDERE IL LATO DEI BOTTONI) Gnanca p un. Prima ai na jero tre... peuj doi... peuj... im lo ricordo benissim... a l restaje mach p cost antrams e lhai falo dur p chi son riess! A l na verggna na verggna Cs ij buto? Un fil fer? Na crda? Ma a deuv fin, neh I sai nen quandi, ma a deuv fin. I capisso benissim che, ant una ca, aj sia tant da f ma fate d na man da toa fija A saussa a des e mesa e a va da la fnestra! O a les d romanz o a l da la fnestra. Parej. (FA IL GESTO DI APPOGGIARSI ALLA RINGHIERA COI GOMITI E DI REGGERE IL MENTO CON LE MANI) Mia fija a sta sempre parej. (RIPETE IL GESTO) Sai nen cs a guarda, ma a l sempre l, parej. (RIPETE IL GESTO) Tute le volte chi torno a ca, usso jeuj e mia fija a l l, parej. (RIPETE IL GESTO)

RIN Ma, a l na fijtta... na totin-a

LIC No, no a l p nen na totin-a, com it dise ti... a l divent n vas d geranio! A l na verggna... na verggna

RIN Ma cs it veule cha fasa? I deuvo feje f la serva?

LIC Ma no I chrdo che, sas veul, as vansa temp per tut As fa ln cha j' da f antc (MIMA OGNI AZIONE) as lava, as gava la poer, as passa l frton e dpo as treuva l temp per f conversassion, per lese e per st da la fnestra, parj. (MIMA IL GESTO DI PRIMA) Costa a l la vera educassion! Anvece, i passe tuta la santa giorn avanti e ndr per butve n mostra. A smija chi dise: "Guardne! I soma s! S a j' la fija, s a j la mare! S a j la mare, s a j' la fija!... Vddoma n pch chi as j pija?"!

RIN (CON FARE FALSAMENTE ACCONDISCENDENTE) A va bin, a va bin I surtiroma p nen da ntca gnanca sas deuv compr quaics!

LIC Ma, no esageroma nen! As capiss cha venta seurte! Ma vojautre doe, tuti ij d i steve fra d ca quatr o sinch ore Per csa? Per cat! Cat csa? Sai nen! Ant sta ca s, a sta mira, i duvro avej p rba noi che La Rinascente!

RIN Esager!

LIC Ma no, Rina! La question a l che per cat n rocht d fil av va quatr ore! Un rocht d fil quatr ore! Con l vstr sistma, chi a veul catsse na vestimenta a sta fra d ca n mis e mes, garant! A l na verggna... na verggna l maleur a l chi leve mach lambission d guard jautri e d feve vdde, ecco...

RIN Pvra mi e pvra cola masn d toa fija! A fissa mach per ti, a pudra spet l D dl Giudissi per mariesse!

LIC Ma figurte...

RIN Anvece, it duvre ringrassime! Ma, cs it chrde ti? d f la bin d toa fija, tenendla sar a ciav antc? Diso mi chi t veule cha la sposa, se gnun a la ved mai?

LIC A va bin. I fiteroma n negssi e i la ficheroma n giojra con un cartel: "SPSASI"

RIN E gi! Per ti a l franch listss sas sposa o sas sposa nen, eh? Parj it fase a meno d tir fra la dta!

LIC Oh, a j pch da tir fra!

RIN Vojautri mo ricrdte bin, neh Lice... i capisse gnente gnente

RIN e LIC (ALLUNISONO) Gnente!

LIC Ecco perch chis marioma!

RIN A l la vstra fortun-a, nvece Va, Lice va a travaj, brav!...

LIC Ah, ecco! Per travai per port a ca d sld i vado bin, neh? (IRONICO) d ln s chim nantendo!

RIN S. Ma a le rbe dla ca pensje nen, brav! Perch a l la fomna cha l la regin-a dla ca! Cost a l l m regno! l m reame! Cap?

LIC (SI PROFONDE IN UN INCHINO ESAGERATO) Onore e gloria alla regina e al suo reame!

SCENA IV

(Lucia, Lice, Rina e poi Piera)

LUC (ENTRA E VEDE LICE INCHINATO) Pap cs it fase?

LIC An pressa rendje onor (LE FA SEGNO DI INCHINARSI CON LUI, CANZONATORIO, E RIPETE LINCHINO) La regin-a dla ca! Si renda doveroso omaggio alla Maest Vostra!

LUC (A RINA) Cha scusa, Maest, le posade ndoa a son fine?

LIC (DIVERTITO) l rgn a l rest sensa posade!

RIN No (POI, RISPONDENDO A LUCIA) I lhai cambiaje pst a son ant l trs tirol

LIC Ma cs i stoma l a cerch d posade, che tant a j gnente da mang?

RIN Is rangeroma!

LIC Sicur. Mi i vado a rangme a lsto.

RIN E ndoa chit vade?

LIC I lo sai nen. A l da sinch ore stamatin chi son an p, con un caf nt la pansa. Basta, Rina. Mi i lhai fam. I la vddo la fam, i la vddo! Momenti i vado an tra da la fam e chila am ciama ndoa chi vado I vado a pij na boc d'aria frsca per feme vn aptit! (ESCE DALLA COMUNE)

RIN (GLI VA DIETRO GRIDANDO) Lice! Ven s!... (MA LUI NON ASCOLTA) Che testa! (A LUCIA) Pija ste posade, s

LUC A cs a servo le posade? Pap a lhai fit che parte per so cont mi i lhai gnun-e veuje d mang

RIN Ah, gnanca mi, dabon... I lhai mangi doe paste, prima a la cremeria i jhai ancora tute s an sl stmi! (MASSAGGIANDOSI IL VENTRE) Ah, ma a jero cos bon-e!

LUC Ma s! Cs i stoma a prepar e peuj a la festa ai sar tanta d cola rba

RIN Brava! Foma parj. T pare chas rangia! (SUONANO IL

F]CAMPANELLO%) A son-o!

LUC Csa?

RIN La chitara!

LUC La chitara?

RIN l ciochn, no? Cs it veule cha labio son? It ses prpe fija d t pare

LUC I vado a vdde chi cha j. (ESCE E RIENTRA A TEMPO CON PIERA)

RIN (VA LORO INCONTRO) Oh, Piera La mia nvodin-a prefera It ses gi s? Com a va? (SI SALUTANO A SOGGETTO)

PIE I son vnita a vdde si lave da manca d na man a prepar per la festa

RIN Ma figurte A l gi tut pront it duve nen dsturbete

LUC P che dutr a l vnita a f doe ciance con mi, prima chai rivo tuti jautri

RIN Ah, ecco Parj a l p ciir Bn mi iv lasso sole i vado n moment ddl. Alora is vddoma p tard, neh? (ESCE DALLA COMUNE)

SCENA V

(Piera, Lucia e poi Rina)

PIE I chrda d trovete gi pronta

LUC Ma no a l ncora prest

PIE Sit lo dise ti

LUC Come a sara a d sit lo dise ti?

PIE Ma am sa tant chit j treuve tuti s da n moment a lutr e ti t ses ancor nen pronta. (SUONA IL F]CAMPANELLO%) Vist?

LUC Cs i lhai vist? (RINA ATTRAVERSA LA STANZA PER ANDARE AD APRIRE)

PIE Cs i lava dite?

LUC Cs it lave dime?

PIE A son gi s.

LUC Chi?

PIE Eh, chicchiricch! Janvit, no? It vdras

RIN (ENTRA TUTTA AGITATA DALLA COMUNE E SI RIVOLGE A LUCIA) An pressa!... A l gi rivje ij primi tj amis! I lhai dije da spet n moment ddl! I lava nen dite d butte n pch a pst? Vate a but n faudaln, pija l frton, fa come quand it staghe ntc!...

LUC Ma mama, quand i stago ntc o i leso o i deurmo...

RIN (IN DISPARTE) Di che ddl a j dc Sandro!

LUC No! A l gi s?

RIN A l gi s. Pija faudalin e frton. (LUCIA ESCE DI CORSA; RINA SI AVVICINA A PIERA, CON EVIDENTE FALSIT) Scusa, Piera a l vnme n ment che da lautra i lhai un pisst punto Venezia e dal momnt che ti it nantende prpi tant i lavra pias chit lo guardisse... ehm... fame l pias... daje neuj... At dspias pa, no? (QUASI LA SPINGE FUORI) Ecco, brava Va ddl che peuj i ven-o dc mi e it im dise cs it na pense.

PIE (UN PO STUPITA) S, magna Peuj i torno a dite quaics...

RIN (AGITATA) No, no, no! Va ddl e spet-me! I ven-o mi, cara! (LA SPINGE LETTERALMENTE FUORI)

SCENA VI

(Lucia, Rina e poi Piera)

LUC (ENTRA CON GREMBIULINO E SPAZZOLONE) Ecco s. Cs i deuvo f?

RIN Dame subit l faudaln, lesta!

LUC Ma csa?...

RIN (LE ALLACCIA IL GREMBIULINO) Sta nen l a f tante domande!

LUC Ma mama

RIN Ti fa mach sempre ln chit diso mi. (LA SQUADRA DA TESTA A PIEDI, LE PIAZZA PER BENE LO SPAZZOLONE IN POSIZIONE) Andoma, di! Ven s e but-te a lav per tra! I lo sai chit l'has mai falo, ma it lavrs bin vist tante vlte come as fa, no?

LUC Ma i lhai nen pij l sigiln

RIN Ah, lassa f Chi t veule chas nancrza? Mi adess i vado ddl e i torno dds con Sandro. Im racomando, neh

LUC Ma s, mama Sta tranquila

RIN Lass-me f da mi! (ESCE DALLA COMUNE)

LUC Ma a sar Mi i son convinta che anche sensa f finta d lav la stansia (STROFINA MOLTO GOFFAMENTE IL PAVIMENTO)

PIE (ENTRANDO) Ma Lucia, cs it fase?

LUC Gnente, gnente i speto d gent!

PIE Eh? (STRABUZZA GLI OCCHI)

LUC Ti pnsje nen. Perch it ses vnita n sa?

PIE Magna a rivava nen e alora mi i vnisa a vdde

LUC (LA INTERROMPE) Se mama a lha dite da spetla ddl, ti va ddl a sptla!

PIE Euh, che manre! Ti, aussa nen tant l bal, neh! I vado, i vado Mi i vado ddl, ma mbeless quaidn a va a fin al manicmio! (ESCE)

SCENA VII

(Rina, Sandro e Lucia)

RIN (D.D.) Ma ven, ven... Passa pura avanti, Sandro

SAN (D.D.) Ma no cha passa prima chila, madamin

RIN (D.D.) Ma figurte

SAN (D.D.) Prego, prego... (ENTRA RINA, SEGUITA DA SANDRO)

RIN (FINTAMENTE SCANDALIZZATA) Lussa!... Ma cs it fase l a strocion? I diso mi ma cs a peul d chi a ven a trovene?

LUC Ma mama sit lhas dimlo ti (RINA LA FULMINA CON UNO SGUARDO)

SAN (MOLTO CERIMONIOSO) Am dspias desse riv parj sensa avert an anticip ciapnd na fija bela come Lussa disoma parj an neglis... Ma i son content davj pod consse la soa bon-a educassion

RIN Ma vire vlte i lhai ditlo, cita sti travaj a venta fj a la matin nen d sicur quandi cha deuv rivje d gent

LUC I lo sai pro, mama, it lhas rason Ma ntca a j tant d col da f chas peul mai st tranquile n momnt.

RIN Lassa ste, adess Va ddl a butete n pch an ordin. Noi it spetoma. Va, cita, va Un momnt d passiensa, neh Sandro

SAN Ma prego F pura, Lucia (LUCIA ESCE CON FARE DIMESSO)

RIN ( SEMPRE CERIMONIOSA, CON SANDRO) Am dspias tant davite ricev parj, neh ma cs it veule sit lhas na mesa idea d cs a veul d ten-e na ca e sta fija a l tant precisa e ordin E peuj, ant l dpmesd a j sta festa e ai ten prpi tant!... A propsit d la festa it ses riv cos prest

SAN Ma i sava cha jera gi dc Piera

RIN E cs a jintra Piera?

SAN Ma no gnente i disa parj per d

RIN A l cha j ncora tut an disordin

SAN (GUARDANDOSI INTORNO) Ma no ma cs am dis, madamin! I dira, ansi, che costa a l na ca da pij da esmpi! Tra chila e soa fija Lucia i ten-e ste stansie ant una manra cha lha nen d paragon!

RIN Ah Trp gentil Ma a l Lucia, p che dutr Nen perch a l mia fija, neh, ma a bzgna prpi chi lo disa con le man an sl cheur a l na cita cola, che chrd-me pura, neh... andoa a buta le man chila...

SAN (CON INTENZIONE) I lo chrdo, i lo chrdo

RIN It lhas vist, quand it ses intr, come a lavava per tra...

SAN Euh!... E fin-a sensa duvr laqua A lavava a sch!

RIN Guarda, cola cita l a sa f prpi tut Nen per d cha l mia fija, neh ma, come it lhas vist a lera s cha lavava a ramassava, l!... Ah, s chila a fa d tut!... A ten ij cont d la ministrassion famigliar, a gava la poer sempre ansima a tuti ij mbij dla ca Per a sa dc ste n salt, eh? S, s A studia l violin e a pitra... e anche pitst bin, neh! Uh, a fa mila rbe E a l cos modsta A sente chila A dis cha l nen bon-a a f gnente!...

SAN La modestia, madamin Tarch, a l la p granda d tute le virt!... Eh, s s d fije come la soa ai na j p pche!

RIN Tension, tension ecco cha riva Im racomando, neh dis pa gnente d ln chi lhai dite, perch a l tant sensibila, t sas?... E peuj... uh, a veul pa mai chas parla d chila (ENTRA LUCIA) Oh, Ven, cara, ven

LUC I rivo, neh Scus-me, se i son fame trov n col stat...

SAN Ma figurte mai ansi it lhas dame manra d vdde che, mentre che an compana it sas ten-e viva la conversassion con n spirit cha mostro bin pchi giovo al d dancheuj, at manca nen ln che p a nteressa ant una fija d bon-a famija cio la virt per divent n bel d na vra padron-a d ca.

RIN Ma it lhas sent cs a lha dite Sandro? E come as dis? As dis...

LUC Grassie...

SAN Prego (SORRIDE, UN PO IMBARAZZATO DALLE AGGRESSIVE INTROMISSIONI DI MADAMA TARCH)

RIN Bin, alora, sit am scuse n moment, i vado ddl a d nultima ardriss per la festa... I lasso s la cita a f jonor d ca. I torno subit, neh (A LUCIA, SOTTOVOCE, TRAENDOLA IN DISPARTE) I vado n moment da Piera, perch as sa mai, eh... peuj i torno dds. Im racomando (ESCE)

SCENA VIII

(Lucia, Sandro, Piera e poi Rina)

LUC (IMPACCIATA) Ma set-te n moment, vah, Sandro chi parloma p cmod (SI SIEDONO ENTRAMBI) Mah

SAN (MOLTO IMPACCIATO PURE LUI) Eh, gi

LUC Ma s

SAN Soma s

LUC It dise?

SAN Chi, mi? No, no gnente... I lhai pa parl

LUC No i pensava cs it dise prima con mama

SAN Ah, ecco No i disa che se am vnissa lidea d but su ca...

LUC Cio... Se at vnissa lidea d sposte!... Cha veul d che per l moment it j pense nen!

SAN Gia! Si cambio nen idea... Per, se mai am capitissa i vurera na fija prpi come ti

LUC Ma per l moment gnente, eh?

SAN No.

LUC Eh, s Vojautri giovnt i dise tuti parj, ma peuj...

SAN Ma peuj, csa?

LUC Beh parland parej, an general per vojautri giovnt a smija chai sia nen rba pegior dl matrimoni. Peuj, a basta che n bel d i vdde na fijttin-a pen-a pen-a a pst...

SAN E i perdoma le bave!

LUC (FA LA FINTA OFFESA) Ah, brav Compliment!

SAN Ma, no, dai! I schersava! (ENTRA PIERA)

LUC Oh, ecco s Piera!... Cara, it presento Sandro, n m amis. Costass a l Piera. I pudrve conss-ve mej ancheuj, a la festa

PIE (CON TONO CONFIDENZIALE) Mah verament... i lhai gi l pias...

SAN (UN PO IMPACCIATO) Eh dc mi...

PIE (CAPISCE CHE LA SITUAZIONE RISCHIA DI DIVENTARE IMBARAZZANTE) Beh scusme i deuvo prpi nd... (SALUTA) Sandro... Lucia... Con permss... Is vddoma p tard!...

SAN (UN PO IMBAMBOLATO) Ciao Arvdse

LUC (LA ACCOMPAGNA VERSO LA PORTA, MA CON RUDEZZA, COME PER DISFARSENE AL PI PRESTO) Alora ciao, neh... Is vddoma p tard a la festa.

PIE A va bin, a va bin (ESCE, UN PO STUPITA DAL COMPORTAMENTO DI LUCIA)

LUC (RITORNA VERSO SANDRO) Oh, finalment I soma torna soj

SAN (QUASI SPAVENTATO DALLATTEGGIAMENTO AGGRESSIVO DI LUCIA, SI RITRAE) Beh, soj A pudra rivje quaidun da n moment a lautr

RIN (ENTRANDO) Lussa, ai riva pap! I lhai vist-lo da la fnstra!

SAN (QUASI COME PER APPROFITTARE DELLA SITUAZIONE) Ai riva pap? Cio mons Tarch? Mej taj la crda!... Cio Scusme i gavo l dsturb

RIN No ma che dsturb Tante bele rbe, neh... Lussa, compagna Sandro.

SAN No, no i consso la str sta pura l tranquila, Lucia, grassie Arvdse a ncheuj, alora (ESCE, SALUTATO A SOGGETTO)

LUC (CON FARE TRASOGNATO, APPENA USCITO SANDRO) Per,mamina Che person-a fin-a

RIN At pias?

LUC Tant!

RIN Dc a mi. Ades per ndoma. (ESCONO, LUNA DA UNA PARTE E LALTRA DALLALTRA)

SCENA IX

(Lice e Rina)

LIC (DA FUORI) Arvdse, arvdse (ENTRANDO) Arvdse da rir! Vdde d giovnt an gir per ca mia a l na rba cham pias prpi nen! Un a torna a ca soa e a treuva d ste cernje! Coll peuj... Oh, sam pias nen... Am pias nen, ecco! Anche per javzn... A l nen bel!... E peuj, sam pias nen, am pias nen!... Ma dai, l Andoa chi soma riv? A smija dintr ant un negssi, nen ant una ca civil!... I deuvo prpi fich le rbe an ciair con Rina na vlta per tute!... Rina!

RIN (DA FUORI) Si?

LIC Sent un pch... Am pias prpi nen, neh Rina... A l nen bel. I intro e...

RIN (ENTRA AGITATA) E brav Lice! I diso mi: it pode spet ncora n pch per torn a ca, neh? ( AGITATA, GESTICOLA INFURIATA)

LIC (RIMANE FERMO AL CENTRO DELLA SCENA, CON ATTEGGIAMENTO SEMPRE PI DIMESSO) Rina, mi i intro e

RIN A j' ncora tut da f!

LIC Va beh, per...

RIN A bzgna pront piat e bicer!

LIC Va beh...

RIN A bzgna vdde chai manca gnente!

LIC Rina, mi...

RIN A bzgna nd a ritir la torta!

LIC S, per

RIN E chiel a va a lsto!

LIC S... Quand i son intr...

RIN A l l padron d ca e a j mai, quand a serv!

LIC Per, scusa... i intro e... dc per javzn... A l nen bel...

RIN A lha fam, chiel! Con tut ln cha j da f, chiel a lha fam!

LIC A l nen bel, ecco! E peuj sam pias nen, am pias nen!...

RIN Le paste scche, le paste dosse, la limonada ma chiel a lha fam e a va a lsto! Ma dime ti!

LIC Dc per javzn... a l nen bel, ecco!

RIN Cabart, tovje e srvitte! Dai su! Sta nen l a perde dlautr temp! Frsa! Dame na man!

LIC S, per sam pias nen, am pias nen, a va bin?

RIN Bogia mach, va! (LO SPINGE FUORI DALLA PORTA DELLE CAMERE)

SCENA X

(Lucia e Rina)

LUC (ENTRANDO) Mama it ses sola?

RIN S. Pap a l ddl. Ma perch it ses ficte torna cola vesta-l?

LUC Eh, beh... L'autra sira i jera vestme parej e Alfredo, l fieul d col colega d pap, a lha dime: "It sas chit staghe prpi bin?"

RIN Dabon? A l'ha dite prpi parej? A l'avr pa dlo per compliment, eh?

LUC No no! I son fam-lo d doe vlte!

RIN Ah s? E a lha dte chit staghe bin?

LUC (COMPIACIUTA) Oh gi A lha dime: "Cara Lussa, vest-te pura sempre parej, perch it staghe prpi bin! It smije n figurin!"

RIN Per a nha d gust, col fieul-l!

LUC E peuj, da ln cha lha dime

RIN E it am dise gnente? Ma cs a lha dite d precs? Cont-me, dai...

LUC Beh... dit... prpi dit, nen... A l nen cha labia parl tant!

RIN Euh, ma alora! Sa lha dite gnente It am fase ven-e n colp, fija mia!

LUC Ai va pch a caplo, per...

RIN Csa?

LUC Luciano, l so p car amis, dscornd, parja l fasse scap cha l decis a mariesse perch a l sicur davj trov cola cha fa prpi per chiel!

RIN Csa? Dc sto Luciano a veul mariesse? Ah, coste s, cha son notissie! Bon da savej! Perch s, sa va mal con Sandro, is tacoma magara a cost, no? At smija nen, cara?

LUC Ma no! Mi i parlava d Sandro! A l Sandro cha veul mariesse!... E Luciano a lha fin-a dime cha lha scrivje a s pare, a Roma, per ciamje cs a na pensera!

RIN A Roma? E cs a fa s pare a Roma?

LUC A fa l senator!

RIN Ma dabon? I lhai subit dilo, mi!... Che part! Che part chi loma per le man! E chiel a lha gi scriv a so papalino l senator A Roma!... Ma disme n pch... a lha nen dite ciir chi cha sara la sposa?

LUC No ln a l'ha nen dm-lo, ciir

RIN (PERVASA DA LIEVE, QUANTO FUGACE TURBAMENTO) E alora? Come i foma?

LUC Mi, per i l'hai caplo, t sas L'autra sira, antant cha balava con mi...

RIN Sandro?

LUC S. A lera n pch nervos, alora i lhai ciamje perch

RIN Natural! E chiel? Cs a l'ha rspond?

LUC Cha lera n pch sagrin, perch a spetva na rspsta da s pap e che sta rspsta a rivava nen E peuj, mama antant cham parlava am guardava con certi euj

RIN mmi Ma it dise dabon? At guardava con jeuj?... Euh, ma alora...

LUC I son sicura, mama! It diso cha l...

RIN Cheuit! A l cheuit!... Tanto ciair Che rba! l fieul dun senator d la Repblica!... Ma disme n pch e con col Fredo come i la butoma?

LUC Ma dai, mama! Cs it veule but?

RIN Eh... andoma pian, neh cita... I vorera peui nen chit am restisse... come as dis... come la bla Maria che tuti a la veulo e gnun a la pija... a man veuide, tant per capisse! (SUONANO IL F]CAMPANELLO% E RINA VA AD APRIRE)

SCENA XI

(Alfredo, Piera, Lucia e Rina)

RIN (RIENTRA QUASI SUBITO CON FREDO E PIERA) Oh, Alfredo Come cha va? Brav, brav (ALLUSIVA) Ansema a Pierina Ma guarda che bela cobia!...

FRE Cera, madamin Tarch Ciao, Lussa

PIE Ciao.

LUC Ciao.

FRE It ses tirate a lucid, eh Lussa? Oh, madamin, ij prto ij salt dij mj!

RIN Grassie, caro, grassie. Alora dal moment chi seve s an bon-a compana mi i ndara n moment ddl. Eh, gi... si-j son nen sempre mi, chiss come a va a fin Ti, Lucia, va ant la toa stansia a fin la tualta, prima chai riva janvit peuj ven ant l giardin a dme na man. Su, dai!... Piera, ancamin-a a vn ti, cha j ncora tut da f! (ESCE, CON PIERA CHE LA SEGUE DI MALAVOGLIA)

LUC E brav Alfredo (IMITANDOLO GOFFAMENTE) I sari a ca toa bin prima d disn, sta sicura!... Parej it dago na man I-j penso mi a ritir le paste, le bibite e anvece...

FRE Eh i lo sai Cs it veule chit disa? Ma la colpa a l nen mia. A l stait me pare

LUC (FA LOFFESA) S, s...

FRE Ma dabon, Lussa I poda fje gnente. It sas come a l fait me pare

LUC Oh, t pare, t pare! Quand at fa cmod, a-j sauta fra la scusa d t pare!

FRE Ma no, Lucia, ln chi lhai dit, i lo ripeto E peuj perch manch a na promessa, quand i vdda nen l'ora d manten-la! Ansi, i vora dite na rba ansi i duva nen ditlo, perch i vora fte na sorprisa... ma ntant... I risso nen a tenm-lo (SI PREPARA, IMPACCIATO) Lucia i lhai parl con me pare i lhai dje come a l la facnda e chiel a lha dit cha l bin content e a lha promttme d parl a t pap

LUC (INDISPETTITA) Cs it lhas fit? It lhas parl con t pare?

FRE (SI RITRAE, IMPAURITO DALLINATTESA REAZIONE DI LUCIA) Behs l'autr ier

LUC (LO INCALZA) E cs it lavre dje?

FRE Mah P o meno chis vuroma bin e che le nstre intension a son...

LUC (INFURIATA) Ma sent mach che top! Ohmmi, pvra mi! Mi i sai nen, l! A venta sempre chit fase tut a toa manra! Tut d testa toa, eh? E peuj, chi a resta brus i son mi!

FRE Ma come?...

LUC Mass!... Per doe parle chi soma disse l'ani pass an vilegiatra... parej... per schers!

FRE Come, per schers?...

LUC As capiss! Per schers!

FRE Ma mi i schersava pa

LUC E alora parla per ti! Ah, ma chi a fa d soa testa, a paga d soa saccia! Mi i lhai dite prpe gnente! Cap? I veuj nen savine gnente! Ma guarda n pch con che facia

PIE (RIENTRANDO PREOCCUPATA PER LA DISCUSSIONE) Cs ai capita?

LUC Cs ai capita? I lo sai mi cs ai capita! A va e a parla con s pare! Ma chi a lha dje d f na rba parj, i ciamo mi? Eh... quandi un a lha da f con d badla!... (ESCE A GRANDI PASSI)

PIE Ma Fredo dime cs a l capit-je?

FRE (COME STORDITO) Mah? I sai gnanca p mi se i deurmo ncora o si son dsvij I lhai dje chi lhai parl a m pare chai disissa doe parle al so it sas come a son amis e chila... It lhas sent? Am d dl badla

PIE A lha mai fit parej?

FRE (C.S.) Macch Almeno chi sappia mi a l la prima vlta. A lavr quaicsa d brut?

PIE No, no Guarda frse i capisso mi quaicsa

FRE Sent... sit sas quaicsa, parla! Perch mi i na capisso p gnun-e!

SCENA XII

(Piera, Lice, Lucia, Alfredo e Rina)

(ENTRANO LICE, MOLTO ASSONNATO, E LUCIA)

PIE (TRAENDO FREDO IN DISPARTE) Lassa perde... a j m barba!... I peulo nen parl, adess!...

LIC E lass-me f n sugnt... Mach des minute...

LUC Propi ades chai riva la gent?

LIC Ma dai... Mach un sugnt... (POI RASSEGNATO) E a va bin...

LUC (A FREDO) Ma it ses ancora s, ti? Cs it fase? It pije la piega?

FRE Cerea, mons Tarch...

RIN (ENTRA) Su, su! F l pias Lussa Piera and ddl, cha j gi n bel pch d gent e a son bele da soj. I soma tuti s

PIE A va bin, magna. (ESCONO LUCIA E PIERA)

FRE (NOTANDO LICE CHE SI SEDUTO, MA SEMBRA NON DARSI PACE) Cs a lha so mo? Am smija n pch...

RIN Am smija, am smija!... A l nervos! A deurm tut l dpmesd e peuj as capis cha l nervos, quandi chas dsvja!

LIC (SBADIGLIA) Quand i deurmo, a l l'nich moment chi stago n pch tranquil. Perch, quand i deurmo, meraco it vddo nen. Ansi, im racomando sempre: (A MANI GIUNTE E GUARDANDO VERSO LALTO) "Feme sugn ln chi veule, ma feme mach nen sugn mia fomna! Scusa, eh... Sensa malissia

RIN (IMPASSIBILE) Figurte seugna pura ln chit veule. Ansi, da adess an avanti, guarda, fa come it chrde: vest-te, vest-te nen, deurm, deurm nen, biv, biv nen... mi it diso p gnente! (SI BACIA LE DITA A CROCE PER GIURARE) Chi chrpa mbeless, si parlo ancora!

LIC (CON GLI OCCHI AL CIELO) Daje da ment! Content-la!... Scusa, neh Fredo, sit foma assiste a ste sene disoma parej domestiche...

FRE Oh, beh... chas gena nen per mi...

LIC Guarda che ant la vita, tut a serv. Fina le sene domestiche. A propsit d rbe d famija jer i lhai vist Giulio, t pare...

RIN Lice!

LIC S?... Oh bela, Rina It lo sas dc ti che Giulio a l s pare, no? Ma stoma nen an p! (LO FA SEDERE) Donca, t pare, Giulio, a lha dime...

RIN Lice!

LIC Ma cs a j?

RIN Scusa neh, Fredo It am fare l pias dand ddl n moment a guard se tut a gira bin?

FRE (UN PO STRANITO) Volent, madamin...

RIN Subit!... Perch i son nen tranquila, grassie.

LIC Ades a va, ades a va... Donca, jer i lhai vist t pare..

RIN No!

LIC Ma s

RIN No!

LIC Eh? Ma it veule savjlo mej che mi?

RIN No. A l cha sara mej chit andisse n moment ant la nstra stansia per butte n pch an ordin, no? Ai riva tuti sti fieuj amis d Lussa che figura t veule f?

LIC S, s, i lhai cap... Ades i vado a cambime. Per spta mach un moment. I lhai da dije na rba.

RIN No, no e peuj no! As peul nen!

LIC Oh, basta l! Costa a l bela! I deuvo dije na rba... e as peul nen?

FRE Alora? Mi cs i faso?

RIN Gnente!

LIC A veul d chit manderi peuj na cartolina, neh?... Csa i deuvo f? A l na rba cham f ven-e na fln-a, ma na flin-a chi sai nn cs i fara!... Ma a finir Come, i lo sai nen... ma a finir! Oh, sa finir!

RIN S, s, ma ades finiss-la ti!

LIC Donca, andoa chi jero? Ah, s! It disa che jer i lhai vist t pare...

RIN (SECCATISSIMA) It ij lo dise dpo! A va bin? Ades va ddl!

LIC Ma a l rba d mesa minuta E a va bin! Im cambio, i ven-o s e t lo conto. (SI AVVIA PER ANDARE IN CAMERA)

FRE A va bin.

LIC (TORNA FURTIVAMENTE INDIETRO E DICE SOTTOVOCE A FREDO) Jer i lhai vist t pare...

RIN (QUASI URLANDO) Andoma, l! I lhai dite dand ddl e dc da f n pressa cha l tardi! (LICE, SBUFFANDO SCONSOLATO, VA IN CAMERA; POI A FREDO) E ti, va ant l giardin, frsa! (FREDO ESEGUE ALLA SVELTA)

SCENA XII bis

(Rina e Lice)

RIN (VERSO LA PORTA DA CUI USCITO LICE) Lice!

LIC (D.D.) Dis-me, Rina...

RIN Sent un pch... cs it lave da dije a Fredo?

LIC (D.D.) Ma gnente It lo diso peuj.

RIN No! Ades!

LIC (D.D.) Rina... e le mie braje?

RIN E mi i duvra savej andoa chit lhas but le toe braje? Cercht-je!... Guarda, Lice I vorera nen che ti e l pare d Fredo i lisse combin quaiche gavada

LIC (D.D.) Ma no, Rina i vura gi parlt-ne stamatin

RIN Sentoma n pch...

LIC (D.D.) I leve fit tanti d sti preparativ, tante d ste ciance per sta benedeta festa da bal, che... Al!

RIN Al csa?

LIC (D.D.) A l sautje n boton!

RIN A s capiss... it ses fin come la paja d fave!

LIC (D.D.) Rina e l gil?

RIN Uff I l'hai vist-lo an sl let!

LIC (D.D.) A j nen, an sl let...

RIN A j nen?

LIC (D.D.) A sar pa fin sota al let?

RIN Ma gi Figurte, sa va sota al let

LIC (D.D.) As sa mai... d le vlte (PAUSA SEGUITA DA RUMORE SECCO) Ahia! Bja fuss!

RIN Cs a l sucedje?

LIC (D.D.) Eh I hai piant na testass sota al let!... Eukra!

RIN Eukra? Ma cs it dise?

LIC Eukra! I lhai trovalo!

RIN Gnornt! As dis Eurka, nen Eukra!

LIC (ENTRA SVENTOLANDO IL GILET E SBUFFA SCHIFATO, EVIDENTEMENTE PERCH IL GILET PUZZA) Euh bcio!...

RIN Oh l! Finalment ij soma!... Cs a j, ades?

LIC (ANNUSA IL GILET E LO FA ANNUSARE A RINA) Cap?

RIN E ndoa a lra?

LIC l gil?

RIN No. Mia nna an carila. E s capis, no? Ma d cs i soma n camin a parl?

LIC (MIMA LATTO DI APRIRE IL COMODINO E TROVARCELO)

RIN Fame l sant pias da spieghte! Parla!

LIC A lera ant l taulin da neuit! (LO SBATTE PER DARGLI ARIA)

RIN E dime n pch chi a lavr mai butalo mbelel?

LIC Mi i l'hai mach tirlo fra!

RIN Peuh... (STORCE IL NASO PER IL PUZZO) Date n pch daqua d Colonia!

LIC Ai na va na botla! Con l rimrchio! Ai va na passiensa... Ma a finir, neh... I sai nen quandi, ma a finir... (ALLUDENDO ALLA CRAVATTA) Fame l grop, va... chi j riesso nen...

RIN (MENTRE ALLACCIA DI MALAGRAZIA LA CRAVATTA, ACCENNA A TURARSI IL NASO) E disme n pch, Lice I diso nen la cantiera, cha sara pretende trp ma la camisa it pudre cambiet-la, neh? I ciamo nen tant, ma na vlta a la sman-a Cs ai va a cambisse na camisa?

LIC Nautra camisa!...

RIN E bin?

LIC Va n pch a vdde ant l bir Ant ij tiroj a j gnente dautr che doi causst divrs, un pira d mudande for e basta! Ansi, ant l'ultim tirol a j dc n tirabosson rot!

RIN Lassa perde, adess. I na parloma dpo, neh (ANNODA E TIRA UN PO TROPPO LA CRAVATTA)

LIC Ohil! I vuroma rest vidoe, eh?

RIN A sgha... (RIPROVA, RIANNODANDO LA CRAVATTA, CHE RIMANE TUTTA STORTA) E toch-la nen, neh!...

LIC No, no! I la toco nen! (APPENA RINA NON VEDE, ARROTOLA LA CRAVATTA CON LE MANI E LA INFILA NELLA CAMICIA)

RIN E alora, Lice ades it am dise ln chi seve dive ti e t amis Giulio.

LIC S. Jer i lhai vist m amis Giulio...

RIN Ln i lo sai. E peuj?

LIC A lha dime che s fieul Fredo...

RIN I lo sai, i lo sai... (LICE FA PER ANDARSENE) Andoa chit vade?

LIC (FACENDOLE IL VERSO) I lo sai, i lo sai, i lo sai Sit lo sas gi, mi i vado a fin d vestme.

RIN I lo sai ma i lo sai nen!

LIC Alora it lo sas o t lo sas nen?

RIN I lo sai!

LIC Sit lo sas... im na vado...

RIN I lo sai ma i veuj sent-lo da ti.

LIC Am ven na fln-a, chi sai nen cs i fara! I sai nen come a finir, neh Rina, ma a finir! Oh, se a finir!...

RIN Alora?

LIC (SI ABBOTTONA IL PANCIOTTO) Alora... Jer i lhai vist m amis Giulio...

RIN E a lha dte?

LIC A lha dme Al!

RIN Csa?

LIC Al! Ij soma torna! Ai manca n boton! (HA SBAGLIATO AD ABBOTTONARE IL PRIMO BOTTONE E SI RITROVA UN BOTTONE ED UN'ASOLA SPAIATI) Vist? Ij soma torna!

RIN Povromnt at manca nen ij boton at manca n pch d servel! (PRENDE IN MANO IL BOTTONE LIBERO) Guard-lo s l t boton!

LIC Ah s?... (RIDE) Guarda ndoa chi l'eve tacmlo La botonra a l su e l boton a l l gi! Cs im na faso ades d sto boton? Deuvo botonlo parej? (INSERISCE IL BOTTONE LIBERO NELLASOLA VUOTA, RESTANDO COL PANCIOTTO TUTTO ATTORCIGLIATO) Ai va botonra e boton, boton e botonra, botonra e boton Un an facia a l'autr! Nen l boton an crta e la botonra an sij cop!

RIN Ma it bate le qurce?

LIC Mi i bato le qurce? A l vojutre quandi chim bute ij boton chi bate le querce! Ma a son rbe da mat!...

RIN S. A son prpi rbe da mat. Pens che dle vlte a basta mach duvr n pch d servel (SBOTTONA E RIABBOTTONA GIUSTO IL PANCIOTTO) Ecco fit! (RIDE)

LIC Ah, ecco (SI GUARDA IL PANCIOTTO) A lera mach question d parte giust Donca i disa... cs i disa?

RIN It dise d t amis Giulio

LIC Ah, gi... jer i lhai vist m amis Giulio, l pare dAlfredo...

RIN E a lha dite?...

LIC A lha dime che a Fredo ai piasera nstra Carlta...

RIN Oh, beh... ln i lo sava!

LIC Chas veulo bin...

RIN Figuromse E tut sn, a lha ditlo jer, eh?

LIC Jer, jer...

RIN E disme n pch ti, cs it lhas rspond? (RIDACCHIA)

LIC (LA GUARDA SORPRESO) Donca... Jer i lhai vist me amis Giulio...

RIN No, no, no! I veuj savej cs it lhas av l muso d rspond-je ti!

LIC l muso?

RIN l muso.

LIC La facia, se mai...

RIN l muso!

LIC Ah, ecco Beh, i lhai rspond-je che... Ansi!"

RIN Ah! It lhas rspond "Ansi!" Ma Ansi, csa?

LIC Ehm ansi ansi!

RIN Csa?

LIC Mi i lhai rspond che "Ansi!" (SUPPLICHEVOLE) Ma scusa, Rina Cs it lavre n contrari? Fredo a l n brav fieul E peuj... as veulo bin, coi doi-l!

RIN Cs it na sas, ti?

LIC As ved, as ved...

RIN Ma se Lussa a Fredo a lha mai pens-je! A sar dc n brav fieul, diso pa d no ma a basta nen!

LIC Mah a mi am smija nvece cha sia tut, se doi as veulo bin!

RIN Alora, quand it lavrs fit spos toa fija a sto fior dun galantm e lor a labio gnente per but s ca, it sars oblig a pensje ti, s o no?

LIC Beh a faran come a lhan fit tuti...

RIN Un tch per vlta? Ti it rason-e prpi nen! It lhas sempre la testa an mes dle nivole! Rassa d n stassi!

LIC Ma pvri diao...

RIN E dila! Un tch per vlta Stassi! I lo sai mi, chi cha duvra spos nstra fija! I lo sai d sicur! Nen un gadan come l fieul d t amis Giulio! A j pro, l fieul adat, m car! E che fieul! Brav, educ, sgnor e... mes nbil!

LIC Mes nbil L'autr mes as sa nen!

RIN Fa nen l spiritos, neh! Mi i sai che Lussa a l an-namor d chiel-s! Adess i diso, se per caso, se per combinassion it ciamo nen cs it duve dije a Fredo, ij beu a jero bele surt dant la stala! It j ruvinave la frit a toa fija! E n part d coi-l cha fan la fortun-a d na famija, an scapva per sempre!

LIC Scusa, Rina, ma mi i son l pare...

RIN No!

LIC Come, no? I son nen l pare?

RIN Ma no

LIC Costa peuj It lave mai dim-lo...

RIN Csa?

LIC Che mi i son nen l pare d toa fija!

RIN Ma cs it frlche?

LIC Scusa, eh... Mi i diso chi son l pare e ti No, no, no"!

RIN Figrte, sit ses nen l pare! Am smija, almno

LIC Ma it ses ti a d " No, no, no"!

RIN It capisse prpi gnente! I parlava da sola, no?

LIC Sta atenta, cha son ij mat cha parlo da soj (RINA SBUFFA INFASTIDITA) A la finitiva, come pare, i duvra savej gnente dlavn d Lussa? Eh?

RIN I lhai mai dite gnente prima, perch i jera sicura chit lavre fait confusion, come al t slit, ecco!

LIC A va bin it lhas sempre rason ti Ma disme mach... tant per capisse as peul savj chi cha l sto mes nobil mes no?

RIN Spta n moment! (VA A VEDERE ALLE PORTE CHE NON CI SIA NESSUNO) A l Sandro Villata!

LIC Spta n moment! (IMITANDO RINA, VA ANCHE LUI A CONTROLLARE LE PORTE) Ti it campe ij dadi! It lo giuro! It prto d testimni! It dago la mia parla d'onor che ti t campe ij dadi! Ma andoma, l Sandro Villata? Prpi chiel-l, no eh A l nen possibil!

RIN E sit disissa cha lha gi fin-a scrivje al pare per ciamje cs a na pensa?

LIC Euh, s pare, s pare E chi cha sar mai s pare?

RIN Un senator d la Republica!

LIC Diav! Come a sara a d, un senator?

RIN Gi! Senator! A Roma!

LIC Urca ti (CI PENSA SU) Senator E ti it pense che sto... senator a permttr che s fieul as mria la fija dun come mi?

RIN Ah, beh... L a bzgna chit am lasse f da mi.

LIC E sto Senator a lha gi rspond a la littra d s fieul?

RIN Fin-a adess, no. Per rasonoma chiel a l a Roma. Naturalment prima a far ciam informassion an sla nstra famija

LIC Ahi, ahi, ahi sa ciama dinformassion

RIN E alora?

LIC E beh sa lha ciam dinformassion Ahi, ahi, ahi

RIN Ma va, v Dpo le informassion, a vorer dc savej cs i doma d dta a la fija, no?

LIC Ahi, ahi, ahi...

RIN Come a sara a d "Ahi, ahi, ahi...?

LIC Ma che dta chit veule chij dago?

RIN Andoma, l Con tuti ij sld chit guadagne...

LIC E con tuti coj chit spende ti, I ndoma a pari!

RIN Mi i spendo per la famija!

LIC Per la famija o no, sempre a pari i ndoma.

RIN Ma fate furb! Guarda che n gir, grassie a la mia assion diplomtica, as dis cha l narditra

LIC Arditra? Beh, mi i savra nen d csa. Frse d pile e d cassarle!

RIN Per as dis, as dis

LIC A l nen bel, and a spatar n gir certe cuche, Rina A l nen bel!

SCENA XIII

(Lucia, Lice e Rina)

LUC (ENTRANDO ECCITATA) Mama! Ant l giardin a l gi pien d gent!

LIC Oh, l'arditra!

RIN Im racomando, neh Lice fa jonor d ca!

LUC Di s, f n pressa! (ESCE DI CORSA)

RIN Alora, Lice, adess it lo sas. A col Alfredo pens-je prpi pi nen! Gavt-lo pura dant la testa!

LIC Ma a l fieul d Giulio! l m carissim amis Giulio!

RIN Am nanf gnente! Mi i sento chi soma gent destin a mont s! S!

LIC S andoa?

RIN S!

LIC Peuj as cala torna gi.

RIN I soma destin a mont s, it diso!

LIC I ndaroma a p fin-a a Superga

RIN I sai bin ln chim diso, mi! Antratant Fredo... gnente! E se anche ti it diseisse che d s, mi i dira sempre che d no! E as na fara gnente! Ciair?

LIC Ma Rina pensom-je ncora n moment Ij pensoma ncora n pch, neh? (RINA GLI LANCIA UNOCCHIATACCIA RAGGELANTE E POI ESCE) Am ven na fln-a chi sai nen cs i fara! Oh, costa s cha l bela! Costa a l prpi d cole bele! E chi a lo sent adess Giulio? I lava gi daje na mesa parla Beh, per Certo che se chiel-l a lavissa dintension srie... che part! Senator d la Republica, d!... E mia fija nra dun senator! Un senator e soa fomna ambeless a ca nstra!

SCENA XIV

(Alfredo e Lice)

FRE (ENTRA TUTTO ARZILLO) I son s, mons Tarch!

LIC E gi! It ses s! E brav, Fredo, brav! Ehm... It ses fate n girt fin-a a ca mia, eh?

FRE Donca, mons Tarch jer a lha vist m pap, no?

LIC E gi! Siss, i lhai prpi vist t pap... Come a sta? Bin! E ti it ses fate n girt fin-a a ca mia, eh? Brav, Fredo, brav!

FRE E alora?

LIC Setomse n moment, va Oh, ma che bele braje! Che bela tinta d braja! A son neuve?

FRE No no I java dc l'ani pass!

LIC Ah s? Bele, prpi bele. A l da l'ani pass chit lhas cole braje-l?

FRE S.

LIC Ehm... E brav Fredo, cha le fasse n girt a ca mia, con le braje dl'ani pass!

FRE Ma mons Tarch a lava nen dit cha duva parlme?

LIC Eh? Ah, s I lhai pro quaics da dite... Ma an ven na fln-a, quand a l parj, chi sai nen cs i fara!

FRE Cha scusa ma a j quaics cha va nen?

LIC No, no Ampara, fieul ant la vita quandi che un a deuv d na rba a venta cha la disa! A l franch intil st l a girje ntorn! Prima o peuj... a venta dla! Almeno, quandi che un a lha dt ln cha duva d...

FRE A lha p gnente da d!

LIC Prpi parj! A j p gnente da d! Ciao! (GLI STRINGE LA MANO E FA PER ANDARSENE)

FRE Ma cha guarda che chiel a lha prpi dime gnente, neh

LIC Ah. Gi alora set-te ncora n moment Donca, sent a diso che un a l padron a ca soa. Ma, che padron! N strasson qualunque, ecco!

FRE I capisso nen...

LIC Figurte mi... Sent, Fredo cs it veule chit disa... Fate coragi!

FRE Perch? A l sucedje quaics a m pare?

LIC No, no... a l sucedje gnente. Ma ti fate coragi listess. Ant la vita a l sempre mej fesse coragi. A l mej.

FRE Ma A va bin, mi im faraj coragi ma i continuo a nen cap

LIC Alora mi t la conto prpi come a l. Ant una famija a j pare, mare e fija. Minca tant a capito ste rbe. E ij son dc mi, chi son l pare d sta famija-s! An costa famija aj riva un, come chit fisse ti, e alora la famija a dis: "E perch no? A l n brav fieul a ndara giusta bin." e as na parla p nen. Peuj, ant listessa famija ai riva nautr. Alora la famija... e mi i jintro p gnente, perch da padron d ca i son divent n strasson qualunque as comensa a d: "Eh frse a l mej!" Cap che rba?

FRE No.

LIC Ah it lhas nen cap I vado a fichme la giaca, perch a j na filura d corent. Ai capitissa s un cham ved sensa giaca a dis subit: " Ma chiel-l a lha gnun-e giache?" anvece i lhai pro!... Ai manco magara i boton, ma i lhai! Spet-me s. Peuj it conto cola facenda-l. Guarda, per, cha l na rba da gnente, neh It vdrs! Ti speta s... (ESCE)

SCENA XV

(Beppe, Alfredo, poi Sandro e Lucia)

BEP (ENTRA) Fredo, it ses s? Come mai? Ddl a brando le danse e ti t staghe s sol come noloch? Cs it fase? Amleto?

FRE Ma, no I speto mons Tarch

BEP I son scap dds come difisa e rips.

FRE Ah va?

BEP I lhai fait un bal con Liliana, la fija dl dotor Robila, e i son s bele pist! Pvra fija! Chila a nha gnun-e colpe, ma a talcia n cicinn da na gamba e a bal con chila-l a smija dand an sle montagne russe!

FRE E con Lucia it lhas bal?

BEP ss! Con Lucia Ormai a l tacasse a Sandro!

FRE Csa? A Sandro? Ma perch? Forse...

BEP Ah beh A l da n bel tch che coi doi-l...

FRE Ma a l nen possibil!

BEP Nen possibil? E perch nen possibil? Ven un pch a sgurte jeuj A venta vd-la come a fa la gatin-a! Ven, ven! (FA PER PORTARLO FUORI, MENTRE SI ACCORGE CHE STANNO PER ENTRARE LUCIA E SANDRO) Oh, Signor! A son s! Stermom-se! (SI NASCONDONO DIETRO AL DIVANO MENTRE I DUE CI SI SIEDONO SOPRA)

SAN Brava Carlta! Prpi na bela festa! Compliment!

LUC Adess, per it deuve prpi dim-lo

SAN (AFFABILE E SORRIDENTE) E cs i duvra dite?

LUC Ma presmpi perch lautra sira it jere cos... nervos... agit...

SAN E quandi mai mi i son stit nervos o agit?

LUC Siss! Lautra sira it jere nervos e agit quand it spetave... si chi sai... na littra, frse

SAN (SI ALTERA UN POCHINO) Ah, gi Beh, a lera mej sit am lo ricordave nen

LUC E a l peuj riv, sta littra? (LICE ENTRA, VEDE I DUE E FILA VIA ALLA CHETICHELLA CERCANDO DI PASSARE INOSSERVATO)

SAN Macch I lhai ancora ricev gnente

LUC Ah, cs i paghera, per cha rivissa an pressa!

SAN Oh, bela! E perch?

LUC Ma per p nen vdd-te cos d cativ umor

SAN Beh, grassie, ma

LUC A deuv tratesse d na csa bin amportanta, alora

SAN Beh, s... forse s

LUC E mi i chrdo d savj perch cola littra at anteressa tant

SAN Ampossibil!

LUC E se induvin-o?

SAN Sentoma, alora

LUC It am promtti chit anrbie nen?

SAN It lo promtto!

LUC Alora... cola littra... a duvra trat...

SAN Avanti coragi

LUC d matrimni! (BEPPE E ALFREDO SALTANO FUORI, RIDACCHIANDO)

SAN Cs a j?

BEP Oh, gnente... Rijo n pch...

FRE (ACIDO) Gi, i rijo n pch!

LUC (ARRABBIATA) Av smija na manera furba d divertisse?

BEP Euh, beh Di, Lucia, pijtla nen

FRE Sta tranquila chi soma divertisse pch Certe folari a fan rje i gvo!

LUC Folari?

SAN Ma i capisso nen cs a j da nrabiesse parj

BEP (CERCA DI CALMARE LE ACQUE) Ma, no... Ma, di...

SCENA XVI

(Rina, Fredo, Beppe, Sandro, Lucia e Lice)

RIN (ENTRANDO) Oh, ma s a j d giovnt liber e ddl a j d fijttin-e da sole! Frsa, frsa, fieuj! And a bal, su!

FRE Grassie, madamin ma mi i balo nen.

BEP Sa bala nen chiel, i balo mi!

RIN Oh, Beppe it am fare n pias, prpi a mi, personalment? Ddl, a j Liliana, la fija dl dotor Robila...

BEP Cha labia passiensa, madamin, ma col pias l i peuss nen filo

RIN I capisso nen

BEP Liliana a lavr vint ani per gamba! Ansi, da un-a an nha 21!

RIN Ma it ciamo pa da marila, no?

BEP Ai manchera mach p cola!

RIN Su, da brav Faje f n gir mach p un, di!

BEP I lo faso prpi mach perch am lo ciama chila, neh A vorer d chim buteri dacrdi con col cha buta le canson Cha na buta un-a curta curta (ESCE IN GIARDINO)

RIN Grassie, Beppe, Grassie (VEDE LUCIA E SANDRO CHE PARLOTTANO IN DISPARTE) E vojutri? I ndeve nen a bal?

SAN S, s, madamin Adess i ndoma...

LUC I soma fermasse n moment per pij fi, ma adess i tornoma ddl!

FRE (ACIDO) Sandro, it permtte chi fasa n bal con Lussa, o it la veule prpi tuta mach per ti?

SAN Ma s capiss! Ma it veule pa schers?

LUC Per n gir sol, neh? Perch con ti i balo pi nen. It lhas capme?

FRE (PREPOTENTE) It faso gir come na stola fin-a a doman matin! (PRENDE LUCIA PER MANO E LA TRASCINA FUORI)

SAN (USCENDO) A vurer d che l prssim bal a sar per mi

LIC (ENTRA) Tuti cha balo

RIN E alora?

LIC Eh Im ricrdo d quandi chi jero giovo Am ven torna veuja d bal

RIN Guard-me nen mi, neh (GLI VOLTA LE SPALLE ED ESCE)

LIC A l prpi vera Per trasform na bela fijttin-a ant una bes-cia furiosa a basta marila!

FINE PRIMO ATTO

SECONDO ATTO

SCENA I

(Rina, Lice e Beppe)

(RINA IN SCENA)

LIC (ENTRA CON BEPPE) Rina, sent un pch A j s, Beppe, cham dasa, prpi n momentin fa, na certa neuva...

BEP Ma verament la csa a l... come as dis... ancora allo stato embrionale. Per adess... gnente d sicur

RIN A va bin. Ma d csa as tratera?

LIC Un matrimni, a smija. Pa vera?

BEP I lhai dit ln? Eh, alora i son stit un folitro a fme scap sta parla A son rbe delic, a sa? E a l nen prudent parlne parj...

RIN Via, Beppe, sta tranquil, no Con noi it fase gnun-e imprudense! It lo garantisso!

BEP S, s... ma, a ved... a l nen chi labia l permess d janteress, per parlne ansi!

RIN Tranquil!

LIC Beppe am disa... Scusa, neh, si parlo mi... che sto matrimni an riguardera, come d... da davzin.

BEP A s? I lhai dit parj?

LIC E gi. It lhas dimlo prima. A mi.

BEP Am dspias dessem-lo lass scap! Ma as capis, neh... a son mach indiscression

RIN Ma parla, no d cs it lhas paura?

BEP Beh a l nen question d paura...

RIN I ndoma pa a spatarlo n gir Set-te n moment

BEP (SI SIEDE) I deuve savj chi son tant amis d sto fieul, no e dc prpi amis d famija d la famija dl fieul tant an confidensa dc con l pare na person-a mportanta Beh, figurve che prpi l pare dl spos a lha dame nincarich disoma parj... particolar...

RIN Ah a l stit l pap dl spos a ciamte...

BEP Certe informassion riserv...

RIN Cap...

BEP Per savj... travers d mi, se... Basta, basta, basta! I parlo trp.

RIN Alora a l inutil!

LIC Ormai it lhas ancamin!... Su, di! Na paroltta...

BEP Eh? No, no! Basta, basta!

RIN Ma Lice, basta! Cs it veule d p? A lha parl fin-a trp!

LIC Parle! Mese parle!

RIN No, no a lha gi dit fin-a trp!

BEP S, s, s!... Trp, trp! Ah, madamin a savissa l fieul a l bele cheuit! E la fija dc chila. A l disoma parta n quarta!

RIN (CERCA DI STIMOLARLO A DIRE DI PI) Per Sent, Beppe quand as sa gi come a andarn a fin le rbe...

BEP S, s... Per... ai va prudensa A lhan pregame desse riserv

RIN Diso mi... an fond a l mach question d d! Pche sman-e al massim!

BEP Per, as sa mai

RIN (CAMBIA TATTICA) Scusa it pije quaicsa?

BEP No, grassie. I lhai gi sagi quaicsa an giardin

RIN Di acta per feme pias, s! I vado n moment an cusin-a e it pijo n bel bicr d limonda frsca!

BEP No, no, no!...

LIC Ma Rina! Beppe a l pa n fieul da limonde! Ven gi con mi an crta nvece, chit faso tast n dil d grignoln

BEP Ah, beh... si la butoma parj (SI ALZA) Andoma a sente s grignoln!

LIC (FA USCIRE BEPPE, POI, PRIMA DI USCIRE ANCHE LUI, SI VOLTA) Chiss d chi a vora parl, eh Rina?

RIN (ATTENTA A NON FARSI SENTIRE DA ALTRI) Ti it capirs mai gnente, testa dindvia! (LICE ESCE; LEI VOLGE GLI OCCHI AL CIELO) Nsgnor! It ldo e t ringrassio! La csa a l bele combin! I soma a pst!

SCENA II

(Lucia, Rina, poi Sandro, Piera, Fredo e infine Lice)

LUC (ENTRANDO) Bja, che caud!

RIN Tesr, andoa chit lhas lasslo, Sandro?

LUC Oh, a l ddl, cha fa n bal con Piera.

RIN E perch it lhas lasslo da sol con Piera? It lo sas cha va nen bin!

LUC Ma mama! It ses sempre l con la para!

RIN E para, para... A l nen mach question d para

LUC Pitst... i lhai ciamje dla littra!

RIN It saras pa fate ancrze, neh?

LUC No, no Ma i lhai tacje as trata prpi d matrimni!

RIN Bela novit! It lo sas che mi i na sai fin-a d p?

LUC d p?

RIN As capiss! Beppe a l stit incaric dal senator d pij dinformassion an sla nstra famija!

LUC E a ti chi a lha dit-lo?

RIN Prpi chiel.

LUC Dabon?

SAN (ENTRA CON PIERA E ALFREDO) Ecco, guardla s! Lucia, ddl a vuro sent-te...

LUC A f csa?

SAN Ma a cant, no? Tuti a diso chit cante tant bin!

LUC Mi i canto?

RIN Csa? It robte da le nivole, adess? As capiss chit cante! E come, sit cante! A l che adess it ses nen pronta... it ses fra esercissi! As peul nen, adess, ecco Ma dis nen chit cante nen, eh? It am fase f sempre d figure

PIE A parj a l vera? It cante?

LUC (IMBARAZZATA) Behsiss Mach che am sa che ncheuj

PIE Ma pensa che strano! I soma cusin-e is conossoma da quand i soma n e i lava mai sentla!

RIN It lhas mai sentla, perch as gena a lha mai cant davanti a d gent. Anvece a canta e anche pitst bin! (TUTTI, A SOGGETTO, HANNO ESCLAMAZIONI DI STUPORE ED AMMIRAZIONE) l mastro d cant a veul nen a dis cha deuv nen sfors le crde vocaj a pudra... ruvin limpostassion (TUTTI NUOVAMENTE COME SOPRA)

LIC (ENTRA SGHIGNAZZANDO) Uh, uh, uh! Che rijade chi son fame! Che da rije! (A RINA) Adess it conto an sala, (RIDE) a jera Zampni, col-l d Mdena, cha lha dme: Complimenti, complimenti, ho sentito che sua figlia canta! (RIDE) Ma it sente che rba? Lussa cha canta Come cola vlta cha cantava, sota a la dcia, cha lhan ciamne sij pijavo la pel al can!

RIN (DANDOGLI UN PIZZICOTTO, LO TIRA IN DISPARTE) Sta ciuto, teston! Cap?

LIC (RIDENDO) Lussa a canta? A bula, nen cha canta!

RIN (PIZZICOTTO) A j pch da rije, gadan!

LIC (SI FA SERIO) I capisso nen

RIN E quandi mai it lhas cap quaicsa, ti? (AGLI ALTRI) A paga chiel l maestro tuti ij mis e a sa gnanca che soa fija a canta! (PIZZICOTTO) It lo paghe o no l maestro? (PIZZICOTTO, IN DISPARTE) Ds d s... ds d s (LO STRATTONA PER UNA MANICA) E it treuve drlo che toa fija a canta?

LIC Eh a sar chi lo pago a rate e alora...

RIN Scuslo a venta pa fje cas A l ndit an crta a feje sag l grignolin a Beppe e a l n pch algher!...

FRE Ma s, ma s andoma a bal, alora! (ESCE CON LUCIA, PIERA E SANDRO, CON BATTUTE A SOGGETTO)

SCENA III

(Lice e Rina)

LIC Rina, sent Guarda che a mi ste rbe am piaso nen... Se un-a a canta, a canta. Sa canta nen, a canta nen!

RIN A basta cham piasa a m, cap?

LIC A l nen bel, Rina...

RIN Basta, l! Stame bin a sente, adess. Ddl a j Sandro. It lo ciame s e t fase doe ciance...

LIC No, no, no i son nen bon, Rina...

RIN Ma figurte, it ses nen bon It ij dise le slite rbe a fa bel a fa brut...

LIC Eh,gi Si son nen bon, i son nen bon, no?E peuj a lo sa benissim dc chiel che temp cha fa!

RIN It lo ciame e t lo nvite a disn mbeless! Da nojutri! Per doman!

LIC A disn? S da noi? A mang?

RIN A mang.

LIC No, no, no... I son nen bon A venta chi staga l a pens cs i deuvo d... Am ven mal a la testa E peuj, Rina i ndoma a f bruta figura!

RIN Perch?

LIC Presempi I loma ses bicer, no? Ebin ai na sar d set qualit!

RIN Fame nen rije!...

LIC Foma parej ij regalo n pchi d sld, parej chiel a va a mang ndoa chai smija. Foma parei? Eh? Mass, foma parei!

RIN It capisse prpi gnente! Stoma nen l a f tante ciance. It lo ciame s, it fase quatr parle e it lo nvite a disn per doman.

LIC Foma dpdoman

RIN Doman!

LIC Va bin! Doman, doman, doman!

RIN Alora Restoma ntis. Mi i vado ddl a f quaics

LIC Rina, tant per savejme regol it cante pa dc ti?

RIN (SCUOTE LA TESTA, SCONSOLATA)

LIC Perch as sa mai, eh?

RIN (INVELENITA) Ebin, s! I canto dc mi! E alora?

LIC (IMPERTURBABILE) Doman im cato na ghitara.

RIN (SEMPRE PIU INVIPERITA) Mi i canto! A va bin?

LIC (IMPERTURBABILE) E mi i son-o.

RIN E si savissa d fete vn l nervos, i cantera da la sira a la matin! I vorera prpi esse nusl, per cant fin-a a nciorgnte! (ESCE)

LIC E mi i vorera esse n fusil.

SCENA IV

(Rina, Lice e Sandro)

RIN (RIENTRA CON SANDRO) Prta passiensa, neh Sandro, ma quandi che m mo as buta na rba an testa (A LIC) Lice, a l s!

LIC I lo vddo, i lo vddo (RINA ESCE GUARDANDOLO BIECAMENTE)

SAN I son s, mons Tarch

LIC dc mi. Disme pura

SAN Ma a lera nen chiel

LIC E brav Sandrin!... Cha l fasse n girt a ca mia!

SAN (NON CAPISCE) Beh i leve nvitame vojutri

LIC E brav Sandrin!... Cha l fasse n girt a ca mia, con le braje dlani pass! Ops!... (SANDRO SOSPETTOSO, CONTINUA A NON CAPIRE, MA CERCA DI SORRIDERE AFFABILMENTE) Ma che farseur, che farseur! A l per cole slite rbe, come a dis mia fomna Sa fa bel Sa fa brut It vdde La prima vlta chi lhai vist-te, i lava pa vist-te bin peuj anvece i son dime: Parla pa, col fieul-l! A l prpi n fieul d la lege!

SAN Grassie, mons Tarch, chiel a l trp gentil

LIC Ah It ses ancorzut-ne dc ti, eh? Cs it veule mai l piemontis... come as dis... a parla pch e a rij da rir

SAN Cham scusa, neh ma i capisso pa

LIC It capisse nen. Neh? Mah, verament i son ancamin chim perdo dc mi. I vura d che l piemontis d plch an sla lenga an nha nen. Quandi cha deuv d na rba Trcchete Magara a na dis nautra! (SANDRO RIDE, INCERTO) Che farseur, che farseur... Dime n pch... e col mons col d Roma col cha lha mari toa mama, l

SAN M pap?

LIC Ecco gi Anche noi i disoma parj pap as costuma E dime n pch It lhas notissie d col t pap-l?

SAN No.

LIC Gnanca mi. E dime n pch Sto pap a l sempre l?

SAN S.

LIC Sempre lagi... a...

SAN A Roma.

LIC A Roma! S, s, Roma! Bela sitadin-a!... Ehm.. as capiss che t pap... a lavr n mst, mbelel a Roma a lavr n travaj A travaja l, no? Ma gi Dun bja fuss Chi a lavra mai dilo Per... as vdda gi ntlora, neh?. Col belm d t pare Parj a l l! A Roma!

SAN S... al Ministero.

LIC Al Ministero!

SAN A la Camera.

LIC (CI PENSA UN ATTIMO) La mia a l cola-l! (INDICA LA PORTA DELLA CAMERA DA LETTO)

SAN Ah, bon-a costa! (RIDE)

LIC Al lavr dc col t pap-l la sua stansia a Roma, no? A durmir pa an sl pianertol, no? (RIDE) Ma che farseur chit ses, Sandro! Im ricrdo che quand i lhai vist-lo col t pap-l, cos bin chrs, cos grand... i son dime: Che bela person-a! Che autorit! Che statura! Ma t sas cha l grand?

SAN Beh, verament cha sia prpi grand grand as peul nen disse...

LIC It lhas rason! I deuvo esse sincer! Quand i lhai vist-lo a lera set.

SAN (SEMPRE PI SCONCERTATO) Ah, ecco

LIC Per, im ricrdo benissim chi son dime: Quandi chas aussa n p chiel-l... chiss com a l grand!

SAN A va?

LIC E nvece, no. It lhas rason ti. Quandi peuj i lhai vist-lo n p, i lhai p nen trovalo tant grand, no A lera un-a d cole mese figure Ops! I vora d nen prpi aut aut Alticcio, l Ops!...

SAN Ma cha scusa, neh, mons Tarch I son sicur cha l nen per dime ste rbe d m pare, cha lha vorsume parl

LIC Ecco, no prpi parej alora Dime n pch doman it ses liber?

SAN Doman? (CI PENSA UN ATTIMO) Ehm S,s I son liber.

LIC Ah, it ses liber... E dpdoman it sare stit liber?

SAN (PENSA ANCORA UN MOMENTO) Uhm Ah, no Prpi no! Dpdoman i lhai nimpegn i lhai da nd fin-a a Milan

LIC Ecco! I lava dilo, mi! Ma cs it veule mai Mia fomna a lavra pias chit vnisse s da noi, doman, a f penitensa, come s dis penitensa per modo di dire, l! Ansoma, a ca nstra a mang quaicsa con noi. Ma a la San Fasson, neh, come a diso an spagna... Prpi a la bon-a

SAN Am dspias chiv dsturbe...

LIC Eh, i lo sai Ma mia fomna... Cs it veule mai

SAN A va bin! I acto sensautr!

LIC It acte?

SAN S, i acto.

LIC It acte. Sit veule ncora pensje nsima

SAN Ma no A sara na scortesa, da part mia, nen acet

LIC Ma figrte! Fa pura sensa gena, neh

SAN No, no I acto bin volent.

LIC E va beh... Tanti ringrassiament da part d tuta la famija (GLI STRINGE LA MANO) Tante esquie, neh (RIDE) Ma che farseur, che farseur!

SAN Cham scusa, neh, mons Tarch ma i son mi chi deuvo ringrassi

LIC As capiss Noi i nvitoma, ti it ringrassie.

SAN Gi Cham permtta, alora adess i tornera ddl i jera ncamin chi balava con Piera e i vurera nen delude la dama

LIC Gi, la dama e it gieughe dc a scacchi?

SAN No, i disa la dama per d la fija chi son ancamin a f bal Piera

LIC Ah, s (RIDE) Piera (SI FA SERIO, COME PER FARE UNA CONFIDENZA) A l mia nvoda. Mia fija a l lautra cola chas s-ciama Lussa

SAN (STUPITO) S, s i lo sai

LIC E torna tanti ringrassiament da part d la mia famija tuta la famija E doman, quandi chit ven-e (LEGGERA PACCA SULLA SPALLA) dsturb-te nen, neh

SAN Cs a veul d? I capisso nen

LIC Dsturb-te nen A l nen l caso chit dsturbe

SAN Ma

LIC It vdde d slit, quandi che un a l nvit, magara a prta quaicsa

SAN (RIDENDO) Ah, s i lhai cap Chas precupa nen... (ESCE)

LIC Ecco Dsturb-te nen.

SCENA V

(Rina e Lice)

RIN (ENTRANDO, GLI PARLA PIANO, COME PER NON FARSI SENTIRE DA ALTRI) Alora? It lhas parlje?

LIC E gi, eh

RIN E it lhas anvitlo?

LIC S, s Per a l nen cha sa prpi dsbotonasse

RIN Cs it veule d?

LIC Pensa cha lha fin-a dime cha ndasa a bal con Piera. A lha dit cha lera la sua dama!

RIN Ma figurte It lavrs cap gnente, come t slit!

LIC Ma come, i lhai nen cap?

RIN Sta mach ciuto, l! Fame mach l pias, che tam confonde!

LIC Ma come, Rina sta ciuto! Guarda che costa a l na polenta fita mal, neh tuta gnch! An conclusion, cercoma d rason e desse ciir Sto Sandro a l nen cha sia compromtsse granch...

RIN Ma cs it davan-e?

LIC E dc col Beppe A l nen cha sia peuj spiegasse prpi bin An conclusion, cs a lha dit?

RIN Come a sara a d che col Beppe a l nen spiegasse? A lha dit bin ciir chas tratva dun matrimni ant la nstra famija!

LIC No, Rina, no...

RIN I sfido chiunque a spieghsse mej!

LIC No, Rina, no

RIN P ciir che parj

LIC Sent, Rina a lha nen dit ant la nstra famija!
RIN E gi i lhai pro sent bin A lha prpi dit andrinta a la nstra famija!

LIC No, Rina, no!

RIN A lera l! A lera l!

LIC A lera l, a l vera, ma a lha nen dit ln. It lo diso mi cs a lha dit A lha dit chas tratera dun matrimni cha riguardera da davzin la nstra famija.

RIN Stessa rba!

LIC No, Rina, no Atension con le parle A l bin diferent davzin e ndrinta!

RIN Ma va!A l listess! Ti it capisse gnente! Scusa, l p davzin d toa fija, chi t lhas?

LIC Ti.

RIN Ma piant-la, l! Ml-la mach l da d d boricde, na bon-a vlta!

LIC No, Rina, no Na csa a l davzin e nautra a l andrinta!

RIN A l listess.

LIC No, a l nen listess davzin e andrinta! Davzin a veul d davzin e andrinta a veul d andrinta!

RIN Ma cs it continue a d davzin e ndrinta, ndrinta e davzin, davzin e ndrinta... it vorers pa mostreme a parl a mi, no?

LIC Rina, scota bin na vlta ln chit diso a l prpi nen listess scusa, eh (VA A PRENDERE UNA BROCCA) Ecco, guarda...

RIN Ma va, di...

LIC Un moment, un moment... Buta che mi i labia an man naf, si chi sai na rba... presempi...

RIN Un pom.

LIC Ecco, s, a va bin... un pom. Sit lo bute s (PONE LA MANO CHIUSA A PUGNO DI FIANCO ALLA BROCCA) a l davzin. Se nvece it lo bute ambeless (INFILA LA MANO NELLA BROCCA) a l andrinta! Davzin e ndrinta! (RIPETE I DUE GESTI) Na bela difernsa!

RIN Ma va l, Lice... Lassa perde!...

LIC Possibil chit ariesse nen a cap? It faso nautr esempi. Sent bin un a dis: Mi i stago d ca davzin a Le Neuve...

RIN S, si...

LIC Nautr a dis: Mi i jstago andrinta...

RIN Ma no, ma no!...

LIC A j na cita difernsa o no?

RIN Ma cs it vade a cerch Sent-me bin! Rason-a! Ma t veule che n fieul come Sandro at ciama la man d toa fija prima d sente l consj d s pare? Specialment dpo cha lha ciamaj-lo? Nen possibil! A venta spet! Beppe a deuv ancora scrive al pare, l pare a deuv risponde al fieul e peui...

LIC A Pentecste ai riva l Spirit Sant.

RIN Stupid! It vdrs chi a lha rason, se mi o ti!

LIC A va bin, Rina, a va bin It diso na csa sola: mi i sento per laria nodor d temporl che i sai nen a dite!...

RIN Ma va l! It ses sempre l slit! S a venta bogsse! A l l moment! A bzgna ciam Alfredo. S! Ciama Fredo e dis-je come a stan le rbe. Cha vena p nen a girne per ca e cha sia fina, na vlta per tute!

LIC Ma Rina a l l fieul d me amis Giulio!...

RIN Perch, toa fija ndoa it lhas trovala? Per la stra? E alora?

LIC Rina, a l n car amis e colga d travaj...

RIN Lice Adess mi i vado ddl e it mando n s Fredo, parj it ij parle.

LIC No, Rina ,no...

RIN Imediatament!

LIC No, Rina, no va ddl a cerch Fredo e peuj it ij dise che doman matin, quand a ved l postin, ai ciama: A j pa gnente per mi? Mi i j scrivo

RIN No.

LIC Ma Rina... scota...

RIN No.

LIC (CON ARIA SUPPLICHEVOLE) Rina... i j scrivo...

RIN No! It ij parle!

LIC Am ven na fln-a, quand a l parj, chi sai nen cs i fara! I j scrivo!

RIN Ma disme n pch chi cha l l padron s ndrinta?

LIC Come, chi cha l?

RIN It ses nen ti l padron?

LIC No.

RIN S.

LIC (SI IMPUNTA) No, no e peuj no!

RIN Ecco! It ses mach bon a f Bu bu e peuj it ses gnanca bon a botonte le braje!

LIC Sfido, mi Ai manco ij boton!

RIN Verggna!

LIC S, Rina, a l na verggna! Mi i sai nen come a finir... Ma a finir, neh... Oh, sa finir!...

RIN Ah, guarda Se mi i fissa a t pst...

LIC S?...

RIN Guarda, se mi i fissa a t pst, im vergognera d mia fomna! (ESCE)

LIC Lol am soced!

SCENA VI

(Alfredo, Rina e Lice)

FRE (ENTRANDO ACCIGLIATO CON RINA) Mons Tarch? A lha da parlme?

RIN Set-te, Fredo, set-te. (ALFREDO SI SIEDE; LEI PRENDE IN DISPARTE LICE, CHE STA FACENDO SEGNO A FREDO CHE LUI NON CENTRA) Guarda d parl come as deuv! E fa nen pass che son mi, neh!...

LIC (SOTTOVOCE) Rina, i j scrivo...

RIN It ij parle! Subit!

LIC Set-te, Fredo, set-te... Ah it ses gi set (A RIN) A l gi setasse.

RIN Adess set-te dc ti e dis-je tut ln chit lhas da dije.

LIC (SOTTOVOCE) I j scrivo

RIN (DA DIETRO LE SPALLE DI LICE) Parla! It sugerisso mi! Ripet: Donca

LIC Donca...

RIN A m smija, si m sbaglio nen...

LIC A m smija, si m sbaglio nen...

RIN Che t pap

LIC Che t pap...

RIN A labia dime

LIC A labia dime...

RIN (SI SPAZIENTISCE) Ma che cretin!

LIC Ma che cretin!

RIN Ma cs it dise? (RIPRENDE IL TONO DA SUGGERITRICE) Che ti t lavre quaiche idea an sla nstra Lucia

LIC Che ti t lavre quaiche idea an sla nsta Lucia...

FRE (NERVOSO) Mons Tarch, sai rincres nen, cha lassa parl soa fomna! A m smija che chila as la gava mej!

LIC (SI TIRA INDIETRO, COME PER LIBERARE LA TRAIETTORIA TRA RINA E ALFREDO) Atension a l nen t mo, chiel-l

RIN E gi! A bzgna bin chi parla mi! Per frsa! Chiel a l nen bon! I capisso nen perch ant sta ca s chi a fa e a disfa a l chiel! A nstra ca ai bogia gnanca na feuja, sensa cha lo disa nen chiel!

LIC Ai bogia gnanca na feuja, vera, vera Ma se tac a cola feuja a j mach tanta ramtta parj... (FA SEGNO CON UNUNGHIA) ai va gi nautr permess!

RIN Donca Ecco, Fredo le cse a stan parj Tant mi, come me mo, i soma tant, ma tant content chit labie pens a nstra fija, per fete na famija Ma, dautra part, tant a mi, come a me mo... an rincrs prpi tant d duvite d d no.

LIC Tant, tant, tant!

RIN Nen chit se nen un brav fieul, neh...

LIC Ansi!

RIN Ansi

LIC Ansi, ansi, ansi!

RIN E peuj a l fija sola, pa vera?

LIC Eh?

RIN (SECCATA) A l fija sola, no?

LIC Per adess Se peuj a s sposa, a sar pi nen sola.

RIN (COMPIACIUTA) A l fija sola e a lha na gran bela dta...

LIC Cs a lha?

RIN A lha na gran bela dta!

LIC E chi chai la da?

RIN Ti.

LIC E a mi, chi cham la da?

RIN (PROSEGUE) E peuj, un d o lautr, a erediter dc col pch chi loma.

LIC Sa brusa nen...

RIN Basta! Ml-la! Donca, tant mi come m mo, per dte la vrit, i loma pens d sistemla diversament...

FRE (SEMPRE PI SECCATO) I capisso! I son nen a basta adat, vera?

RIN No

FRE La famija a aspira a quaics d mej...

RIN No, no...

LIC Se mai... A sar per nautra vlta... Ti ripreuva as sa mai

RIN Ma st ciuto, badla! Cs it dise?

FRE E peuj... perch i duvra pim-la? Ansi, auguri!

LIC Grassie.

FRE A vorer d che, da s an pch, i sentiroma chi a sar l fortun!

RIN Natural.

FRE Perch, immagino, i lavre nen dime tut ln... sai fissa gi nen pront un pretendent!

LIC A j nen.

RIN Come, no?

LIC Frse.

RIN A j!

LIC A t smija.

RIN A j! E, ansi Fredo i vuro ciamte d rair n pch le visite. A l prpi question d pchi d, it lo sas dc ti avj passiensa Ma la gent a ciacira, pa vera? E le cativrie a manco mai... A pudro fin ant jore dl spos e alora a pudra seurt-je quaiche pastss...

FRE S, s... i capisso. I stari s mach giust l temp d salut jamis e compagn a ca Piera.

RIN Pvra cita, a l ddl cha piora

FRE Eh l s cas a l n pch come l me.

RIN Cio?

FRE A mi i leve negme la fija cha lavra pod esse mia fomna a chila i leve gavje tute le speranse.

RIN (RIDENDO) Ah, perch Piera a chrda

LIC (PIANO) Rina, as ved chit rije As nancrz!

RIN E lass-me rije, no? Scusa i peuss nen fne a meno! (RIDE) I diso mi... anche sta fija... I lava sempre vist-la come n tipo romantich un carter sentimental, magara ma stupida...

FRE Prego?

RIN Ma i diso mi A lha gnanca n sld d dta, sta fija!

FRE (INVELENITO) A j prpi da rije, neh? Mi ij penso gi gnanca p! E la mia cara amisa Piera a dsmentier n pressa e as trover n bon part, anche sa lha nen na bon-a dta da sbat-je an sla facia ai torolo! (ESCE)

LIC (SODDISFATTO) Oh, come a lha dit-la bin! Come a lha dit-la bin!...

RIN Ma it lhas sent?

LIC (RIDENDO DI GUSTO) E gi chi lhai sent!

RIN E t ses stait l, sensa d gnente!?

LIC Si diso quaics, a l per deje rason!

RIN (FURENTE) Dis nen d tavanade! E ricord-te bin: col fieul-l, an ca mia, a resta nen na minuta d p! E mbeless a buter mai p p!

LIC Euh, adess, Rina...

RIN Sto maleduc! Vilan! Mrt d fam! Cap? La dta da sbate an sla facia ai torolo! Come se mia fija al-laveissa nen!

LIC Al-lha nen, Rina, al-lha nen Ricordt-lo!

RIN Na bela dta!

LIC S, Rina! Ficht-lo bin ant la bica! Al-lha nen!

RIN Ma s a va bin...

LIC Ma a l ciar? Perch ti it ses bon-a, n d o lautr, a ven-e s e dme: Dame n pch coj sld d la dta? A l bin ciair? Al-lha nen! Il-lhai nen mi e al-lha nen chila! Al-lha nen e basta!

SCENA VII

(Lucia, Rina, Lice e Beppe)

LUC (ENTRA PIANGENDO) Oh, mamina!... I lavra mai p chrdje!

RIN Cs ai soced?

LUC Beppe a lha dime che... oh... (PIANGE)

RIN (PREOCCUPATA) Ma cs a lha dite col falabrch d Beppe?

LUC A lha dime che Sandro a mi a lha mai pensje!

LIC (RIPRENDE LA BROCCA E RIF IL GESTO DAVZIN E NDRINTA) Ij soma, Rina... ij soma...

RIN Ti it capisse prpi gnente! Cs it veule cha sapia Beppe?

LIC Ij soma, Rina ij soma

RIN Chiel-l a parla perch a lha la lenga n boca! A l mach un ciaciaron! (ENTRA BEPPE)

LIC Guard-lo s

RIN (NERVOSA E AGGRESSIVA) M car Beppe, it capite prpi a propsit. S a j mia fija cha piora e as dispera. L a j m mo cha cria, a sagita, (LICE NON HA FATTO UNA PIEGA E GUARDA IL PUBBLICO COME A DIRE: MI? E QUANDI MAI?) e am fa divent gabia...

LIC I lhai pen-a fit tre sut mortj.

RIN Riv a sta mira-s, it deuve dne come a stan le cse! A bzgna chit gave ste doe person-e dant la tribulassion! Parla ciir, na bon-a vlta!

BEP (STUPITO) Ma, madamin Mi i savra prpi nen cs i duvra d o f...

RIN Oh, basta! Dis la vrit! Sto benedt matrimni as fa o as fa nen?

BEP Ah!... I lhai cap... As fa... as fa d sicur!

LIC Un moment, un moment... As fa n matrimni e a va bin. Adess per sentoma chi a son ij doi colombt?

BEP Oh, bla! A lo san nen?

RIN As capiss!

LIC No, Rina, no...

RIN I lo soma!

LIC No, Rina, no...

LUC (TIRANDO SU COL NASO) Ant sto matrimni... a jintra Piera?

BEP E s, eh! A l l matrimni tra Piera e Sandro

LIC Patatrch! (PRENDE LA BROCCA E RIF IL GESTO DAVZIN E ANDRINTA)

BEP (STRANITO) Ma perch? Cs iv chrde?

RIN Ma Piera, mia nvoda? (LICE RIF IL GESTO DAVZIN E NDRINTA)

BEP E gi, no?

LIC Ecco.

RIN E ti it lhas ancora l coragi d d Cs iv chrde? Prpi ti? Dpo chit lhas fane chrde ln cha lera nen?

BEP Mi? (LICE GLI STRINGE LA MANO, COME PER SOLIDARIET)

RIN S! Ti it lhas fane chrde ln cha lera nen! Perch it lhas dine chas tratva dun matrimni andrinta a la nstra famija!

LIC (CON LA BROCCA, RIF DAVZIN E NDRINTA) No, Rina, no

BEP Csa csa? Mi i lavra dit...

RIN Parlom-se ciir c an nanfasa a noi d savj-lo, se la sposa a lera nen nstra fija?

BEP Cha senta, madamin mi ij ciamo scusa, se...

RIN It deuve nen ciam-me scusa adess!

BEP Ma perch?

RIN Perch it lhas compromttne!

BEP Come? Mi i lavra compromtt quaidun?

RIN It duve parl ciir!

BEP (MENTRE LICE GLI STRINGE LA MANO) Andoma, l...

RIN I ndoma da gnun-a part! It lhas nen parl ciair!

BEP Ma madamin, cs a dis?

RIN Gnente da f! Ti, Beppe, o it ses nantrigant o n parpagnco o n cretin!

BEP Madamin Tarch! Cha misura le parle, neh! E cha guarda bin con chi a parla, a sa? Se no, cha guarda che prima o peuj a lo treuva, neh, col chai mostra come as trata con i galantm e chai mostra leducassion!

LIC Un moment, an moment... Lass-me parl mi, na minuta... S, ij soma p nen. Fin-a a quand it lhas dit tut l rest, a ndasa bin. Ma lo-l dleducassion, no, eh Ti, Beppe, it ses na person-a tanto grassiosa, ma it lhas nen desperiensa Preuva n pch ti a mostrje leducassion a mia fomna

BEP E come, sij preuvo

LIC E alora, guarda n pch sit ses bon ti!... A sar vintani, chij preuvo! Adess i faso nen per d... Ma n vint ani i lhai gi provaje tute, neh...

RIN Lice! Piant-la l! Mi i ciamo mach un pch d rispt!

BEP Mi i rispto chi cham rispta mi! E i veuj prpi djlo, Madamin, che d tute le soe mese parle, dle soe gramissie e dij sj pacich, mi in nhai bele a basta! S! E ntant chi soma s per diss-je, (A LICE) i diso dc che chiel a l an burcio, n p n meno! E chila, madamin, con tuta soa prosopopa, a sar dc vesta da sgnora, ma a l na lavandra, na verdurra da Prta Pila... (ESCE A GRANDI PASSI DALLINGRESSO)

SCENA VIII

(Rina, Lice e Lucia)

RIN Lice! Ma it lhas sent cs a lha av l coragi da d?

LIC Eh i lhai sent

RIN Guarda sit ses stait bon a d na parla!...

LIC Ma Rina si diso quaicsa, a l per dje rason...

LUC A venta traonde anche costa! Ma gi! Vojutri mo i seve tuti busird e canje!

RIN Cs it veule fje... t pare a capiss gnente!

LIC Ma gi Jmo!... E le fomne? Tute sensa servel. A gabolo, a fico l nas andoa a duvro nen e peui Ueee! (FA IL VERSO DI UN NEONATO) Gi lacrime! Ma adess a basta, neh! F ln chi veule. Mi im na lavo le man! E col tipo-l, cha l pen-a nds-ne... sinch bicr d grignolin a l suvsse, altro che n dil... Sinch bicr! (ESCE)

RIN E mi? Fla chi son A dis cha l colpa mia, adess! Ma come? Col-l a ven s e an d da intende na rba per nautra... e peuj a dis cha l colpa mia! Come sa fissa colpa nstra si loma da f con d plandronss cha ven-o antc per lusinghne... e peuj molne!

LUC Gi e adess chi chai gionta i son mi

SCENA IX

(Piera, Rina, Lucia, Alfredo e Sandro)

PIE (ENTRANDO CON SANDRO E ALFREDO) Ciao ciao Noi i soma s

RIN Ah, it ses s? It ses vnita a gd-te t trionf? Ciap cola prta, (INDICA LUSCITA) ti e ij ti amis ansma e but mai p p ambeless! Perch dafront parej, a ca mia, i peuss nen soportje! (ESCE FURENTE)

PIE (NON CAPISCE) Ma magna (A LUCIA) Ma cs ai capita, Lucia?

LUC It ciame cs ai capita? Dpo tut ln chit lhas fame?

PIE Mi?

LUC S, ti! Prima it piore e t dispere, peuj... It ses p faussa che Giuda, ecco!

PIE Ma sent mach che rba... Ma spieg-me cs a l socedje

FRE I lo sai mi, cs a l socedje! l bel a l cha lhan ancora rason lor! Andoma, va, Piera it lo spiego per la stra...

SAN Ma mi i capisso nen...

FRE (SEMPRE PI ALTERATO) No! Ti t capisse benissim! Ti t capisse fin-a trp bin! Lassa perde, v, cha l mej!

SAN Mi i lasso perde prpi gnente! I pretendo prima chit im spieghe cs a l chi lhai fit d cos terbil a ti e a Piera! E peuj i pretendo che a la fin it im lasse semi l temp d dscolpme!

FRE It diri alora che ti con Piera it ses comportate come na vera canaja!

PIE Ma Fredo

SAN I chrdo da ncamin a cap I vurera mach savj chi a l cha l divertisse a le mie spale, butand an girola tute ste malignit (A FREDO) E i vurera nen chit fisse prpi ti, che adess it blaghe tant

FRE Dis gnun-e folari e lassme st

SAN No! I veuj ciair tut s trigo e i veuj che ti, adess subit it am dise tut!

FRE (SEMPRE CON TONO OFFESO) Mi i sai mach cha l prpi la prima nteress Lucia, cha lha confidame tut. A lha contame che ti it ij fase l fil e a lha dc dime dla littra chit lhas scrivje a t pare per dije chit vure sposla e per vdde cs a na pensava...

SAN (SI RIVOLGE A LUCIA, CHE SI PONE IN DISPARTE, SILENZIOSA E COLMA DI VERGOGNA) Cosa? Mi it fasa l fil? I vura sposte?

FRE E alora? Adess it ses sodisfit?

SAN Ah, a l parej? Alora a l rivaje l moment d d le mie spiegassion. (TIRA FUORI UNA LETTERA) Costass a l cola famosa littra d rispsta, cha l rivame pen-a stamatin da m pare. Frsca frsca. Lesla pura tuti e peuj, semj, dpo im condane. (PORGE IL FOGLIO AD ALFREDO, CHE LO LEGGE CON PIERA)

FRE Beh, mi it ciamo scusa ma con tute le ciance cha l fasse n gir

SAN I lhai caplo, i lhai caplo

FRE (CI PENSA SU GUARDANDO ANCORA UN ATTIMO LA LETTERA) Guarda che s la colpa d tuti sti pacich a l d madamin Tarch, neh I son sicur cha l chila, cha l montasse la testa e a sperava chit ij mariisse la fija! Mass! A lha nen fit dautr che parlene con tuti, ancheuj mese parle alusion

SAN Antant la figura i son famla mi!

FRE (GUARDA DI NUOVO LA LETTERA) E mbeless as parla mach d Piera (LUCIA ESCE DI CORSA, LE MANI SUL VOLTO) Mi i son mortific, dpo tut ln chi lhai dite... Ma perch it ses nen spiegate subit?

SAN Beh, verament it lhas prpi nen dame l temp material da flo

FRE Ah, ma adess im pijo larvangia! I vado ddl e i veuj prpi cham senta!

PIE (CHE NEL FRATTEMPO SI ERA AVVICINATA A SANDRO) No, Fredo, lassa perde

SAN Se mai, am toca a mi, ciam d spiegassion! I veuj cham ciama scusa davanti a tuti!

PIE Sandro, esagera nen a l na madama la padron-a d ca e mia magna!

SAN I veuj gavje l vissi, na vlta per tute!

SCENA X

(Rina, Lucia, Sandro, Lice, Piera e Alfredo)

RIN (ENTRA A CAPO CHINO, AVVILITA, CON UNA CONTRIZIONE DECISAMENTE TROPPO TRAGICA, SEGUITA DA LUCIA) Carissim Sandro... (NASCONDE IL VISO TRA LE MANI) I lhai gnanca p l coragi da guardete n facia, dpo ln cha l capitje! (ENTRA ANCHE LICE) Mi i lava dijlo a col teston: Pensa bin ln chit fase, Lice Guarda che peuj i duvroma pentiss-ne tuti Ma col benedet mo, quandi chas buta n testa na rba... a l inutil Un galantm, neh, come ai na j pchi! Ma a nja nt un bicer daqua as spaventa per gnente...

SAN (ANCORA DECISO, MA UN PO PERPLESSO) Per... a ved, madamin...

RIN Ecco, ecco I lo sai gi! It lhas rason! I sai nen csa a sia passaje per la testassa a col benedet mo, che ti it ij fisse la cort a nstra fija! Cs it veule mai... mi i parlo e chiel a sta nen a scot... mi i parlo e chiel a crja... A combin-a e a dscombin-a tut chiel e peuj peuj ai d jeut d a col pr fieul d Fredo (INDICANDO ALFREDO, SEMPRE CONTRITA) col brav fieul (POI POGGIA UNA MANO SULLA TESTA DI LUCIA, COME PER CONSOLARLA) A scontenta e a fa pior soa fija, tant an-namor d col car e brav fieul d Fredo!

SAN (COMINCIA AD ABBOCCARE) Ah i lo sava nen

RIN Eh s, pvra fija a veul nen sente parl dautri, it sas?

LIC Rina sra la boca, chas ved la lenga forca...

RIN (A LICE, RINGHIANDO) Guai a ti, sit parle! Las-me f da mi! (POI, SEMPRE A LICE, DI NUOVO AVVILITA) Lice, it capite prpi a propsit. A j s Sandro che, con tute le rason, a ciama sodisfassion per le ciance cha son fasse an sl s cont...

LIC Sent, Rina...

RIN (RINGHIA) Sta ciuto! (AVVILITA) S a j Piera, nstra nvoda na fija cha l na perla... Mi i lhai sempre dit-lo, a l pa vera? A momenti a perd un bon part lmo dal sua vita, per le toe ciaciarde!...

LIC Sent, Rina...

RIN (RINGHIA) Sta ciuto! (AVVILITA) E Alfredo pr Fredo Un fieul brav, antelignt, pos Mi i lhai sempre dit-lo: E dila, sta benedeta fija! A l n fieul a pst! Dila! Ma ti: No no no!

LIC Sent, Rina...

RIN Ma it lo vdde nen col pr fieul, come a l dimagr

LIC Sent, Rina...

RIN E guarda toa fija, come a piora (IMPERIOSA, A LUCIA) Piora! (A LICE) Per col brav fieul d Fredo (A LUCIA) Piora! (LUCIA FINGE OGNI VOLTA UN SINGHIOZZO DISPERATO)

LIC (SI PIZZICA LE GUANCE) Rina im dago d pssiotin per vdde si son mi o nautr! I lo sai p nen!

PIE (SI AVVICINA A LUCIA PER CONSOLARLA) Andoma, Lussita! I son cos contenta, chi veuj nen vdde gnun a pior!

RIN (A LUCIA) Piora! Piora! (LUCIA FINGE UN PIANTO DISPERATO)

PIE (VA DA ALFREDO) Alfredo dai

FRE At smija nen cha sia n pch trp tardi?

SAN E dai, Fredo!...

RIN No, no Dis gnente, Fredn it lhas mila rason... (A LICE) E tut per colpa toa, it vdde?

LUC S, s per colpa toa! (CON LINDICE PUNTA IL PADRE, CHE ACCENNA A MORDERLE IL DITO) Ahia!

LIC Andeve a sterm, tute doe!

RIN (METTE UN BRACCIO SULLE SPALLE DELLA FIGLIA) Andoma ddl ant la stansia! (LA SPINGE ADDOSSO A FREDO)

LIC Ma che facia, Rina! Che facia! It conossa ancora nen, fin-a a cola mira! Sit daghe na mus per tera, le pianle a sagno!

LUC (SUPPLICHEVOLE) Alfredo...

PIE Va l, Fredo, chit vdde nen lora

SAN E dai!

FRE (ANCORA UN PO RECALCITRANTE) Lucia si pudissa chrde chit ses sincera...

SAN E pijla an preuva, no?

FRE I duvra nen (SI DECIDE A CEDERE) Ma it veulo trpa bin! (SI ABBRACCIANO)

(TUTTI HANNO BATTUTE ED ESCLAMAZIONI DI SODDISFAZIONE A SOGGETTO)

RIN Iv dago la mia benedission. (CON FARE SOLENNE, BACIA FREDO E LUCIA IN FRONTE, MENTRE LICE SE LA PRENDE COI CUSCINI DEL DIVANO) I lhai sempre vorsje tanta bin a s fieul-s It ses un brav fieul, Fredo, i lhai sempre dilo. E mi i son orgogliosa d consegnte mia fija! Lice! Daje dc ti la tua benedission!

LIC (SI AVVICINA CON FARE PATERNO) Cari fieuj quand i lavrve d cit

RIN Ma Lice! Cs it dise?

LIC Va beh quand i lavrve d cite

RIN Ma at smija l moment?

LIC E cs a duvro f? d parachr?

RIN Di! Benediss-je!

LIC Mi i benedisso mia fija, ma per lautr ambeless ai andara l Papa perch se sta cita a ven a smij-je a la mare pver Fredo, che bruta fin! (RINA LO AGGREDISCE COME PER DARGLI UN CEFFONE, MA LUI SCAPPA FUORI, INSEGUITO, TRA LILARIT DEI PRESENTI)

CALA IL SIPARIO

FINE DELLA COMMEDIA
    Questo copione è stato visto: